Ukrayna çelik pazarında ithalatçı ülkeler arasında rekabet hızla kızışıyor. 2025’in ilk yarısında Türkiye ve Çin, Ukrayna’nın çelik ithalatında öne çıkan iki tedarikçi oldu. Türkiye Ukrayna’nın en büyük tedarikçisi konumunu güçlendirirken, Çin agresif büyümesiyle pazardaki payını hızla artırıyor. İki ülkenin rekabeti, Ukrayna iç pazarında fiyatları ve arz dengesini belirleyen en önemli faktör haline gelmiş durumda.
6 aylık ihracat 405 bin ton
Türkiye’nin çelik ihracatı Ocak-Haziran döneminde yıllık bazda yüzde 47,9 artarak 405,8 bin tona ulaştı. Böylece Türk ürünlerinin Ukrayna ithalatındaki payı yüzde 59,5’e yükseldi. Bir yıl önce bu oran yüzde 49,6 seviyesindeydi. GMK Center verilerine göre, Türk menşeli yassı mamul ihracatı altı ayda yüzde 42,8 artışla 325,6 bin tona çıkarken, uzun ürün ihracatı yüzde 73,3 artışla 80,2 bin tona ulaştı. En büyük kalemler 139,4 bin ton ve yüzde 67,3 artışla kaplamalı yassı ürünler ve 139,1 bin ton ve yüzde 28,6 artışla sıcak haddelenmiş yassı ürünler oldu. Köşebent ihracatı ise yüzde 80,9 artarak 46,8 bin tona yükseldi.
Çin uzun mamulde %307 artırdı
Ukrayna pazarında Çin de ivme yakaladı. Çin’in Ukrayna’ya çelik ihracatı aynı dönemde yüzde 69,7 artışla 86,9 bin ton oldu. Çin’in toplam ithalattaki payı yüzde 12,7’ye yükselerek geçen yılın yüzde 9,3 seviyesinin üzerine çıktı. Çin menşeli yassı ürün ihracatı yüzde 43,6 artarak 66,2 bin ton oldu. Çin’in en dikkat çekici yükselişi ise uzun mamulde oldu: Bu segmentte ihracat üç kattan fazla arttı. Uzun ürün ihracatı yüzde 307 artışla 20,7 bin tona sıçradı. En dikkat çekici artışlardan biri sıcak haddelenmiş yassı ürünlerde görüldü. Bu alanda artış yüzde 225’i buldu ve 26 bin tonu aştı. Ukrayna pazarının toplam ithalatı da büyüyor. 2025’in ilk altı ayında yassı mamul ithalatı yüzde 16,8 artışla 554 bin ton, uzun mamul ithalatı ise yüzde 62,6 artışla 127,8 bin ton seviyesine çıktı. Bu artışta özellikle Türkiye ve Çin’den gelen ürünler belirleyici oldu.
Ukraynalı üreticiler “haksız rekabet” uyarısı yapıyor
Ukrmetprom Başkanı Olexander Kalenkov’a göre, hem Türkiye’den hem Çin’den gelen ürünler Ukraynalı üreticiler için ciddi risk oluşturuyor. Bu durum, hem savaş sürecinde hem de savaş sonrası yeniden yapılanma döneminde sektörün geleceği açısından kritik görülüyor. Özellikle inşaat sektöründe kullanılan nervürlü demir ve filmaşin gibi uzun mamul ürünlerinin ithalatındaki artış, Ukrayna’da üretim kapasitesi olan sektörlerde baskı yaratıyor. Kalenkov, “İthal ürünler çoğu zaman ucuz enerji ve Rusya’dan sağlanan yarı mamullerin desteğiyle fiyat avantajı kazanıyor. Bu durum adil rekabet koşullarını bozuyor” değerlendirmesini yaptı. Sektör temsilcileri, savaş ve yeniden inşa sürecinde iç pazarın yerli üreticiler için bir “güvenlik yastığı” olması gerektiğini, aksi halde fabrikaların kalıcı olarak pazar kaybına uğrayabileceğini vurguluyor. Uzmanlara göre, Ukrayna’nın savaş sonrası yeniden inşa süreci ithalata olan talebi yüksek tutmaya devam edecek. Ancak hükümetin alacağı olası korumacı tedbirler, bu rekabetin yönünü belirleyebilir.
