VEYSEL AĞDAR
Fındıkta fiyat tartışmaları sürerken işçi yevmiyeleri belli olmaya başladı.
Ordu Valiliği koordinasyonunda, Ziraat Odası başkanlarının da yer aldığı komisyon tarafından, Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nun belirlediği Türk asgari ücreti dikkate alınarak 2026 fındık hasat sezonunda uygulanması tavsiye edilen tarım işçisi ücretleri açıklandı.
Ordu Ziraat Odaları İl Danışma Kurulu'nun tavsiye kararı niteliğindeki tarifeye göre, yaş ve cinsiyet ayrımı yapılmaksızın tüm tarım işçileri için günlük net yevmiye 1.750 TL olarak belirlendi.
Geçen yıl 1.200 TL olan günlük işçi yevmiyesi böylece yaklaşık yüzde 46 arttı. Geçen yıl 2 bin 400 lira olan Katırcı yevmiyesi 3 bin 500 lira olarak açıklandı. Aşçı ve çuvalcı ücretlerinde de işçi sayısına göre yaklaşık %30 ila %46 arasında değişen artışlar yaşandı.
Hem fındık çiftçisi hem de fındık işçisi açıklanan bu tavsiye fiyatlarının uygulanabilir olmadığını hasat zamanında en az yüzde 50 üstünde fiyat oluşacağını söylediler.
Her iki kesiminde ortak görüşü 2 bin 500 lira yevmiye. Komisyon tarafından üretici ile tarım işçileri arasında yapılacak anlaşmalarda rehber olarak kullanılmasının amaçlandığı ücretler ise şöyle:
Çuvalcı: 1.900-2.250 TL
Aşçı: 1.750-1.900 TL
Katırcı (katırı ile birlikte): 3.500 TL
Kilo usulü çalışan işçi: 15 TL/kg
Patoz saat ücreti: 6.000 TL
Tarım aracı (dayıbaşı): 1.900-2.100 TL
Bazı kalemlerde artış yüzde 50'yi aştı
Geçen yıl açıklanan tarifede aşçı yevmiyesi işçi sayısına göre 1.200-1.350 TL, çuvalcı ücreti 1.350-1.500 TL, kilo usulü çalışan çuvalcı ücreti ise 1.650 TL olarak uygulanıyordu. Katırcı ücreti 2.400 TL, kilo başına toplama ücreti 12 TL, patoz saat ücreti 4.000 TL, dayıbaşı ücreti ise işçi sayısına göre 1.350-1.500 TL olarak belirlenmişti.
Yeni tarifeyle birlikte;
Günlük işçi yevmiyesi 1.200 TL'den 1.750 TL'ye çıkarak yaklaşık %46 arttı.
Katırcı ücreti 2.400 TL'den 3.500 TL'ye yükselerek yaklaşık %46 artış gösterdi.
Kilo başına toplama ücreti 12 TL'den 15 TL'ye çıkarak %25 arttı.
Patoz saat ücreti 4.000 TL'den 6.000 TL'ye yükselerek %50 artış kaydetti.
Dayıbaşı ücreti 1.350-1.500 TL'den 1.900-2.100 TL'ye yükselirken artış oranı yaklaşık %40 seviyesinde gerçekleşti.
"Ben üretici olarak 1.750 TL'yi isterim ama bu rakamla bahçeye işçi bulamam"
Fındık üreticisi ve aynı zamanda tüccarlık yapan Yüksek Göl, Ordu'da açıklanan 1.750 TL'lik tavsiye işçi yevmiyesinin sahada karşılık bulmasının zor olduğunu söyledi.
Açıklanan ücretlerin resmi bir tavsiye niteliğinde olduğunu belirten Göl, son yıllarda artan yaşam maliyetleri nedeniyle işçilerin bu rakamlarla bahçeye girmeyeceğini ifade etti.
Göl, "Devlet ve Ziraat Odaları her yıl bir taban ücret açıklıyor. Bu gerekli bir uygulama. Ancak bugünkü şartlarda 1.750 TL ile işçi bulmak çok zor. Yerli işçiler bu rakamlarla çalışmaz. Doğu illerinden gelen mevsimlik işçiler açısından da yol, yemek ve diğer giderler düşünüldüğünde bu ücretlerin yeterli olacağını sanmıyorum" dedi.
Bölgede konuşulan günlük yevmiyenin 2.500-3.000 TL bandında olduğunu dile getiren Göl, "Bugün üretici de işçi de bu seviyeleri konuşuyor. Ben üretici olarak elbette düşük yevmiye isterim ama gerçekçi olmak gerekiyor. 1.750 TL bana uygun olsa bile bu rakamla bahçeye işçi bulamam. Kimse bu ücretle çalışmaya gelmez" ifadelerini kullandı.
Hamaliye işlerinde bile günlük ücretlerin 2.500 TL'nin üzerinde oluştuğunu belirten Göl, "İnsanlar başka işlerde daha yüksek ücret kazanabiliyor. Bu nedenle fındık hasadında da işçilerin daha yüksek ücret talep etmesi normal. Açıklanan rakamların hasat döneminde piyasa koşullarına göre yukarı yönlü şekilleneceğini düşünüyorum" diye konuştu.
