İBRAHİM EKİNCİ
Konut piyasası son aylarda canlı gidiyor. Nisanda 118 bin konut satılmıştı. Mayısta 130 bin satış oldu. Türkiye genelinde konut satışlarında mayıs ayındaki artış yüzde %17,6. Fakat normal olarak piyasa canlılığı her ilde aynı değil. Bazı illerde satış oranı Türkiye ortalamasının iki katını geçiyor. Bazı illerde ise hareket sıfıra yakın. İllerde, mayıs ayında satılan konut sayısı, ildeki toplam hane sayısına kıyaslandığında hareketli iller ile hareketsiz piyasalı iller görülüyor.
Ardahan, Gümüşhane, Bingöl, Hakkari gibi illerde satışa konu olan konut sayısı, ildeki hane sayısının binde 2’si civarında kalırken, Yalova’daki her 100 haneden (konuttan) 1,33’ü satışa konu olmuş. Konut satışının toplam haneye oranının yüzde 1’e yaklaştığı Tekirdağ dikkat çekiyor. 3’üncü sırada Antalya, dördüncü sırada Mersin var. Yalova ve Antalya’da yabancı alımların piyasaya etkisi belirgin. Mersin’de de Suriyeli alımı yoğun. Bu üç il yabancı alımında ilk 10 il arasında yer alıyor. Ancak Tekirdağ, yabancı alımı en çok olan ilk 10 il içinde yok. Tekirdağ, son yılların birçok bakımdan hızlı gelişme ile dikkat çekiyor. Bu ildeki konut satışlarının canlılığı iktisadi ve sosyal gelişmeyle ilgili.
Üç büyükten Ankara canlı
2024 yılı verisine göre Türkiye genelinde 25 milyon 330 bin hane var. Mayısta 130 bin konut satış sayısı dikkate alındığında satış oranı yüzde 0,51’e geliyor. Başka bir ifade ile mayıs ayında Türkiye’deki hane sayısının binde 5’i kadar konut satışa konu olmuş. 22 ilde satılan oranı Türkiye ortalamasının üzerinde. Listenin başında Yalova var. Yalova’da hane sayısı 95 bin 85 görünüyor. Mayısta satılan konut sayısı bin 261. Bu da satışa konu olan konut sayısının hane sayısına oranının yüzde 1.33 olduğunu gösteriyor. Tekirdağ’da hane sayısı 349 bin 57 gözüküyor. Mayısta satılan konut sayısı 3 bin 362. Bu ilde de oran yüzde 0,96. Antalya’da yüzde 0,79. Diğer 19 ilde daha satış oranları yüksek.
Gayrimenkul piyasasının konut satışları yönünden en zayıf olduğu iller en sondan itibaren Ardahan (%0,17), Gümüşhane (%0,19), Bingöl, Hakkari, Ağrı ve Şırnak gözüküyor. Bu illerde her bin konutun sadece 2’si satışa konu olmuş.
Üç büyük ilden sadece Ankara’da piyasa Türkiye ortalamasından daha canlı gözüküyor. Ankara’da satış sayısının hane sayısına oranı yüzde 0,64 düzeyinde. İzmir ve İstanbul’da satış sayıları yüksek ama hane sayısına oranı düşük. İzmir’de satışa konu olan konut sayısının toplam hane sayısına oranı yüzde 0,52. İstanbul’da ise yüzde 0,46 düzeyinde.
