EVRİM KÜÇÜK
Enerji geçişinde oynadığı rol nedeniyle finans piyasalarında önemli bir varlık olmasına karşın bakır son haftalarda Trump’ın agresif ticaret politikaları nedeniyle baskı hissediyor. Ekonomik yavaşlama endişeleri bakırı dizginliyor. Ancak bakır son bir haftadır yükseliş fırsatı kolluyor. Çin’in ABD ile ticaret görüşmelerine girmeye açık olduğunun sinyalini vermesi bakıra moral verdi.- Bakır vadeli işlemleri New York’ta pound başına yaklaşık 4,60 doların üzerine, Londra’da da ton başına 9.300 doların üzerine çıktı. New York’taki fiyatlar Londra’ya göre yüzde 13-15 civarında işlem görüyor.
ABD-Çin ticaret ilişkilerinin iyileşmesine dair işaretler bakırın kayıplarının bir kısmını telafi etmesini sağladı. Çin, ABD ile ticaret görüşmelerine girmeye açık olduğunun sinyalini verdi ve Çin Ticaret Bakanlığı’ndan bir sözcü, ABD yetkililerinin tarife görüşmelerini başlatmak için ilgili kanallar aracılığıyla birçok kez iletişime geçtiğini söyledi. Trump ayrıca Hindistan, Japonya ve Güney Kore ile olası ticaret anlaşmalarına işaret ederken, Çin ile bir anlaşmaya varma konusunda güvenini dile getirdi.
Bakır bu gelişmelerle yatırıcıyla ilişkisini düzeltmek için bir hamle yaptı. Ticari gerilimin azalması fiyatlara desteğini sürdürebilir. Fakat ekonomik verilerin hem ABD hem de Çin’de zayıf olması artışların güçlü olmasını engelleyebilir.
‘Çin’in bakır stoku sıfıra inebilir uyarısı’
Öte taraftan, emtia ticareti evi Mercuria, yakın zamanda Financial Times’a Çin’in bakır stoklarının sadece birkaç ay içinde sıfıra inebileceğini söyledi. Piyasa, ABD tarifeleri korkusu nedeniyle tarihindeki “en büyük sıkılaştırıcı şoklardan birini” yaşıyor. Aynı zamanda, Çin’deki tüccarlar, ithal bakır için primi artıran iç talepte bir artış bildiriyor. Bu, ekonomik büyümeyle ilgili endişelere rağmen, küresel elektrifikasyonun giderek artan bakır talebini yönlendirmeye devam etmesiyle fiyat desteğinin kısa vadede ve özellikle uzun vadede muhtemelen devam edeceğini gösteriyor.
Pazarda 289 bin ton fazla bekleniyor
Uluslararası Bakır Çalışma Grubu (ICSG), son tahminlerinde küresel bakır piyasasının 2025’te önceki tahminlerin üzerinde fazla vermesini bekliyor.
■ Yüksek maden arzı ve artan eritme kapasitesi nedeniyle bu yıl 289 bin tonluk arz fazlası tahmin ediliyor. Bu daha önce tahmin edilen 194 bin tonluk fazlaya ve geçen yıl görülen 138 bin tona kıyasla daha yüksek.
■ Talebin toparlanmasının devam etmesiyle birlikte fazlalığın 2026’da hafifçe 209 bin tona düşmesi bekleniyor.
■ Arz tarafında, küresel maden üretiminin bu yıl yüzde 2,3 ve 2026’da yeni madenlerden gelen ek üretimle birlikte yüzde 2,5 daha artması bekleniyor.
■ Küresel rafine çıktının bu yıl yüzde 2,9 ve 2026’da yüzde 1,5 artması öngörülüyor. Bunun başlıca nedeni Çin kapasitesinin sürekli genişlemesi ve diğer ülkelerde, özellikle Endonezya, Hindistan ve Kongo Demokratik Cumhuriyeti’nde (DRC) yeni kapasitelerin devreye alınması.
■ Toplam görünür rafine bakır tüketiminin 2025’te yıllık yüzde 2,4 oranında artması ve 2026’da yıllık yüzde 1,8 oranında daha fazla genişleme görmesi öngörülüyor.
