CANAN SAKARYA
2024 bütçesinde 8 trilyon 437 milyar TL gelir, 11 trilyon 89 milyar TL gider, bütçe açığının ise 2 trilyon 652 milyar TL olması öngörülüyor. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Mecliste yaptığı konuşmada, enflasyonun 2024 yılı hedefleriyle uyumlu bir patikaya doğru evrildiğine dikkat çekerek, enflasyonu düşürmeye çalışırken, büyümeyi belli bir seviyede tutarak istihdam artışını devam ettirmek için gayret gösterdiklerini söyledi. Yılmaz, yatırım ve ihracatı desteklemek için finansman maliyetinin düşürülmesinin, ekonominin dezenflasyonist ve büyüyebilen bir patikada olmasını sağlayacağını belirtti. Yılmaz, “Amacımız ihracat ve yatırım ağırlıklı, üretim, istihdam getiren bir büyümeyle dezenflasyonist süreci eş zamanlı bir şekilde yönetmektedir” dedi. Yatırım ve ihracat ağırlık bir büyümeyi başarmak istediklerini ve finansman politikalarını da bu şekilde uyardıklarını kaydeden Yılmaz, “Finans maliyetlerinin arttığını biliyoruz. Merkez Bankamızın izlediği politikalarla birlikte finansman maliyetlerinde belli bir artış var. Bu çerçevede büyüme perspektifimizi korumak için şöyle bir politika izliyoruz: Özellikle yatırımı ve ihracatı destekleyici, daha düşük maliyetli finans imkânları oluşturmaya çalışıyoruz. Bunun en somut araçlarından bir tanesi yatırım taahhütlü avans kredileridir. Buraya “YTAK” dediğimiz program, bunu güncelledik, üzerinde çalıştık; Merkez Bankamız üç yıllık bir perspektifte bu programımıza 300 milyar gibi bir kaynak ayırdı. Bütçemizde de imkânlar oluştukça burayı bütçeden de desteklemeyi düşünüyoruz” diye konuştu.
KMM’den çıkış aşamalı şekilde devam edecek
KKM hesaplarının ağustos ayı ortası itibarıyla rekor seviyesi olan yaklaşık 3 trilyon 408 milyar lira seviyesinden 15 Aralık 2023 itibarıyla 2 trilyon 682 milyar lira seviyesine gerilediği bilgisini veren Yılmaz, “Yaklaşık 700 milyar lira civarında bir gerileme söz konusudur. KKM başından itibaren geçici bir mekanizma olarak kurgulanmıştır. Belli bir tarih perspektifiyle yapılan bir yasal düzenlemeyle bu mekanizma başladı, bulunduğu dönemde görevini icra etti ve şimdi bu mekanizmadan finansal piyasalarımızda bir istikrarsızlığa yol açmadan aşamalı, sağlıklı bir şekilde çıkış sürecini devam ettiriyoruz. 2024 yılı boyunca da bu çıkış süreci aşamalı bir şekilde devam edecektir” dedi.
“Yüzde 4 civarı bir cari açık bekliyoruz”
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, ihracatı arttırarak, ithalatı daha kontrollü bir şekilde geliştirerek cari açığı düşüreceklerini belirterek, “Önemli olan cari açığı düşürmemiz. Bu yıl itibariyla yüzde 4 civarında bir cari açık bekliyoruz. Cari açık son aylarda ivme kaybetmiş durumda. Bu yıl 3 ay cari fazla verdik. Yılsonu itibariyle cari açığın milli gelire oranı yüzde 4 civarında olacak. Dönem sonunda ise yüzde 2’lere yaklaşan bir cari açığı hedefliyoruz. Cari açığı çözmenin iki yolu var; ya yatırımlarınızı azaltarak çözeceksiniz ya da tasarruflarınızı artırarak çözeceksiniz. Biz bu denklemi yatırımlarımızı azaltarak çözmeyeceğiz, tasarruflarımızı artırarak çözeceğiz. Dolayısıyla cari açığımızı düşürürken yatırımlarımızı sürdüreceğiz ve büyümeye devam edeceğiz” diye konuştu.
“Vergi sistemini dönüştürmemiz gerekiyor”
Önümüzdeki dönemde doğrudan vergilerin payını arttırmak istediklerini ancak bunun bir anda yapılmasının mümkün olmadığını belirten Yılmaz, “Yapısal bir dönüşüm. Aşamalı bir şekilde bu yöne doğru Türkiye’deki vergi sistemini dönüştürmemiz gerekiyor” ifadelerini kullandı. Vergiyi tabana yaymak için dijital imkanları, modern teknolojinin sağladığı imkanları, yapay zekaya varıncaya kadar bütün imkanları kullanacaklarının kaydeden Yılmaz, vergi adaletini sağlama, kayıt dışılığı engelleme konusunda her türlü çalışmayı yapacaklarına vurgu yaptı.
En büyük gelir KDV’den sağlanacak
Bütçeye en büyük gelirin 2 trilyon 498 milyar lira ile Katma Değer Vergisi’nden sağlanması bekleniyor. Özel Tüketim Vergisi’nden 1 trilyon 404 milyar lira elde edilecek. Bütçe gelirlerinde 1 trilyon 188.9 milyar lira gelir vergisi, 1 trilyon 275.7 milyar lira kurumlar vergisi, 1 trilyon 41.5 milyar lirası diğer vergi gelirleri, 1 trilyon 29.4 milyar lirası vergi dışı gelirlerden oluşacak. 2024 bütçesinde faiz giderleri 1 trilyon 254 milyar lira olarak öngörüldü.
Reel kesime 376.5 milyar lira ödenek ayrıldı
2024 bütçesinden reel kesim desteklemeleri için 376.5 milyar lira ödenek ayrıldı. Bu kapsamda SGK işveren prim ödemeleri için 165.9 milyar lira, tarımsal krediler sübvansiyon desteği olarak 86 milyar lira, Halk Bankası esnaf kredileri sübvansiyon desteği için 30.4 milyar lira, mesleki eğitim kapsamında ödenen devlet katkısı içir 25.2 milyar lira, ihracat başta olmak üzere reel sektör destekleri için 69 milyar lira kaynak ayrıldı. 2024 yılı bütçesinden afet risklerinin azaltılması, depremin hasarlarının giderilmesi için 1 trilyon 28 milyar lira ödenek ayrıldı.
