Veriler ne karalar bağlatacak ne de aşırı iyimser olunacak nitelikte. Mevcut ulusal ve küresel konjonktürde ne olması gerekiyorsa, o oluyor.
Temmuzda ihracat yüzde 11 artışla 24 milyar 952 milyon dolar; ithalat, yüzde 5,4 artışla 31 milyar 376 milyon dolar oldu. İlk 7 ayın toplamında ise ihracat ve ithalat artışları sırasıyla yüzde 5,2 ve yüzde 6,9.
İthalattan daha iyi bir performans göstermesinin yanında, Temmuz ihracat verisini önemli kılan birkaç özellik daha var. Birincisi, şimdiye kadarki en yüksek aylık değere ulaşılmış olması. İkincisi, yüzde 11’lik artışın son 12 ayın en yüksek artış hızı olması. Üçüncüsü, altın ihracatındaki düşüşe rağmen, diğer ürün gruplarının büyük bölümünde artış yaşanması.
Sonuncusuna yakından bakalım. İhracattaki artışın arka planında;
- 732 milyon dolar (yüzde 277) yükselen inorganik kimyasal mamul,
- 684 milyon dolar (yüzde 25,3) yükselen otomotiv,
- 333 milyon dolar (yüzde 407) yükselen hava taşıtları,
- 228 milyon dolar (yüzde 92,7) yükselen silah ve mühimmat satışları dikkat çekiyor.
Normal şartlarda 200-300 milyon dolar arasında aylık ihracat gerçekleştirilen inorganik kimyasallarda temmuz verisinin yüzde 277 artışla 1 milyar dolara ulaşmasının nedenini detaylar açıklanınca göreceğiz.
Savunma sanayimizdeki gelişmeler, 2025 yılının ilk yarısında kendini ihracat tarafında net olarak göstermişti. Temmuz ayında daha da iyi bir performans izliyoruz. Hazır giyim ihracatında ise yine gerileme var.
İthalat kanadında büyük bir değişiklik yok. Hammadde ithalatı geçen yıla göre sabit kalırken, tüketim malı ithalatı yüzde 17,2, yatırım malı ithalatı yüzde 13,8 artış göstermiş.
Enerji ithalatı yüzde 2,7 gerilerken, yılın ilk yarısında ithalat artışını domine eden otomotivde yüzde 22, elektronik ürünlerde yüzde 9,5 yükseliş görüyoruz. Altın ithalatı ise yüzde 8,2 düşmüş. Hububat ile yağlı tohum ve meyveler (ayçiçeği, palm, susam gibi) ithalatında ise ortalamanın oldukça üzerinde artış dikkat çekiyor.
Dış ticaret açığı 6,4 milyar dolar ile son 9 ayın en düşük seviyesinde gerçekleşti. 7 aylık toplam açık 55,9 milyar düzeyinde. Veriler ne karalar bağlatacak ne de aşırı iyimser olunacak nitelikte. Mevcut ulusal ve küresel konjonktürde ne olması gerekiyorsa, o oluyor. Ancak, detaylarda savunma sanayiinin ihracat üzerinde giderek güçlenen katkısını net olarak görebiliyoruz.
