Bir uluslararası ticaret işleminde başınıza gelebilecek en can sıkıcı işlem, konşimentonun kaybedilmesi dersem inanın bana.
Elbette epeyce ve çok farklı can sıkıcı olayla karşılaşmış olan dostlarımız olsa da konşimentonun kaybını yaşayan çok kimse olmasa gerek.
Ben hem yaşadım hem de yaşamadım…
Yurtdışındaki alıcım, satın aldığı ürünlerin bedelini peşin ödemişti ve belgeleri doğrudan kendisine yollamamızı istemişti. Onun ofisi ile varış limanı arasındaki mesafeyi ve kurye servisinde yaşanabilecek gecikmeleri düşünerek, belgelerin “ Kaptanın çantasında “ yollanmasını tercih etmişti. Ben de tüm asıl belgeleri, verdiğim bir talimat ekinde taşımacıya teslim etmiş ve alıcıyı da bilgilendirilmiştim.
Ancak, geminin varışında belgelerin teslim edilen belgeler arasında olmadığını öğrendiğimizde çıkan krizi anlatmam mümkün değil.
Alıcı orada, ben burada gemi acentesinde yangın çıkarıyorduk…
Verilen talimat açık, vesaikin alındığına dair belge var amma varışta vesaik yok.
Trajikomik olay, gemi kaptanına olayın sorulması sonrasında aydınlandı. Kaptanın çantasındaki belgeler varışta gemi ofisine teslim edilirken bizim vesaik çantada unutulmuş. Batı Avrupa limanında teslim edilmesi gereken belgeler, gemi Kuzey Afrika limanına gitmiş olan geminin kaptan çantasında duruyordu.
Olabilecek en acil iletim aracı kullanılarak bizim vesaik alıcımızın varış limanındaki gümrükçüsüne iletildi ve sorun çözüldü.
Son yaşanan olay daha ilginç…
Ödeme şeklinin vesaik mukabili olmasına karşın konşimentoda alıcı banka olarak görünüyor. Asıl alıcının adı da “ Notify “ kutusuna yazılmış.
Yükleme sonrasında varılan mutabakat sonucu tüm vesaik doğrudan alıcıya yollanmış.
Konşimento üzerindeki alıcı banka olduğu için taşımacı firma doğru bir davranışla malları asıl alıcı firmaya teslim etmiyor ve konşimentonun banka tarafından ciro edilmesini istiyor.
Banka ise “ Bu işlem ile benim ilgim yok, belgeler bana gelmedi, ciro yapmam “ diyor.
Konşimento alıcının elinde, mallar limanda, satıcı elleri böğründe bakiye ödemeyi bekler.
Varışta hızlı teslimat için “ Express Release / Hızlı teslimat onayı “ verdik amma işe yaramadı. Çünkü orijinal konşimentonun tam takım olarak gemiciye iadesi gerekiyordu.
Tam takım konşimento bize geldi, Sea Way Bill tanzim edildi ve Express Release talimatı verildi.
Alıcı yine malları çekemiyor…
Çünkü yükleyicinin talimatını alan acente hızlı teslimat talimatını sisteme işlemeyi atlamış.
Bunu da birkaç ses yükseltmesiyle halledip malları çekilmesini sağladık.
Amma sonucu çok can sıkıcı ve cüzdan acıtıcı olan başka bir olay da vardı…
Bu olayda konşimento gerçekten kaybolmuştu.
Gemici ise yeni bir takım konşimento tanzimi için haklı olarak, asıl konşimentonun daha sonraları ortaya çıkması ve kendisinden malın teslimi talebi yapılmasına karşın güvence istiyordu. Bunun için ise mal bedelinin iki katına varabilen bir banka teminat mektubu verilmesi gerekiyordu.
Konşimento, malın mülkiyetinin el değiştirmesine olanak verir ve kıymetli evraktır, ona sıkı sahip olun.