ESRA ÖZARFAT/BURSA
BURPAS Başkanı Kağan Yeşil, Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasında yaşanan savaşın küresel enerji ve petrokimya piyasalarında yarattığı dalgalanmanın, Türkiye’de plastik ambalaj üreticileri üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu açıkladı. Kağan Yeşil, petrol ve petro-kimya türevli hammaddelere dayalı üretim yapan sektörün, jeopolitik gerilimlerden en hızlı etkilenen alanlardan biri olduğuna dikkat çekerek, özellikle son dönemde üretim maliyetlerinde yaşanan sert artışların firmaların rekabet gücünü zayıflattığını söyledi. Yeşil, plastik ambalaj üretiminde temel girdiler arasında yer alan polietilen (PE), polipropilen (PP), PET ve benzeri hammaddelerdeki fiyat artışlarının sanayiciyi ağır baskı altına aldığını ifade etti. Yeşil, savaşın başlamasıyla birlikte petrol fiyatlarının kısa sürede varil başına 100 doların üzerine çıktığını, bunun plastik hammaddelerine doğrudan yansıdığını belirterek, “Bir ton PE granül maliyeti önceki seviyelerin neredeyse iki katına ulaştı. Özellikle sabit fiyatla çalışan üreticiler açısından bu tablo sürdürülebilir olmaktan çıktı” dedi. Sektörde maliyet baskısının son ürün fiyatlarına da kaçınılmaz şekilde yansıdığına işaret eden Yeşil, su şişesi, gıda ambalajı ve tarım filmi gibi temel ürünlerde yüzde 25 ila 30 arasında fiyat artışları yaşandığını kaydetti. Bu durumun hem iç pazarda hem de ihracatta fiyat tutturmayı zorlaştırdığını belirten Yeşil, üreticilerin yeni sipariş almakta zorlandığını vurguladı.
“Lojistik zincirinde ciddi kırılma yaşanıyor”
Hürmüz Boğazı üzerinden gelen Orta Doğu kaynaklı hammaddelerde sevkiyat sorunlarının büyüdüğünü ifade eden Yeşil, alternatif rotalara yönelmenin navlun ve sigorta maliyetlerini katladığını söyledi. Afrika çevresinden yapılan taşımaların teslim sürelerini uzattığını belirten Yeşil, Bursa’daki üreticilerin hammadde tedarikinde gecikmeler nedeniyle stok yönetiminde zorlandığını dile getirdi. Artan yakıt fiyatlarının karayolu ve denizyolu taşımacılığına da ek yük getirdiğini kaydeden Yeşil, teslimat sürelerindeki uzamanın ihracat siparişlerini risk altına soktuğunu ifade etti. Yeşil, bazı işletmelerde üretim hatlarının yavaşlatılmasının gündeme geldiğini söyledi. Bursa’da plastik ambalaj sektörünün doğrudan ve dolaylı olarak geniş bir istihdam alanı oluşturduğunu vurgulayan Yeşil, maliyet baskısının kapasite düşüşü, vardiya azaltımı ve iş gücü kaybı riskini artırdığını belirtti. Özellikle küçük ve orta ölçekli işletmelerin finansal dayanıklılığının zayıfladığını ifade eden Yeşil, önümüzdeki aylarda destek mekanizmalarının devreye alınmaması halinde istihdam kayıplarının hızlanabileceğini söyledi. Yeşil, Türkiye’nin petrokimya hammaddelerinde dışa bağımlılığını azaltacak yatırımların hızlandırılması gerektiğini belirtti. İthal hammaddelerde uygulanan ilave gümrük vergileri, anti-damping ve gözetim tedbirlerinin yeniden değerlendirilmesini isteyen Yeşil, kamu ihalelerinde fiyat revizyon mekanizmalarının da güncellenmesi gerektiğini ifade etti.
