Hüseyin GÖKÇE
Tam kapasiteye ulaşıldığında Türkiye’nin doğal gaz ihtiyacının yüzde 30’unu karşılayacağı belirtilen Karadeniz doğal gaz rezervlerinde, üretim kapasitesi günlük 2 milyon metreküpten (m3) 4 milyon seviyesine yükseldi. Yıl sonunda ise sadece Karadeniz gazı üretim miktarının günlük 7 milyon metreküpe, Türkiye’nin toplam üretim miktarının da 8 milyona yükseleceği kaydediliyor. Yıllık ortalama 50 milyar m3 civarında doğal gaz tüketimi bulunan Türkiye, bunun tamamına yakınını ithalat yoluyla karşılıyor. Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (EPDK) verilerine göre Türkiye’de 2022 yılında 53 milyar 521 milyon m3 doğal gaz kullanıldı. Bunun yüzde 0,7’sine karşılık gelen 379 milyon m3’lük kısmı yurt içinde üretildi.
Yeni rezerv %30’u karşılayacak
2023 yılı Ocak-Temmuz döneminde 31 milyar 620 milyon m3 doğal gaz tüketilirken, bunun 29 milyar 655 milyon m3’lük kısmı ithalat yoluyla karşılandı. Yurt içi üretim miktarı ise 262 milyon m3’te kaldı. Yurt içi üretimin tüketimi karşılama oranı ise yüzde 0,82 olarak ölçüldü. Bu yılki tüketim geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 8,36 azalırken, üretim miktarı yüzde 24,76 artış gösterdi.
Mayıs ayında yapılan Cumhurbaşkanlığı ve Milletvekili genel Seçimlerine öncesinde TPAO’nun Karadeniz sahalarında yaptığı doğal gaz arama çalışmalarının sonuçları duyuruldu. Ardından nisanda Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın da katıldığı törenle yeni doğal gaz devreye alındı. Erdoğan, rezervin 710 milyar m3’e ulaştığını belirtirken, tam kapasiteye çıkıldığında ülke ihtiyacının yüzde 30’unun buradan karşılanacağını bildirmişti. Rezervde deneme üretimi günlük 2 milyon m3 ile başladı. Eylül sonlarında günlük 4 milyon m3’e kadar çıktı. Ancak bu üretim miktarı henüz EPDK istatistiklerine yansımadı. Günlük üretimin yılbaşından itibaren 7 milyon m3’e çıkacağı kaydediliyor. Hâlen günlük 1 milyon m3 civarında olan diğer sahalardaki üretimle birlikte toplam günlük üretim 8 milyon m3’ün üzerine çıkacak. Günlük üretim miktarının 8 milyon m3’e çıkması durumunda yıllık üretim miktarı 2 milyar 880 milyon m3’ü aşacak. Tüketim miktarının da 50 milyar m3’lük ortalamada kalması halinde, yıl sonu itibarıyla Türkiye’nin tüketiminin yüzde 5,76’sı yurt içi üretimden karşılanmış olacak.
Bedava gazın yarısını sağlıyor
Öte yandan geçen yıl 1 Mayıs itibarıyla Resmi Gazete’de yayımlanan karar ile konutlarda doğal gaz tüketimi 1 ay ücretsiz hâle getirilmiş, devamında ise 1 Mayıs 2024’e kadar aylık tüketimin 25 milyon m3’ünün ücretsiz olması hükme bağlanmıştı. EPDK verilerine göre Türkiye’de 18 milyon 892 bin doğal gaz abonesi bulunuyor. Bu abonelere 11 ay boyunca aylık 25 m3’lük doğal gazın ücretsiz olması ile toplam ücretsiz kullandırılacak doğal gaz miktarı 5,1 milyar m3’ü bulacak. Yılbaşından itibaren aylık 240 milyon m3’e çıkacak olan yurt içi üretim, konut abonelerine ücretsiz verilen doğal gazın yarısını karşılamış olacak.
