Yüksek ve orta yüksek teknolojili ürünlerin ihracatımızdaki payı ilk kez yüzde 44’e yükseldi. Bu sadece ilgili sektörlerin daha fazla ihracat yapmasından değil, emek-yoğun ve nispeten düşük teknolojili sektörlerin (hazır giyim ve mobilya) ihracatındaki düşüşten kaynaklandı.
Geçtiğimiz gün açıklanan haziran verileri ile yılın ilk yarısını tamamlamış olduk. Haziran ayında ihracatımız yüzde 21,9, ithalatımız yüzde 23,1 yükselirken, ilk 6 ayda ihracat artışı yüzde 3,6, ithalat artışı yüzde 4,6 oldu.
Yılın ilk yarısında ihracatımız için şu tespitleri yapmak mümkün:
- İlk 6 ayın üçünde ihracat artarken, kalan üçünde düştü.
- 6 ay toplamında ihracatta dolar bazında yüzde 3,6 artış, sattığımız mal miktarında gerileme var.
- Miktar bazında gerileme büyük oranda ürettiğimiz ürünlerin maliyetlerinde ve satış bedellerindeki yükselişe karşın, döviz kurunda daha sınırlı bir artış olması ve mallarımızın pahalılaşmasından kaynaklanıyor.
- Petrol ürünleri, altın ve değerli metaller, örme ve dokuma giyim ürünleri, mobilya, kauçuk ve hava taşıtları ihracatımızda gerileme görüyoruz.
Paritenin ilk 5 aydaki olumlu etkisi, haziranda sona erdi
- Büyük bölümü savunma sektöründeki performans artışından kaynaklanan şekilde, gemi, silah-mühimmat ve elektronik ihracatında çift haneli yükselişler devam ediyor.
- İlk 5 ayda parite, dolar bazında ihracat verilerini olumlu etkiledi; Haziranda bu etki sona erdi.
- Bayram ve resmi tatiller, Mayıs’ta verileri aşağı çekerken, Haziran’da destekledi.
- Yüksek ve orta yüksek teknolojili ürünlerin ihracatımızdaki payı ilk kez yüzde 44’e yükseldi. Bu sadece ilgili sektörlerin daha fazla ihracat yapmasından değil, emek-yoğun ve nispeten düşük teknolojili sektörlerin (hazır giyim ve mobilya) ihracatındaki düşüşten kaynaklandı.
- Orta-Doğu ve Güney Amerika, yılın ilk yarısında en zayıf ihracat performansı gözlenen pazarlarımız oldu. Orta-Doğu’daki savaşın dış ticaret üzerindeki etkileri, beklendiği kadar kötü olmadı. Hürmüz’ün kapalı kaldığı dönemde, Türk firmaları bölgenin alternatif tedarikçilerine dönüştü. Bazı STK yöneticilerinin medyaya yansıyan açıklamaları, bu canlanmanın kalıcı olmasını beklediklerini gösterse de durum öyle olmayabilir.
Irak’ta Çin’e karşı zemin kaybediyoruz
- Irak, Yunanistan, BAE ve Rusya’ya ihracatımızda gerileme dikkat çekiyor. Irak pazarındaki kayıplar yeni değil, bir süredir devam ediyor ve Çin’e karşı zemin kaybediyoruz. Yunanistan’daki gerileme petrol ürünleri satışındaki geçici daralmadan kaynaklandı. BAE’ye satışlarımız büyük oranda savaştan etkilendi. Rusya’da da durum benzer.
- ABD, İtalya, Polonya, Çin, İspanya ve Mısır’a ihracatımızda ise ortalamanın üzerinde artışlar görüyoruz.
Sonraki yazıda ithalatımıza bakalım...