EVRİM KÜÇÜK
Durgun bir 2023’ün ardından gelen bu toparlanma, kuş gribi salgınları, iklimsel dalgalanmalar ve ekonomik belirsizlik gibi zorluklara rağmen küresel yem endüstrisi dayanıklılığını koruyor. Ekonomik baskılara ve hastalıklara karşın dünya genelinde hayvan yemi üretimi artıyor. Türkiye’nin 2024’te dünyanın en büyük 10 üreticisi arasında yer aldığı sektörde tonaj bazında en büyük üretim payı tavuk yeminde.
En büyük üretici Çin
Alltech’in 2025 Tarım-Gıda Görünümü’ne göre, küresel yem üretimi 2024›te yüzde 1,2 artışla 1,38 milyar tondan 1,39 milyar tona çıktı. 2024 yılında, ilk 10 yem üreticisi ülke küresel üretimin yüzde 65,6’sını oluştururken, yüzde 52’si sadece dört ülkede yoğunlaştı: Çin 315 milyon ton, ABD 269.6 milyon ton, Brezilya 86.6 milyon ton ve Hindistan 55.24 milyon ton ile sektörün ağır topları oldu. Meksika, Rusya, İspanya, Vietnam, Türkiye ve Japonya da çeşitli büyüme modelleri göstererek ilk 10 arasında yer aldı.
Üretimin %43’ü kümes hayvancılığına yönelik
■ Kümes hayvanı yemi üretimi tonaj açısından sektörde en büyük paya sahip oldu. 2024 yılında 595.8 milyon ton kümes hayvanı yemi üretimi yapıldı ve bunun toplam içinde payı yüzde 42.7’yi buldu. Bu segmente piliç ve yumurta tavuğu üretimi dahil. Tavuğun protein kaynağı olarak uygun fiyatlı olmasından yarattığı talep, sektörün büyümesini hızlandırdı. Rapora göre bu yıl küresel kümes hayvancılığının yüzde 2.5 ila yüzde 3 büyümesi bekleniyor. Asya-Pasifik, Latin Amerika ve Afrika’da talep, artan kırmızı et fiyatları ve artan gelirler nedeniyle arttı. HPAI zorluklarına rağmen, piliç yemi üretiminin ihracat fırsatları nedeniyle 2025’te büyüme görmesi bekleniyor.
■ Domuz yemi üretimi yüzde 0,6 düşüşle 369,293 milyon tona geriledi, Afrika, Orta Doğu, Asya- Pasifik ve Okyanusya’daki düşüşler Avrupa ve Latin Amerika’daki kazanımları telafi etti.
■ Süt ürünlerine yönelik yem üretimi, güçlü tüketici talebi, uygun süt fiyatları ve yoğun çiftçiliğe geçişle desteklenen yüzde 3,2 artışla 165,500 milyon tona çıktı. Büyüme Asya-Pasifik, Avrupa, Afrika ve Latin Amerika’da meydana gelirken, Okyanusya’da meralara bağımlılık nedeniyle hafif bir düşüş görüldü.
Sığır eti yemi üretimi Orta Doğu’da düştü
■ Sığır eti yemi üretimi 2023’te 131,6 milyon tondan 2024’te 134,1 milyon tona çıkarak yüzde 1,8 arttı. Kuzey Amerika, Latin Amerika, Afrika, Avrupa ve Okyanusya’da üretim arttı, Asya-Pasifik ve Orta Doğu’da düştü.
■ Su ürünlerine yönelik yem üretiminde gerileme oldu. Pazarın sadece yüzde 3.8’ini oluşturan bu alanda üretim 53 milyon ton civarında gerçekleşti.
■ Atçılık için yapılan üretim 9.6 milyon tonu buldu.
