Türkiye’de üretim ve yatırım iklimi bakımından zor bir konjonktür içindeyiz. Ama Türkiye bu tür dönemleri 10 yılda bir yaşıyor. 1994 krizini yaşadık, 2001, 2004, 2008’leri yaşadık. Ben 1980 yılından beri bu toplulukta çalışıyorum. 80’li yıllarda da çok fazla sıkıntılar vardı, her gün krizdi o zamanlar. 12 Eylül’den sonra şartlar çok ağırdı. Sonra 1994 yılında ağır bir kriz yaşadık. Orada büyük tecrübe kazandık. 1998 yılında Uzak Doğu krizi yaşandı. Kamuoyu fazla fark etmedi ama özellikle sanayiciyi çok etkiledi. Orada da bir tecrübe kazandık. 2001’de çok ağır bir finansal kriz yaşadık. Sadece Türkiye’yi etkiledi.
Bu tür süreçlerde, iyi bir yönetimle, o krizden çok az etkilenerek ya da etkilenmeden çıktığınızda, bir sonraki krizde çok fazla tecrübeniz oluyor. Dolayısıyla Türk sanayicisinin bu tür sıkıntılı ortamlara alışık olması lazım. Bu konjonktürde daha temkinli oluyoruz, alacağımız kararlarda daha fazla ince eleyip sık dokuyoruz. Aslında geçmiştekilerle kıyaslarsak bu sene ve geçen sene oldukça iyi diyebiliriz.”
Bu sözler Kibar Holding CEO’su Haluk Kayabaşı’nın… Ardından ekliyor: “Biz işimize bakıyor, yatırımlarımıza devam ediyoruz.”
“Alüminyum, otomotiv, ambalaj, motor ve geri dönüşüm konusunda yatırımlarımız var ve devam ediyor” diyen Haluk Kayabaşı, bir anlamda; “Bu topraklarda kazandıklarımızı yine bu topraklara yatırım amacıyla kullanıp, yeni istihdam alanları yaratarak… Dünya standartlarında üretim tesisleri kurmak” diye özetliyor. Kibar Holding’in “global marka olmaya” yönlendiren kuruluş felsefesine atıfta bulunarak 3 ayrı yatırım hakkında bilgi veriyor:
İngiltere’de ‘greenfield’ yatırım…
Assan Panel, İngiltere’de 45 milyon sterlinlik yatırıma başladı. Assan Panel olarak Tuzla’da, Balıkesir’de ve İskenderun’da çok büyük birer tesisimiz var. Ürdün ve Azerbaycan’da da. Ürün, hacimli ve taşıma maliyeti yüksek olduğu için tüketimin olduğu yerdeyiz. Tüketim çok fazla olmasına rağmen biz İngiltere’ye hiç ihracat yapamıyorduk. O yüzden İngiltere’de ‘greenfield’ yani sıfırdan bir yatırım yapıyoruz.
Motor distribütörlüklerimiz ileride yatırıma dönüşecek
Motosiklet konusunda 5 marka ile distribütörlük anlaşmamız var. İleride bunu da yatırıma dönüştürmek gibi bir planımız var. Yurt içinde bu markalarla satışlarımız gayet iyi gidiyor. Ama 1 Ocak’tan itibaren ithal ettiğimiz motorlara gözetim getirildi, tüm sektöre. Şimdi neredeyse maliyeti iki katına çıktı ve şu anda ithalatta büyük zorluk var. Burada da bir Çin faktörü var. İnsanlar Çin’den 5-10 parça getiriyorlar, burada bunları birleştiriyorlar. O imalat oluyor ve pazara çıkıyor. Şu anda en yoğun onlar satıyorlar.
Günün gündemi çevre…
Amerikalılarla yüzde 50 ortaklıkla bir geri dönüşüm şirketi kurduk: “ClimeCo”. ClimeCo ile Kibar Holding ve Heritage Group ortak girişimi olan İnteraktif Çevre arasında yaptığımız ortaklık anlaşması kapsamında; taraflar sürdürülebilirlik, ESG (Çevresel, Sosyal ve Yönetişim) ve iklim stratejileri ile karbon azaltım projeleri ve karbon kredileri konusunda Türkiye’de ve yakın coğrafyada faaliyet gösterecek.
Yeni şirket Türkiye’nin düşük karbon ekonomisine geçişini hızlandıracak çözümler sunarak, çevresel etkileri minimize etmeyi amaçlıyor. Gönüllü karbon piyasaları, Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) ve karbon kredileri gibi alanlarda yenilikçi çözümler sunmaya odaklanacak yeni şirket. Sınırda Karbon Düzenlemesi Mekanizması (SKDM) süreçleri ile kuruluşların çevresel hedeflerine ulaşmalarına ve küresel sürdürülebilirlik standartlarına uyum sağlamalarına yardımcı olacak.
Asım Kibar OSB’de kuracağımız tesis ile geri dönüşüme başlayacağız. Burada atığı işleyip bir kısmını bertaraf edeceğiz. Tehlikeli kısmını da, tehlikesiz kısmını da nihai ürün haline getireceğiz. Halihazırda atık yönetimi konusunda Türkiye’de büyük otellere, otel zincirlerine, büyük şirketlere danışmanlık yapıyoruz. Onlara, atıklarını nasıl yönetecekleri ve atıkların nerelerde değerlendirileceği konusunda, ayrıca atık miktarlarını azaltmalarında yardımcı oluyoruz. Atık geri dönüşümü konusunda çalışan birçok küçük işletme var. Mevzuat ve kurallar henüz tam oturtulamadığı için rekabet çok fazla ama ileride bu düzelecektir. Avrupa Birliği ile Gümrük Birliği anlaşmamız devam edecekse ileride de Avrupa Birliği’ne girmeye çalışacaksak bu konuda daha kurumsal hale gelmeliyiz. Biz o tarihe doğru yavaş yavaş ilerliyoruz. Buradaki stratejimiz küçük ölçekten başlayıp büyümek.
