Metallar için gözler artık kara madenlerinde değil, denizlerin dibinde. ABD’nin 2027’de ilk derin deniz madenciliği iznini vermesi beklenirken, bu hamleyle metallerde yeni bir küresel rekabet başlayabileceği belirtiliyor.
Küresel sigorta ve finans grubu olan Allianz’ın kurumsal ve ticari sigorta iş kolu Allianz Commercial, "Business Black Swans" araştırmasının sonuçlarını açıkladı. Araştırmaya göre, küresel ölçekte risk yönetimi uzmanlarının yüzde 51’i jeopolitik bir çatışma nedeniyle yaşanabilecek “küresel tedarik zinciri felci”ni, şirketlerin ekonomik faaliyetlerini etkileyebilecek en önemli tehditlerden biri olarak görüyor. Risk listesinde yüzde 47 ile “küresel internet kesintisi” ikinci sırada yer alıyor. Türk şirketleri arasında ise bir numaralı felaket senaryosu olarak “toplumsal ve siyasi gelişmeler” in görülmesi dikkat çekiyor.
Enerji şokunun ardından şimdi de tarım piyasaları baskı altında. Gübre, tahıl ve şeker ticaretinde aksamalar küresel enflasyona yeni bir dalga riski taşıyor.
İran’ın Körfez’deki enerji altyapısını hedef almasının ardından Katar’ın LNG üretimini durdurma kararı, küresel gaz piyasasında deprem etkisi yarattı. Avrupa fiyatları dün yüzde 40 sıçrarken, oluşan arz riski Ukrayna savaşındaki kesintileri bile geride bırakabilir.
Petrol fiyatlarındaki artışa ilave olarak taşıma maliyetlerinde de rekor artış yaşanıyor. Orta Doğu’daki çatışmalar, süper tanker navlununu tüm zamanların en yüksek seviyesine çıkardı. LNG navlunu yüzde 43 yükselirken, konteyner navlununa ek maliyetler yolda.
Orta Doğu’daki çatışma petrolü alevlendirdi, Brent 100 dolara yönelirse küresel büyüme yavaşlar, enflasyon yükselir. Böyle bir tabloda uzmanlara göre enerjiye bağımlı Türkiye ve Macaristan en kırılgan ülkeler arasında yer alır. Türkiye’de petrol fiyatlarındaki yüzde 10’luk artış, TÜFE’de 1,1 puanlık yükselişe karşılık geliyor.
ABD-İsrail ile İran arasındaki savaşı değerlendiren Finera Veri Analizi Genel Müdürü Mustafa Adıgüzel, en olası senaryonun uzlaşma olduğunu ancak zayıf da olsa kıyamet senaryosunun gerçekleşmesi durumunda petrolün 110 dolara çıkabileceğini ifade etti.
Hürmüz’de fiili kapanma iddiaları sonrası küresel piyasalar haftaya sert başlıyor. Arz şoku ihtimali Brent’i hızla 100 dolara taşıyabilir. Boğazda tam bir abluka ise 140 dolar senaryosunu masaya getirdi. Uzmanlara göre uzun süren kriz küresel ekonomiyi sarsabilir.
Şans Sohbetleri'nde bu hafta, İsrail ve ABD'nin İran'a saldırısının petrol ve altın başta emtia piyasaları ve kura etkileri ele alındı.