FİKRİ CİNOKUR/ANTALYA
Antalya Gazeteciler Cemiyeti (AGC) tarafından düzenlenen ‘Basın Sohbetleri’ etkinliğine Batı Akdeniz İhracatçı Birliği (BAİB) Başkanı Mehmet Ali Can katıldı.
Antalya, Burdur ve Isparta illerini kapsayan Batı Akdeniz ihracatının 15 Ekim tarihi itibariyle toplam ihracatın 2 milyar 352 milyon dolara ulaştığını belirten Can, en fazla ihracatın yüzde 27 artış ve 702 milyon dolar ile yaş meyve sebze sektörü tarafından gerçekleştirildiğini söyledi. Geçen yıl yaş meyve sebzede 751 milyon dolarlık ihracat yapıldığını vurgulayan Can, ‘’Eğer sektörümüz aynı performansla devam ederse yaş meyve sebzede 1 milyar dolarlık ihracat hedefliyoruz’’ dedi.
Girdi maliyetlerinin sürekli artması, döviz kuru ve lojistik hizmetlerinde yaşanan sorunlar nedeniyle para kazanamayan üreticinin zarar ettiğini ve üretimden çekildiğine dikkat çeken Mehmet Ali Can, şöyle konuştu:
‘’Yaşanan ekonomik sorunlar nedeniyle erken sanayisizleşme gündemde iken bir anda erken tarımsızlaşmayı konuşmaya başladık. Bu olasılık gerçekleşirse ülkemiz için büyük risk oluşturur. Üretici mutsuz.’’
Yaş meyve sebze sektörünün bölge ihracatının lokomotifi olduğunu ifade eden Can, ikinci sırada yer alan madencilik sektörünün yüzde 15 artış ile 415 milyon dolar ihracat yaşanırken, mobilya sektörünün ise 315 milyon lira üçüncü sırada yer aldığını söyledi.
En fazla ihracat yapılan ülkelerin başında sırasıyla Almanya, ABD, Çin, Rusya ve Romanya’nın geldiğini dile getiren Can, artan maliyetler, döviz kurlarınındak durum, lojistik maliyetlerinin savaşlar nedeniyle sürekli artması gibi nedenlerle Türk ihracatçısının pazarlarını kaybetmeye başladığını bildirdi. Can, şöyle konuştu:
‘’İhracat pazarlarımızı genişletmek istiyoruz. Ancak, ihracatçı firma sayımız da gün geçtikçe azalıyor. Mevcut pazarlarımızı korumalıyız. Kaybedilen pazarı yeniden kazanmak çok zor. Yeni pazarlar bulmak daha kolay. Aşırı maliyetler nedeniyle rekabet şansımızı kaybediyoruz. Pazarlarımızı artırmak için Afrika, Kanada ve Uzakdoğu’ya yönelmeliyiz. Çalışmalarımızı da bu doğrultuda yapıyoruz. Türkiye tedarikçi konumda iken artık tamamlayıcı konuma geldi.’’
Bulgaristan kapısında tır kuyrukları
BAİB Başkanı Mehmet Ali Can, son günlerde Avrupa pazarına giden tırların Bulgaristan sınır kapısında uzun kuyrukların oluşturduğunu, bunun da maliyetleri artırdığına dikkat çekti. Can, şunları kaydetti:
‘’Bulgaristan’dan Avrupa’ya giriş kapısında gümrüklerde modernizasyon çalışmaları yapılıyor. Nisan ayında sona ermesi bekleniyor. Öte yandan Avrupa’ya gidişlerde de Macaristan ile dozvala sorunu yaşanıyor. En son 10 bin adet geçiş belgesi sağlandı, ancak bu kısa sürede biter. Bu nedenle TIR kuyrukları 72 saate kadar uzuyor. Avrupa pazarına zamanında giriş yapılamıyor. Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle Karadeniz’de RO-RO seferleri yapılamıyor. Rusya ve Türkiye ilgili bakanlıklar arasında görüşmeler devam ediyor. Karadeniz’de güvenlikli bir yol sağlanmalı. Karayolu ile Rusya’ya bir TIR maliyeti 12 bin doları buluyor. Gümrük kapılarında uzun süre bekleyen TIR kuyrukları maliyetleri artırıyor.’’
"Alternatif yol yaratılmalı"
Mersin Limanı’ndan Rusya’ya demiryolu ile ulaşımı sağlamak için girişimlerin sürdüğünü anlatan Mehmet Ali Can, Zonguldak Limanı ile Romanya’nın Köstence limanı arasında yapılması düşünülen RO-RO seferlerinin yapılması için TIR’ların iniş limanında mutlaka analiz laboratuvarı kurulması gerektiğini belirterek, ‘’RO-RO seferleri koymak kolay. Ancak, TIR’ların iniş limanında analiz laboratuvarı altyapısı yeterli olmalı. Köstence limanında altyapı yetersizliği var. Altyapı yetersizliği daha çok mağdur olunmasına yol açar’’ dedi.