
Küresel ekonominin en önemli büyüme merkezlerinden biri olan Çin, ikinci çeyrekte yüzde 4,3 büyüyerek resmi hedefin altında kaldı. COVID-19 dönemindeki olağanüstü yıllar hariç tutulduğunda bu oran, 1990’lardan bu yana kaydedilen en düşük büyüme performansı olarak dikkat çekti. İlk çeyrekteki yüzde 5’lik büyümenin ardından gelen bu sert yavaşlama, ekonomide ivme kaybının hızlandığını ortaya koydu.
Büyümedeki zayıflamanın en önemli nedeni ise iç talepteki belirgin gerileme oldu. Haziran ayında perakende satışlar yalnızca yüzde 1 artarken, yılın ilk yarısında sabit varlık yatırımları yüzde 5,7 geriledi. Uzun süredir devam eden emlak krizi tüketici güvenini baskılamaya devam ederken, şirketlerin yatırım iştahındaki düşüş de ekonomik görünümü zayıflattı.
İhracat tek başına yetmedi
Haziran ayında ihracat yıllık bazda yüzde 27 artarak güçlü görünse de, ithalattaki hızlı yükseliş dış ticaretin büyümeye katkısını sınırladı. Uzmanlara göre Çin ekonomisi giderek dış talebe daha bağımlı hale geliyor ancak bu destek, iç piyasadaki yavaşlamayı telafi etmekte yetersiz kalıyor. Sanayi üretiminin yüzde 5,3 artması üretim tarafındaki dayanıklılığı gösterse de, ekonomistler aylık verilerin genel tabloyu kararttığı görüşünde birleşiyor. Özellikle yatırımlardaki daralma ve zayıf tüketim, önümüzdeki çeyreklerde yeni teşvik paketlerini yeniden gündeme taşıyabilir.
ALARM VEREN GÖSTERGELER
%4.3 - İkinci çeyrek büyümesi
%4.5 - 2026 büyüme hedefi
%1 - Haziran ayında perakende satış artışı
%-5.7 - Yılın ilk yarasında sabit varlık yatırımları
%5.3 - Sanayi üretimi
%4.7 - İlk yarı GSYİH büyümesi
AYDA 1 MİLYON SEVİYESİ İLK KEZ AŞILDI
İç pazardaki yavaşlama üreticileri dış pazarlara yöneltirken, Çin'in aylık otomobil ihracatı ilk kez 1 milyon adedi aştı. Artan sevkiyatlar küresel rekabeti kızıştırırken, Avrupa ve ABD’de korumacılık tedbirleri yeniden gündeme geliyor.
Çin otomotiv sektöründe ihracat odaklı büyüme yeni bir eşiği geride bıraktı. Haziran ayında ülkenin otomobil ihracatı yıllık yüzde 71,2 artışla 1,06 milyon adede ulaşarak ilk kez aylık bazda 1 milyon sınırını geçti. Böylece Çin, yıl sonunda 10 milyonun üzerinde otomobil ihracatına ulaşma hedefi doğrultusunda önemli bir adım attı. Geçen yıl 7,1 milyon adet olan ihracatın bu yıl iki katına yaklaşması bekleniyor.
İç pazar zayıflıyor
İhracattaki güçlü artışın arkasında ise iç pazardaki zayıflama bulunuyor. Elektrikli araç teşviklerinin azaltılması ve benzinli otomobillere yönelik talebin gerilemesi, üreticileri daha agresif şekilde dış pazarlara yöneltti. Düşük maliyetli üretim, gelişmiş yazılım altyapısı ve rekabetçi fiyatlar sayesinde Çinli markalar Avrupa, Güney Amerika, Orta Doğu ve Asya pazarlarında hızla pay kazanıyor.
BYD’nin satışları %95 arttı
Haziran ayında BYD’nin yurt dışı satışları yüzde 95 artışla 175 bin adede yükselirken, Geely ilk kez aylık 100 bin ihracat sınırını aşarak 102 bin 874 araç sattı. Devlet destekli Chery ise 191 bin adedin üzerinde ihracat gerçekleştirerek üst üste dördüncü ay rekor kırdı. Otomobil ihracatındaki sıçrama, Çin’in genel dış ticaret performansına da yansıdı. Haziran ayında ülkenin toplam ihracatı yüzde 27, ithalatı ise yüzde 36 arttı. Aynı dönemde lityum pil ihracatı yüzde 37,6, rüzgar türbini ihracatı ise yüzde 35,6 yükseldi. Buna karşın nadir toprak elementleri ihracatı sıkı ihracat kontrolleri nedeniyle gerilemeye devam etti.