SELENAY YAĞCI/İSTANBUL
TÜBİTAK BiGG Fonu, 2024’ün ilk 9 ayında yapılan 247 tohum aşama yatırımın 228’ine imza atarak Türkiye’yi Avrupa’da ikinci sıradan birinci sıraya taşıdı.
Türkiye’yi sırasıyla İngiltere, Almanya, İspanya Fransa takip etti. Türkiye’de yılın ilk 9 ayında tohum öncesi 247, tohum aşamasında 91, Seri A aşamasında ise 5 anlaşma yapıldı. Yatırım miktarına bakıldığında ise Türkiye, tohum öncesi aşamada 21 milyon dolarlık yatırımla 8’inci oldu. Birinci sıradaki İngiltere’de yılın ilk 9 ayında tohum öncesi 184 milyon dolarlık anlaşma yapıldı. Türkiye’de ise yatırım miktarı düşük kalırken, tohum aşamasından Seri A aşamasına geçişte de sıkıntı gözlendi. Dokuz ayında yapılan yatırımların %29’u kadın girişimciler tarafından kurulan girişimlere yapıldı. Bu oran, son beş yılın en yüksek seviyesi olarak dikkat çekiyor.
Startups.watch raporuna göre 2024’ün ilk dokuz ayında 388 anlaşma ile toplam 709 milyon dolar yatırım yapıldı. Toplam yatırımların yüzde 59’u TÜBİTAK BiGG Fonu tarafından gerçekleştirildi. Getir anlaşması hariç dokuz aydaki yatırım 459 milyon dolar oldu. Yatırım büyüklüğü açısından “ market teslimatı” ve fintek en çok yatırım yapılan dikeyler oldu. biyoteknoloji ve yapay zeka ise yatırım sayısı bakımından en çok yatırım alan dikeyler oldu. Yapay zekâ yatırımlarının büyük bir kısmı tohum öncesi ve tohum seviyelerinde gerçekleşti. 9 ayda 388 yatırımdan 55’ine kurumsal veya CVC (Kurumsal Girişim Sermayesi) yatırımcıları katıldı. 388 yatırımın 18’inin yatırımcıları arasında yabancı yatırımcı bulundu. Üçüncü çeyrekteki 144 işlemin 92’si TÜBİTAK BiGG Fonu’ndan gerçekleşti.
Fintek yatırımlarında rekor
Colendi, Dgpays, Midas ve Sipay gibi girişimlerin aldığı büyük yatırımlar, fintek sektörüne güveni artırdı. Fintek girişimleri dünyada 28.5 milyar dolar yatırım alırken Türkiye'nin payı yüzde 0.6'da kaldı.
Adetler rekor kırıyor, miktarlar düşük Yılın 9 aylık döneminde yatırımların yüzde 81’inin 20 milyon dolar veya üzeri yatırım alan 9 girişime gittiğini ifade eden Startups.Watch kurucusu Serkan Ünsal, bu 9 girişimin topladığı para miktarının 577 milyon dolar olduğunu, geriye kalan 132 milyon dolarla 379 girişime yatırım yapıldığını belirtti. Ünsal, bu rakamdan Tübitak BiGG fonunun yaptığı tohum öncesi yatırımlar çıkarıldığında ise geriye kalan 151 girişimin 126 milyon dolar topladığını, bunun da startup başına 834 bin dolar anlamına geldiğini vurguladı. Ünsal, “Yabancı yatırımcıların girişim ekosistemine yatırımları düştü. TÜBİTAK BİGG Fonu dışında yatırım fonları bu dönemde sessiz kaldı. Melek yatırım ağlarının sayısı arttı ama aktif olan sadece 2 melek yatırım ağı var” dedi.
