Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) geçen hafta, 2014 yılından bu yana “Sermaye Piyasasında Bağımsız Denetime Yetkili Kuruluşlar Listesi”nde yer alan bir bağımsız denetim şirketini küme düşürdü. Yani 4 Mart 2026 tarihli karara göre söz konusu şirket bundan sonra sermaye piyasasında bağımsız denetim yapamayacak ve müşterisi olan şirketler de bu kuruluşun raporlarıyla ortalıkta at oynatamayacaklar. Şirketin ortaklarından ikisi de sermaye piyasasında 2 yıl süreyle bağımsız denetim yapamayacak.
Kurul kararına göre şirketin finansal tablo bağımsız denetim çalışmalarının kalite kontrolüne yönelik incelemelerde mevzuata aykırılıklar tespit edilmiş ve bu tespitler doğrultusunda da karar verilmiş.
Ancak bu, denetim şirketinin ilk vukuatı değil. SPK’nın 18 Nisan 2024 tarihli ve 2024/19 sayılı haftalık bültenine bakıldığında da aynı şirkete, müşterilerinden birinin değerinin belirlenmesine ilişkin hazırladığı değerleme raporunun Uluslararası Değerleme Standartları’na (IVS) uygun olmayan varsayımlar içerdiği tespit edildiğinden 1 milyon 944 bin 579 lira idari para cezası uygulandığı görülüyor. Yani şirket geçmişte de “kalite” bakımından sınıfta kalmış. SPK’nın efsanevi başkanlarında birine son kararı sorduğumda şu yanıtı aldım:
“Bağımsız denetçiler, etik ve özen kurallarına uygun olarak denetimlerini yürütmek ve SPK’ya bildirimlerini yapmak zorundadır; aksi hâlde yetkileri iptal edilebilir. Olan da bu”.
SPK bu denetim şirketine küme düşürdü ama iş bu kadarla kalmıyor. Denetim şirketinin müşterileri arasında Borsa İstanbul’un önemli şirketleri de var. Bunların arasında söz konusu denetim şirketinin hazırladığı finansal raporlarla değerleme yapılan ve halka açılan enerji ve teknoloji şirketleri bulunuyor. Yatırımcılar SPK’nın da onayladığı finansal tablolara itibar ederek bu şirketlere yatırım yaptılar.
SPK’nın kararına gerekçe olarak gösterdiği “denetim kalitesine ilişkin zafiyetler”, bu şirketlerin yatırımcılara sunduğu finansal tabloların güvenilirliği konusunda soru işaretleri doğurdu mu? SPK bu süreçte şirketlerin finansal tablolarının yeniden denetimden geçirilmesini isteyecek mi? Bunlar hep yanıtlanması gereken sorular.