Birleşik Arap Emirlikleri, 1,4 trilyon dolarlık dış ticaret hacmi ve yeni fuar politikalarıyla küresel ticaretin yeni kalbi haline gelirken; Dubai, Çin’in dev yatırımları, endüstriyel AVM’leri ve Anuga gibi Avrupa devlerine meydan okuyan fuarlarıyla dünyanın ‘alım noktası’na dönüşüyor.
Dünya Ticaret Örgütü’nün verilerine göre 2024 yılında dış ticaret hacmini 1,4 trilyon dolara taşıyan Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), sadece Körfez’in değil, Afrika’dan Asya’ya ve Avrupa’ya kadar uzanan geniş coğrafyada yükselen bir ‘fuar merkezi’ haline geliyor. Avrupa fuarlarına kafa tutan fuarların yanı sıra endüstriyel AVM’ler ve Çin’in dev bir alanda kuracağı ve 12 ay boyunca adeta dev bir fuar gibi hizmet vereceği ticaret merkezi de bu güce eklenecek. Bu büyümenin merkezinde ise Dubai var.
Dubai, Çin’in yeni kuracağı dev ticaret bölgesi ve Dragon Mall gibi endüstriyel AVM’lerle küresel dağıtım merkezi rolünü pekiştiriyor. BAE ile Çin arasındaki ikili ticaretin 2024’te bir önceki yıla göre yüzde 7 artarak 102 milyar dolara çıktı. Bu da hızla artan ekonomik bağlarının önemli bir göstergesi. Dünya Ticaret Örgütü’nün verilerine göre 2024 yılında BAE’nin dış ticaret hacmi 1,4 trilyon dolar.
Fuarcılıkta da Avrupa ile yarışan Dubai, Gulf Food, Gitex ve Big 5 gibi etkinliklerle Almanya merkezli fuarları geride bırakmaya hazırlanıyor. Vize güçlüğü, Afrika gibi uzak bir coğrafyadan seyahat de Avrupa’dan ekseni Orta Doğu’ya kaydırıyor. Dubai Türk İş Konseyi Başkanı Kanat Kutluk’a göre, “BAE, 5 saatlik uçuşla 35 trilyon dolarlık bir pazara hitap ediyor. Afrikalının gelip her şeyi bulduğu BAE’den ürün alması hayatın akışına çok uygun. Dubai artık yalnızca bir gösteri sahnesi değil, üretim ve dağıtım kararlarının alındığı gerçek bir ticaret laboratuvarı.”
Kutluk, 2006’dan beri yaşadığı Dubai’yi bir laboratuvar gibi okuyor. Kutluk, dönüşümün ardında, yalnızca sermaye değil, hızlı aksiyon alan bir devlet mekanizması ve çok uluslu organizasyonel güç olduğunu vurguluyor.
“GULF FOOD, ANUGA’YI GERİDE BIRAKMAYA HAZIR
Kutluk’a göre Dubai’nin en güçlü kaslarından biri fuarcılık. Gulf Food, Big 5, Gitex gibi dünya devlerini çeken organizasyonlar sayesinde Dubai, artık Avrupa’daki rakiplerini de geride bırakıyor. “Anuga, yıllardır Almanya’nın ve Avrupa’nın en büyük gıda fuarıydı ama artık Gulf Food onu yakaladı, hatta geçmek üzere. Gitex’te sadece teknoloji devleri değil, girişimciler de yer alıyor. 2 bin start-up’a yer açtılar. Big 5, inşaatın her alanını kapsayan tek global fuar. Dubai, küresel fuar savaşlarının tam merkezine oturdu” diyor.
ÇİN DEV BİR ALANDA TİCARET MERKEZİ KURUYOR
Kutluk’a göre Dubai, artık Çin ve Hindistan gibi devlerin ürünlerini dünyaya dağıttığı bir merkez. Çin’in Abu Dabi’de çok dev bir arazi aldığı biliniyor. Burası bir serbest ticaret bölgesi gibi hizmet vermeye hazırlanıyor. Duyumlar bu yerin 30 milyon dolara alındığı yönünde. Özellikle bu bölgenin de Afrika ve Avrupa’ya hizmet verecek bir ticaret merkezi olması bekleniyor.
