27 Aralık 2025 akşamı, yaşamımın en harika müzikli parantezlerinden biri anı buketime girdi. Geleneksel Fazıl Say Yıl Sonu Konseri ilk bölümünde Şef Nil Venditti yönetimindeki Fazıl Say Festival Orkestrası ile Mother Earth Piyano Konçertosu Türkiye Prömiyeri gerçekleştirildi.
Mother Earth Piyano Konçertosu ilk kez Şef Simone Menezes yönetimindeki Osaka Filarmoni Orkestrası eşliğinde, Japonya’da, 23 Mayıs 2025 günü Expo 2025 sürerken Kadınlar Pavilyonu onuruna Osaka Senfoni Salonu’nda seslendirildi.
Üç haftadan uzun ve ticari olmayan tüm uluslararası fuarlar, kısa adı ile Expo’lar merkezi Paris’te olan Bureau International des Expositions (BIE) tarafından düzenlenmekte ve denetlenmekte. Günümüzde; Dünya Fuarı; Uzmanlaşmış Fuar; Bahçecilik Fuarı; Milano Trienali düzenlenmekte. BIE Genel Kurulu Kasım 2018 kararı ile yapılacak Expo 2025 için Ocak 2019’da “Japonya 2025 Dünya Fuarı Japonya Derneği” iş dünyası ile ulusal ve yerel yönetimlerin iş birliğinde kuruldu. Ana fuar etkinliğini hazırlayacak dernek “Yaşamımız İçin Geleceğin Toplumunu Tasarlamak” temalı Expo 2025 (13 Nisan-13 Ekim) ile Birleşmiş Milletler (BM) Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları’na ulaşılmasına ve Japonya endüstri ve kültürünün büyümesine katkı amacı ile etkin çalıştı. Tarihlere dikkat buyurunuz. 6 ay için 6 yıllık çalışma var. Bu süreçte Mother Earth Piyano Konçertosu Fazıl Say’a sipariş verildi.
Dernek, Kabine Ofisi ile Ekonomi, Ticaret ve Sanayi Bakanlığı Cartier iş birliğindeki Kadınlar Pavilyonu etkinlikleri Expo 2025’in mühim çıktılarından oldu. 2006’da kurulan Cartier Kadın Girişimi (CWI) kadın girişimcileri güçlendirerek değişimi yönlendirmeyi amaçlayan küresel bir program. “Kadınlar başarılı olduğunda, insanlık da başarılı olur” diyen Cartier, Dubai’de, Expo 2020’de kadın liderliği, yaratıcılığı ve inovasyonu için öne çıkmıştı. İkinci Kadınlar Pavilyonu için temel hedeflerden biri olan Toprak Ana başlığında “Temiz enerji, biyoçeşitliliğin korunması ve çevre koruma gibi alanlarda kıtaları aşan ve nesiller boyu sürdürülebilir uygulamaların benimsenmesiyle dünyayı koruma ve inovatif çözümlere öncülük edin” çağrısı vardı.
Dünden bugüne Toprak Ana ilişkimize bakalım. “İnsan Haklarının Anayasası” kabul edilen BM İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi 1948’te kabul edilmişti. Gezegenimizde bitkiler, hayvanlar, mikroorganizmalarla birlikte su ve kara ekosistemlerinde yaşıyoruz. Sadece bizim haklarımız yok .2009 yılında BM Genel Kurulu, 22 Nisan›ı Uluslararası Toprak Ana Günü ilan etti. Bu tarihin seçiminin nedeni Amerika Birleşik Devletleri’nde 22 Nisan 1970’de Senatör Gaylord Nelson liderliğinde çevre kirliliğine karşı farklı şehirlerde yirmi milyon kişinin ilk gösterisi olan küresel bir uyanışın başlangıcıdır. O yıllarda savaşa karşı yürüyüşler gezegenimize de odaklandı. 68 Gençliğine selam sunuyorum. Savaş ve Toprak Ana için darısı bugünlerimize olsun.
22 Aralık 2019’da Genel Kurul doğayla uyum konusunda ilk kararını kabul etti. “BM Doğayla Uyum” bilgi ağı, çevrimiçi platformuyla disiplinlerarası iş birliklerini güçlendirme için başta araştırmacılar ve akademisyenler olmak üzere paydaşlar Dünya merkezli küresel görüş için bir araya geldi. Özünde Dünya-İnsan-Doğa üçlüsündeki evrenin doğa yasalarına tabi simbiyotik ilişkinin tanınması olan ve Dünya Hukuku olarak da adlandırılan bu BM yapısı mühim.
2010’da doğa haklarını, doğanın hukuk önünde mülk olarak ele alınmaması gereğini savunan, Dünya-İnsan ilişkimizi dönüştürmeyi amaçlayan Doğanın Hakları İçin Küresel İttifak (GARN) ağı kuruldu. 20-22 Nisan 2022 tarihlerinde Bolivya’da 56 hükümetin delegelerinin de olduğu,140 ülkeden 35352 katılımcı ile yapılan ilk Dünya Halkları ve Toprak Ananın Hakları Konferansı sonunda Toprak Ana Hakları Evrensel Beyannamesi kabul edilerek BM’ye sunuldu. GARN, BM’den, BM İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi’ni tamamlayacak Toprak Ana Hakları Evrensel Beyannamesi için ilerlenmesi talebini sürdürürken “Toprak Ana’nın Sesi Olun, Doğanın Haklarına Evet Deyin” çağrısıyla ilgili dilekçe imzaya açık. İmzam var.
Fazıl Say Mother Earth Piyano Konçertosu ile Toprak Ana’ın sesi oldu. Say eserinin icrasından önce tema açıklaması yaptı. Dinleyip anlamamızı güçlendirdi. İklim krizine adanan, farkındalık yaratma amaçlı bu konçerto çağrı ve yakarışla başlayarak toprak, orman, hayvan, yangın, deniz, akarsu kısımlarıyla su sorununa, susuz yaşam olamayacağına vurgu yapıyor. Kuş seslerinin piyanodaki yansımasını hiç unutmayacağım. Müzikli uyarıdaki notalardaki matematik, hissiyatım ile Say artık benim için sadece sessiz dinleyicisi olmamım çok ötesine geçti. Yenilikçi, genç, konuk şef olarak çok aranan iki kadın şef ile güzelim iki şehirde değer yaratması da ayrıca çok kıymetli. Say, gezegenimiz yeşil ve mavi kalsın, kız çocukları ve kadınlar önceliklensin yolumun yeni paydaşı. Onu ve eşini odamdaki şehrin en iyi kahvesi için İTÜ’müze davet ediyorum. Bir de fikir mühendisliğim var. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum 9-20 Kasım 2026 tarihlerinde Antalya’da yapılacak BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi Taraflar Konferansı (COP31) Başkanı olarak atandı. Liderler Zirvesi İstanbul’da olacak. Sayın Başkanım, COP31 için bizim de bir sipariş konçertomuz olsa ne muhteşem olur. Saygılarımla arz ederim.
