EKONOMİ gazetesinin 21 Mayıs 2026 tarihli sayısında yayınlanan “Komisyon Görüşmeleri Sonrası Yeni Kanun Teklifinin Getirecekleri” başlıklı yazımızda; daha sonra 7582 sayılı Yasa olarak kabul edilen Kanun Teklifinde yer alan bazı düzenlemelere ilişkin açıklamalarda bulunulmuştu. Anılan yasa ile Gelir Vergisi Kanunu’nun 23’üncü maddesinin birinci fıkrasına eklenen (20) numaralı bendi ile; ülkemize döviz getirilmesini teşvik etmek amacıyla, son üç takvim yılında Türkiye'de yerleşmiş sayılmama ve vergi mükellefiyeti bulunmama şartlarını sağlayan gerçek kişilerce, Türkiye dışında elde edilen kazanç ve iratların yirmi yıl boyunca gelir vergisinden müstesna tutulması öngörülmüştü. Bu düzenlemenin 1/1/2026 tarihinden itibaren Türkiye'ye yerleşmiş sayılanlara uygulanması söz konusu idi.
4 Temmuz 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 333 Seri Nol.u Gelir Vergisi Genel Tebliği’nde konuya ilişkin usul ve esaslar açıklanmıştır. Anılan tebliğ düzenlemeleri de dikkate alındığında, uygulamanın usul ve esasları şöyle özetlenebilir:
- Türkiye’de yerleşmiş sayılmasından önceki son üç takvim yılında Türkiye’de ikametgahı ve vergi mükellefiyeti bulunmayan gerçek kişiler istisnadan yararlanabilecektir.
- İstisnadan sadece gerçek kişiler yararlanabilecek olup, kurumlar vergisi mükellefleri bu istisnadan yararlanamayacaktır
- İstisnadan yararlanabilmek için, yukarıda belirtilen kişilerin başvuru tarihi itibarıyla Türkiye’de yerleşmiş sayılmaları şarttır.
- İstisnadan 1/1/2026 tarihinden itibaren Türkiye’de yerleşmiş sayılan gerçek kişiler faydalanabilecektir.
- İstisnadan faydalanmak isteyen mükelleflerin, yerleşmiş sayıldığı takvim yılının sonuna kadar (takvim yılının son iki ayında yerleşmiş sayılanların ise takip eden takvim yılının ikinci ayının sonuna kadar) tarha yetkili vergi dairesine başvurarak, istisna kapsamındaki kazanç ve iratlarına ilişkin olarak “Yurt Dışından Elde Edilen Kazanç ve İratlar İçin İstisna Belgesi”ni (İstisna Belgesi) almaları Ancak, mükellefin Türkiye’de yerleşmiş sayıldığı takvim yılının sonuna kadar (takvim yılının son iki ayında yerleşmiş sayılanların ise takip eden takvim yılının ikinci ayının sonuna kadar) başvuruda bulunmamış olmaları halinde kendilerine istisna belgesi verilemeyecektir.
Örneğin; 12/7/2026 tarihinde Türkiye’de yerleşmiş sayılan mükellef (A), 1/12/2026 tarihinde istisna belgesi almak için bağlı bulunduğu vergi dairesine başvurduğunda, vergi dairesince yapılan kontrolde mükellef (A)’ nın 2023, 2024, 2025 takvim yıllarında Türkiye’de mükellefiyetinin ve ikametgahının bulunmadığı anlaşıldığında, adı geçen mükellefe başvurusuna istinaden istisna belgesi verilecektir.
- İstisnadan faydalanan gerçek kişilerin istisna kapsamına girmeden önce, Türkiye’de elde ettiği gayrimenkul sermaye iradı, menkul sermaye iradı veya değer artışı kazancı nedeniyle mükellefiyetinin bulunması bu istisnadan yararlanmasına engel teşkil etmeyecektir.
- İstisna şartlarını haiz mükellefler tarafından, istisna kapsamındaki kazanç ve iratları için yıllık gelir vergisi beyannamesi verilmeyecek, diğer gelirleri nedeniyle beyanname verilmesi halinde de, bu kazançlar beyannameye dahil edilmeyecektir.
- Yalnızca yurt dışından elde edilen kazanç ve iratlar anılan madde kapsamında istisna edilmekte olup, Türkiye’de elde edilen kazanç ve iratlar istisna kapsamında değerlendirilmeyecektir. İstisnadan faydalanan mükelleflerin Türkiye’de elde ettiği kazanç ve iratları için vergisel yükümlülükleri devam edecektir.
- İstisna kazanç ve iratlara ilişkin gider ve maliyetler, vergiye tabi kazanç ve iratların tespitinde dikkate alınmayacaktır.
- Bu istisna kapsamındaki kazanç ve iratlar nedeniyle yabancı memleketlerde ödenen vergiler Türkiye’de tarh edilen gelir vergisinden mahsup edilemeyecektir.
- İstisna 20 yıl boyunca geçerli olup, istisnadan yararlanılan ilk yıldan itibaren(ilk yıl dahil) 20 yıl boyunca yararlanılabilecektir.
- Türkiye’de yerleşmiş sayılanların gerek Türkiye’de gerekse Yurt dışında elde ettikleri kazanç ve iratlarının Türkiye’de vergilenmesi temel prensip olduğu için, istisnaya ilişkin şartları taşımamasına rağmen istisnadan faydalandığı tespit edilen mükelleflerin söz konusu kazançlarına ilişkin olarak eksik tahakkuk etmiş olan vergi, tarha yetkili vergi dairesi tarafından vergi ziyaı cezası kesilmek suretiyle gecikme faiziyle birlikte tahsil olunacaktır.
- Keza, anılan temel prensip gereği, Türkiye’de yerleşmiş sayılmayanlar ile bu Tebliğ kapsamında istisna belgesi aldığı halde sonradan Türkiye mukimi olmaktan çıkanların durumu bu genel hükme istinaden değerlendirilecek olup, bu kişilerin Türkiye dışında elde ettiği kazançları üzerinden Türkiye’de vergilendirilmesi söz konusu olmayacaktır.
İstisnadan Yararlananlara Veraset ve İntikal Vergisinde İndirimi
7582 sayılı Kanun ile Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun 16’ncı maddesine ikinci fıkrasından sonra gelmek üzere eklenen fıkra hükmüyle; ülkemize yabancı kaynak girişini teşvik etmek amacıyla, Gelir Vergisi Kanununun mükerrer 20/D maddesiyle Türkiye dışında elde edilen kazanç ve iratları gelir vergisinden müstesna tutulanlardan, bahse konu istisnadan yararlanılan süre içerisinde veraset ve intikal vergisine tabi veraset yoluyla mal intikallerinde verginin %1 oranında alınması öngörülmüştür.
Dolayısıyla, anılan kapsamda istisnadan yararlanacak kişiler, istisnadan yaralandıkları yıllar içinde (azami 20 yıl boyunca) kendilerine veraset yoluyla mal intikallerinde (intikaller hariç), veraset ve intikal vergisi %1 oranında uygulanacaktır.
