ABD ve İsrail’in İran’a yönelik ortak askeri operasyonları ile başlayan savaş küresel ekonomiyi derinden etkilemiş durumda.
Savaş, küresel enerji piyasalarında ciddi bir sarsıntıya yol açarak özellikle petrol türevi hammaddelerinde büyük bir baskı oluşturuyor.
Örneğin baskıya maruz kalan sektörlerden biri plastik.
Sektördeki firmalar hammadde alımında ve üretim maliyetlerinde, satışları belirlemede inanılmaz sorunlarla boğuşuyorlar.
Bu bağlamda, Plastik Sanayicileri Derneği (PAGDER) Yönetim Kurulu Başkanı Sayın Kenan Benliler ile son dönemde plastik hammaddelerinde yaşanan fiyat artışlarının sektöre etkilerini değerlendirdik.
Jeopolitik gelişmelerin enerji piyasaları üzerinden sanayi üretimini de doğrudan etkilediğine dikkat çeken Benliler, “İran’da devam eden savaşın ardından petrol fiyatlarında oluşan yukarı yönlü hareket, petrokimya ürünlerine de hızla yansıyor.
Bunun sonucu olarak plastik hammaddelerinde kısa süre içinde belirgin maliyet artışlarıyla karşı karşıya kalıyoruz.
Hammadde tarafında oluşan bu baskı, üretimden ihracata kadar sektörümüzün tüm dengesini zorluyor” dedi.
Yalnızca fiyatların değil, tedarik güvenliğinin de önemli bir risk unsuru haline geldiğini vurgulayan Benliler, “Bölgede yaşanan gelişmeler nedeniyle Hürmüz Boğazı’na ilişkin ortaya çıkan belirsizlik, maliyet artışının ötesinde arz sürekliliği açısından da kaygı verici bir tablo oluşturuyor.
Plastik sektörü hammadde bakımından büyük ölçüde dışa bağımlı bir yapı sergilediği için hem fiyat tarafında hem de tedarik tarafında aynı anda baskı hissediyoruz.
Böyle dönemlerde firmaların üretim planlaması yapması, stok yönetimini sağlıklı şekilde yürütmesi ve müşterilerine öngörülebilir teslim takvimi sunması çok daha güç hale geliyor” dedi.
Plastik sektörünün çok sayıda üretim koluna ara mal sağladığını hatırlatan Benliler, “Plastik hammaddelerinde yaşanan maliyet artışlarını yalnızca sektörümüzün kendi içinde değerlendirmek doğru olmaz.
Ambalajdan otomotive, beyaz eşyadan inşaata kadar pek çok alanda plastik girdiler kritik bir rol oynuyor.
Dolayısıyla hammaddede oluşan fiyat baskısı, zaman içinde geniş bir üretim zincirine yayılarak hem iç piyasada maliyetleri yükseltiyor hem de ihracat pazarlarında rekabet gücümüzü zayıflatıyor” dedi.
Küresel dalgalanmalara karşı bazı ülkelerin sanayilerini korumaya yönelik hızlı adımlar attığını belirten Benliler, “Özellikle üretim maliyetlerindeki sıçramaların yaşandığı dönemlerde kamu otoritelerinin sanayiciyi destekleyici geçici tedbirler alması büyük önem taşıyor.
Nitekim bazı ülkelerin petrokimyasal ürünlerde vergi yükünü azaltmaya dönük uygulamaları devreye aldığını görüyoruz.
Ülkemizde de plastik hammaddeler başta olmak üzere stratejik önemi haiz petrokimya ürünlerinde gümrük vergilerinin geçici bir süreyle kaldırılması ya da aşağı çekilmesi, sektörümüz üzerindeki maliyet baskısının hafifletilmesine önemli katkı sağlayacaktır” dedi.
Artan hammadde maliyetlerinin yalnızca firma bilançolarını değil, makroekonomik dengeleri de etkilediğine işaret eden Benliler, “Üretim maliyetlerindeki yükselişin nihai ürün fiyatlarına yansıması kaçınılmaz oluyor.
Bu durum enflasyon üzerinde yukarı yönlü bir etki yaratırken, uluslararası pazarlarda rakiplerimize kıyasla daha kırılgan bir maliyet yapısıyla hareket etmemize de neden oluyor.
Türkiye’nin üretim kapasitesini koruması, sanayide sürekliliği sağlaması ve ihracatta elde ettiği pozisyonu muhafaza edebilmesi için rekabet gücünü destekleyecek adımların zaman kaybetmeden atılması gerekiyor” dedi.
PAGDER Başkanı Sayın Kenan Benliler ’in Plastik sektörüne ilişkin verdiği bilgiler özetle bunlar...
