EVRİM KÜÇÜK
Küresel çimento sektörü için önemli bir fırsat sunan veri merkezleri inşasında patlama yaşanıyor. Teknoloji devlerinin, özellikle ABD’de gelecek 3 yıl içinde çok sayıda yeni veri merkezi oluşturması bekleniyor. Bunun yaratacağı talep, aralarında Türkiye’nin de bulunduğu çimento üreticileri için yeni fırsatlar sunuyor.
ABD’de bu yıl 247 bin ton tüketim yapacak
Dijitalleşmenin itici gücü haline gelen veri merkezleri, artık yalnızca teknoloji yatırımı olarak değil, ağır sanayiyi de besleyen bir unsur olarak ön plana çıkıyor. ACA’nın Veri Merkezi Pazarı Analizine göre, Mart ayı itibarıyla ABD’de 5.426 adet faal veri merkezi bulunuyor ve 2027 yılı sonuna kadar tesis sayısının 6 bine yaklaşması bekleniyor. Amazon, Microsoft, Google ve Meta gibi büyük teknoloji şirketleri bu artışa öncülük ediyor ve yeni veri merkezi projelerinin yaklaşık yüzde 25’ini oluşturuyor. ACA’ya göre, yalnızca ABD’deki veri merkezi projeleri 2025’te yaklaşık 247 bin ton çimento tüketecek. Bu rakamın 2027 sonuna kadar toplamda 860 bin tona ulaşması bekleniyor.
Türk çimentosu 55$/ton
ABD Uluslararası Ticaret Komisyonu verilerine göre, ABD’nin çimento ve klinker ithalatı son 10 yılda keskin bir şekilde arttı, ancak son iki yılda daha fazla istikrar gösterdi. S&P Global Commodity Insights’ın bir parçası olan Platts, geçen hafta CEMDEX Türkiye’yi 55 $/ton FOB ve Cement Freight Med’i Houston’a 22 dolar/ton olarak değerlendirdi; her ikisi de bir önceki haftaya göre yatay seyretti.
2032'ye kadar %7.5 büyüme
ABD’de veri merkezlerinden gelecek talebin 1 milyon tona yaklaşması beklenirken, dünya genelinde benzer bir eğilim hakim. 2025 yılında veri merkezi inşaat pazarının küresel büyüklüğünün 243 milyar doları aşacağı tahmin ediliyor ve bu büyümenin 2032’ye kadar yıllık yüzde 7,5 oranında devam etmesi bekleniyor. Dolayısıyla çimento gibi temel yapı malzemeleri, özellikle yüksek performanslı beton karışımları konusunda yeniden odak noktası haline geliyor.
Sektör devleri yeni döneme hazırlanıyor
Veri merkezi inşaatlarının yaratığı fırsat, yapı malzemeleri üreticileri tarafından yakından izleniyor. Holcim’in yeni iştiraki Amrize, veri merkezlerine özel sürdürülebilir beton çözümleri geliştirirken, Martin Marietta 2025 ilk çeyreğinde yüzde 8 gelir artışı açıklayarak bu pazara olan güvenini ortaya koydu. Şirketin ton başına kârı 7.60 dolara yükseldi.
Heidelberg Materials ise 2030’a kadar sürecek altyapı ve veri merkezi yatırım trendinin, operasyonel kârlılığı yıllık yüzde 7–10 artıracağını öngörüyor. Firma aynı zamanda düşük karbonlu beton ve alternatif bağlayıcı maddelerle ürün portföyünü çeşitlendiriyor.
Türkiye, dünyada öne çıkan oyuncu
2024 yılı itibarıyla küresel çimento üretiminde Çin, açık ara en büyük üretici konumunda. Yaklaşık 1.58 milyar ton üretimle zirvede yer alan Çin’i, sanayileşme ivmesini sürdüren Hindistan ve ihracat odaklı büyüyen Vietnam izliyor. ABD, iç pazar tüketimiyle dikkat çekerken, Türkiye ise özellikle Ortadoğu ve ABD’ye ihracatta ön plana çıkıyor. Statista verilerine göre göre küresel görünüm şöyle:
■ Çin, dünyanın en büyük üreticisi konumunda. CNBM gibi dev şirketler sayesinde ülkenin üretimi 1,5 milyar tonu aştı.
■ Hindistan, büyük altyapı projeleri ve kentsel dönüşümle üretimini artırıyor. Yaklaşık 370 milyon tonluk yıllık üretimle ikinci sırada.
■ Vietnam, Güneydoğu Asya’nın önemli üretici ve ihracatçısı. Japonya ve Güney Kore gibi pazarlara yoğun ihracat gerçekleştiriyor.
■ ABD, 90 milyon ton seviyelerinde üretim yapıyor. İç talep durağan seyretse de veri merkezleri inşaatları öne çıkıyor.
■ Türkiye, yaklaşık 80 milyon ton üretimiyle küresel ligde ilk beş arasında yer alıyor. ABD ve Afrika’ya yapılan ihracat sayesinde büyümesini sürdürüyor.
