FİKRİ CİNOKUR/ANTALYA
Türkiye’nin elma üretim merkezi Eğirdir başta olmak üzere Isparta’da elma hasadının yüzde 70’nin tamamlandığı, bu sezon rekoltenin 1 milyon tonun üzerinde olacağı belirtildi. Rekoltenin yüksek olmasına karşılık, susuzluk ve dolu olayları nedeniyle kaliteli elma konusunda sıkıntı yaşandığı bildirildi.
Isparta Ticaret Borsası Başkanı Hüdai Şahin, elma sektörü için destek çağrısında bulundu. Üretici ve üyelerinin yaşadıkları zorluklara değinen Şahin, elma üreticisi ve ihracatçısının yaşadıkları sorunlar hakkında hazırladıkları raporu Ticaret Bakanlığına sunacaklarını söyledi.
Bu yıl Isparta ve ilçelerinde 1 milyon tonun üzerinde rekolte beklendiğine dikkat çeken Şahin, şunları kaydetti:
‘’Bu yıl elma rekoltesi oldukça yüksek, ancak olumsuz iklim koşulları rekolte kalitesine zarar verdi. Hava şartları, dolu yağışları ve kara leke pas hastalığı nedeniyle geçtiğimiz yıllarda yüzde 70 olan sofralık elma oranının bu sezon yüzde 40’larda kalacağı öngörülüyor. Yaklaşık 400 bin ton ürünün depolara girmesini, il ve ilçe dışından gelen elmalarla birlikte bunun 550 bin ton doluluğa ulaşmasını bekliyoruz.’’
"Üretici ve sanayici maliyet kıskacında"
Artan maliyetlerin üreticiyi zorladığını anlatan Şahin, sofralık elmanın kilogram maliyetinin 20 TL civarında gerçekleştiğine dikkat çekti. Şahin, şöyle devam etti:
‘’Satış fiyatları 28-30 TL bandında seyretmesine rağmen sektörün temel sorunu fiyat değil, üretilen elmanın ne kadarının pazarlandığıdır. Özellikle sanayi tipi elmada yaşanan sıkıntıların çok daha ciddi boyutlara ulaştı. Sanayi tipi elmada yerinde alım fiyatları 4 TL civarında seyrediyor. Konsantre üreten fabrikalarımızın 1 ton elma suyu konsantresi maliyeti bin 250 doları bulurken, küresel pazarda Çin ve Polonya’nın da etkisiyle satış fiyatları iki bin 300 dolarlardan bin 300 dolar seviyelerine geriledi. Tabii ki üretim yapan fabrikalarımız fiyat konusunda çaresiz durumda.’’
Üretici ve ihracatçıya destek bekleniyor
Isparta Ticaret Borsası Başkanı Hüdai Şahin, sektörün rahatlatılması için ihracat desteğinin gerekli olduğunu bildirdi. Sorunların çözümü için girişimlere başladıklarını anlatan Şahin, sözlerini şöyle tamamladı:
‘’İhracattan sorumlu Bakan Yardımcımızla görüşmelerimizi gerçekleştirdik. Elma suyu konsantresinin destekleme kapsamına alınabilmesi için gerekli dosya hazırlığımızı yapıyoruz. Bu dosya Ticaret Bakanlığımıza sunulacak ve gerçeğe dönüştürülebilmesi adına temaslarımızı sürdüreceğiz. Sofralık elmanın iç piyasadaki tüketimini artırmak amacıyla, geçmişte uygulanan tanzim satış benzeri dönemsel destek mekanizmaları yeniden hayata geçirilebilir. Sofralık elma ihracatına ton başına teşvik verilmesi yönündeki girişimlerimizi sürdüreceğiz. Isparta, bu süreçte tek yürek olması gerekiyor.’’
"Elma üreticisi memnun değil"
Eğirdir Ziraat Odası Başkanı Osman Sarıdoğan, kara leke hastalığı, susuzluk ve dolu olayının ürüne zarar vermesi ile işçi maliyetlerinin yüksek olması nedeniyle elma üreticisinin mağdur olduğunu söyledi.
Elmanın dalında 20-25 TL olduğunu belirten Sarıdoğan, fabrikaların 4 lira olan sanayi tipi elma fiyatını 3,5 TL’ye çektiklerini bildirdi. Çiftçi maliyetinin 15-17 lira olduğunu ifade eden Sarıdoğan,’’Eğirdir bölgesinde elmada kalite sorunu yaşanıyor. Kaliteli elma bu yıl az. Çiftçi, soğuk hava depolarında elmanın para etmesini bekliyor. Bölgemizde elma hasadının yüzde 70’i bitti’’ dedi.
"Hürmüz Boğazı kapalı, Hindistan Türkiye’ye yöneldi"
Batı Akdeniz bölgesinin en büyük elma üreticisi ve ihracatçısı konumunda olan Anafruıt Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi sahibi BAİB Yönetim Kurulu Üyesi Mehmet Erdoğan ise bu yıl elma rekoltesinin oldukça iyi olduğunu, ancak kaliteli elma sıkıntısı yaşandığını bildirdi.
Elma ihracatının sezona iyi başladığını vurgulayan Erdoğan, Hürmüz Boğazının kapalı olması nedeniyle dünyanın en büyük elma alıcısı konumunda olan Hindistan’ın Türkiye’ye yöneldiğine dikkat çekti. Mehmet Erdoğan, ‘’Avrupa’da rekabet ettiğimiz Polonya pazarında bu yıl elma üretimi az oldu. Hindistan, elma alımını en fazla İran’dan yapıyordu. Savaş nedeniyle Hürmüz boğazının kapalı olması nedeniyle İran’dan elma alamayan Hindistan, Türkiye’ye yöneldi. Kaliteli ve iyi elma para edecek’’ dedi.