Hafta başında gerçekleştirilen EKK toplantısından sonra "yapısal reformları ele aldık" şeklinde açıklama yapıldı ama içinde adalet reformu içermeyen sadece ekonomi ile ilgili başlıklar olan bir ajandayı kast etmiş olduklarını anladık. Elbette hükümet şu anki siyasi sistem, adalet ve eğitim ile alakalı memnun. Dolayısıyla burada değişiklik gereği görmüyor. Dolayısıyla "adalet, eğitim, hak ve özgürlükler tamam şimdi sıra ekonomide" gibi bir görüş var. Elbette doğru değil bu düşünce. Doğru olsaydı kadına toplum vicdanını yaralayan adli kayıtsızlıklar vuku bulmazdı.
Diğer taraftan, İsrail'in başını çektiği vicdansızlıklara bakıp "demek ki bu dünyanın çivisi çıkmış" diyerek yaklaşan birçok insan var. Ayrıca zaruri ihtiyaçlarını büyük güçlüklerle gideren insanların bu ayrıntılara bakacak vakti yok. Evini geçindirmek, çocuklarını okutmak vs gibi hiç bitmeyecek bir koşuşturma içindeler.
OVP hedeflerine ne sokaktaki vatandaş ne de iş insanları inanıyor. Yabancı kuruluşlar da 2024 ve 2025 beklentilerini daha rasyonel seviyelere revize ediyorlar. İşlerin yolunda gittiğini gösterecek bir faiz indiriminin en iyi ihtimalle Aralık ayına kaldığı belirtilirken, kaynak sıkıntısı içinde olan firmaların endişesi büyüyor.
Bazen bana "peki ne yapmaları gerekirdi ?" diye soruyorlar. Açıkçası en baştan yanlış başladıkları için bu tartışmanın beyhude olduğunu düşünüyorum. Yerel seçimlere 9 ay kala göreve gelip, faiz patikasını siyaseti kızdırmayacak şekilde ayarlayıp, enflasyonu ve döviz kurlarını patlatıp sonra bu durumu bertaraf etmek için döviz kurlarını kontrol etmeye başlamaları hataydı. Ardından seçimden önce döviz kurlarının yükselmesini önlemek için bir faiz artışı daha yaparak kendi sözlerini yediler. Bu arada mevduat ve kredi faizlerini yükselterek tek bacaklı bir dezenflasyon süreci yönetmeye başladılar. Kamu harcamalarına ciddi bir dikkat çekme yapmadan bugüne kadar geldiler.
Sonuç olarak % 38.21 ile devraldıkları enflasyonu % 75'e yükseltip, yılsonu %45'e indirince zafer ilan edecek hale gelecekler. Gelecek yılın % 17,5'luk beklentisi daha şimdiden imkânsız hale geldi. Aslında, her gelen ekonomi yönetimi kendine göre kurcaladı, olan vatandaşa ve iş insanlarına oldu. Bazı firmaların bu süreçten sağ çıkmaları ne kadar tecrübeli ve temkinli olduklarını gösteriyor desem yanlış olmaz. Kim gelirse gelsin sonucun değişmediğini bildikleri için tecrübelerine güvendiler.
Bu arada ekonomi yönetim özel bir teşekkürü hak ediyor: Uyguladıkları kur politikası sayesinde Türk insanı normalde yapamayacağı yurtdışı seyahatleri yaptı. Türkiye'de kalıp tatil yapanlar yanlışlarını hemen anladılar. Uygulanan reçete sayesinde herhangi bir Avrupa Şehrinde Türkiye'nin yarı fiyatına harika bir tatil yapılabiliyor. Türkiye'yi Avrupa'nın en pahalı ülkesi haline getirenler sayesinde çok sayıda döviz cinsinden varlık edinen vatandaşlarımızı unutmayalım.
Tabii, Türk vatandaşlığı için ev satın alıp süresi bitince evini satıp büyük kar eden yabancıları sakın ola atlamayalım. Tarihte ilk defa bir ülke, vatandaşlık hakkını üste para vererek sağlamış oldu. Tüm bunlar unutulmazların arasına girdi desem yanlış olmaz. Hepsi büyük başarı…
