Espresso ve Türk kahvesi tek bir makinede birleşirse, buna inovasyon diyebilir miyiz?
Arçelik’in en etkili inovasyonlarından biri kuşkusuz Telve. Sadece markanın değil, muhtemelen Türkiye’den çıkan en başarılı inovasyonlardan biri. Radikal bir inovasyon; en azından radikale oldukça yakın. Dünyada ilk kez geliştirilen ve yeni bir pazar yaratan ürünlere “radikal inovasyon” diyoruz.
Cezveyi tamamen ortadan kaldırmamış olsa da Telve, alışkanlıklara ciddi bir darbe vurdu. Tıpkı tıraş makinelerinin jilet pazarına yaptığı etki gibi. Gillette’in bu alandaki başarılı U dönüşlerini daha önce bu köşede yazmıştım; ancak Philips gibi rakiplerin taarruzuna karşı koymak zorunda kaldığını da unutmamak gerekir. Tıraş makinelerini de bir gün başka bir teknoloji yıkacaktır, kuşkunuz olmasın. İnovasyon, sonsuza kadar döngüsel ilerleyen bir süreçtir.
Arçelik için çamaşır ve bulaşık makinelerine eklenen küçük yenilikler ise genellikle radikal değil, artırımsal inovasyon örnekleridir. Mevcut ürünlere eklenen bu tür küçük yeniliklere artırımsal inovasyon diyoruz. Yepyeni bir temizlik teknolojisi sunulmadığı sürece, bu tür yenilikleri radikal olarak tanımlamak zorlama olur.
Karaca’nın espresso ve Türk kahvesini tek bir makinede birleştirmesi elbette radikal bir yenilik değil; ancak güçlü bir artırımsal inovasyon. Telve’nin açtığı yolda yapılmış akıllı ve yerinde bir dokunuş.
Peki inovasyonlar her zaman radikal olmak zorunda mı? Hayır!
Pazardaki boşluklar ve rekabet koşulları, inovasyon stratejimizi belirler.
Radikal inovasyonların alametifarikası, first mover avantajına sahip olmalarıdır. Ürünü ilk kez geliştiren firmalar, marka bilinirliği ve müşteri sadakati açısından önemli kazanımlar elde eder; rakipler pazara girene kadar gelirleri yüksek seyreder. Uzun süreli bir monopol konumu ise her markanın ütopyasıdır.
Ülke ölçeğinde ekonomik kalkınma perspektifinden bakıldığında elbette radikal inovasyonları tercih ederiz. Ancak bu örnekte olduğu gibi, artırımsal inovasyonlar da markalara bir “hayat öpücüğü” verebilir.
Önemli olan, doğru zamanda doğru kartı oynamaktır. İnovasyon uzun soluklu bir koşu. Tüm tuşlara aynı anda basmamak gerekir.