DUBAİ’NİN ‘BALON’ OLMADIĞINI GÖREN ÜS KURUYOR
Ayrıca halihazırda BAE’de iki önemli endüstriyel AVM’si var. Kutluk, şunları söylüyor: “Bu endüstriyel AVM’den ilki Dragon 1. Çok uzun süredir var. Oraya gelip, numuneleri görüp, toptan alım yapmak için anlaşmalar yapıyorsunuz. Gelip orada bir şey beğenip, ‘Bundan üç konteyner alayım’ dediğinizde onlar hemen organizasyonunu yapıyorlar. Dragon 2, 5 yıl önce açıldı. Şimdi Abu Dabi’de yeni açılacak Çinlilerin ticaret merkezi bu olayı çok yukarı taşıyacak. Düşünün Afrika’nın her hangi bir ülkesindesiniz, bu tür ürünleri almak için nereye gidersiniz. Burası en rahat adres olacak. Hem fiyatlar, hem vizeler, hem ulaşım açısından…”
Kutluk, “Buraya ilk geldiğimde ‘Dubai, bir balon bir gün patlayacak’ deniliyordu. Ama böyle olmadığı ortaya çıktı. Yatırımcılar artık burada üs kuruyor. Yatırım kararı için yıllarca bekleyen şirketler, geç kaldıkları için şimdi pişman” diyor.
“BAE, HİNTLİ ZENGİNLERİN, ÇİNLİ STRATEJİSTLERİN ÜLKESİ”
Dubai’nin sadece Arap sermayesiyle büyümediğini hatırlatıyor Kutluk. “1971’den beri burada yaşayan Hintli aileler ülkenin gizli zenginleri. Fikri vizyonu İngilizler koysa da şehirde Hint etkisi çok güçlü. Çin de özellikle son 20 yılda etkisini artırdı. Afrika’da 49 yıllık, 99 yıllık maden anlaşmaları yapan Çin, şimdi Dubai üzerinden kıtaya ticaretle bağlanıyor.”
“DUBAİ HIZLA ÖĞRENİYOR VE UYGULUYOR”
Kutluk’un deyimiyle Dubai bir “learning organization” yani öğrenen organizasyon. “Burada eksik gördüğünüz bir şey varsa en fazla bir yıl sonra çözülmüş olur. Örneğin işçilerin sıcak havada dışarıda çalışması yasaklandı. Şimdi öğlen saatlerinde çalışmaları yasak. 3 litre su istihkakı getirildi. İş güvenliği ciddi bir öncelik oldu.”
“Hint Okyanusu’na bakan Füceyre, Hürmüz’e alternatif olacak”
BAE’yi yalnızca Dubai ya da Abu Dabi’den ibaret sanıyoruz ama ülke aslında yedi emirlikten oluşuyor. Her biri kendine özgü yapısıyla bu federasyonu ayakta tutuyor. Abu Dabi petrolün ve siyasetin, Dubai ise ticaretin kalbi. Şarika kültürel kimliğiyle öne çıkarken Ajman ve Umm Al-Quwain daha küçük ama girişimciliğe açık yerler. Ras Al Khaimah sanayi ve seramikte güçlü. Ancak beni en çok etkileyen şu anda Füceyre. Diğer emirliklerden farklı olarak doğrudan Hint Okyanusu’na açılıyor. Yani Basra Körfezi’ne değil. Füceyre’deki küçük limanı Abu Dhabi Ports aldı. Orada çok büyük bir alternatif bir lojistik özgürlük sağlanacak… Bu sadece bölge için değil, küresel tedarik zinciri açısından da büyük bir güvenlik ağı demek. İran kaynaklı bir gerginlikte petrol, altın ve mal sevkiyatı Hürmüz Boğazı’na takılmadan buradan yapılabilecek. Bu fırsatları çok iyi okumamız gerekiyor. Füceyre’nin ya da dünyanın bildiği ismiyle Fujairah’ı bundan sonra daha sık duyacağız.
■ Haberin şifreleri
▶ Dubai Türk İş Konseyi, 2004 yılında Dubai Ticaret Odası’na bağlı olarak kuruldu.
▶ Bugün 1000’e yakın bireysel üyesi ve 300’den fazla şirketin dahil olduğu bir yapı.
▶ Türkler lütfen iş yapmadan önce plan yapın. Bize gelin. Turkish Business Council Dubai olarak Instagram, LinkedIn ve internet sitemiz üzerinden bize ulaşabilirsiniz.
▶ Türkiye’den firmalar geliyor, 6 ayda sonuç bekliyor. 1 yıllık bir plan, finansal altyapı ve sabır gerekiyor.
“BAE aslında yeni Singapur”
BAE üretimden çok dağıtım, akıl, lojistik ve finans üssü. Tıpkı Singapur gibi. Ama artık Singapur’un da ötesine geçtiği alanlar var. Eğitim, sağlık ve teknoloji altyapısını olağanüstü geliştirdiler. Bugün uçan taksi testleri yapılıyor, süper bilgisayarlar araştırmacıların hizmetine açık. AI Bakanlığı var. ChatGPT kullanımı ücretsiz hale getirildi.
