ESRA ÖZARFAT/BURSA
Avrupa Birliği’nin emisyon kuralları ve tedarik zincirine yönelik yeni düzenlemeleri, Türk otomotiv sanayisi açısından kritik bir dönemece işaret ediyor. Emisyon kurallarının esnetilmesi tartışmaları sürerken, Avrupa’nın özellikle batarya ve elektrikli araç teknolojilerinde Çin’e olan bağımlılığını azaltmaya dönük adımları sektörün yakın takibinde. Bu çerçevede 28 Ocak’ta alınması beklenen karar otomotiv sektörünü yakından ilgilendiriyor. Sektör temsilcileri, otomotivde başlayacak bir düzenlemenin kısa sürede diğer sektörlere de yayılmasının kaçınılmaz olduğuna dikkat çekiyor. Türkiye, otomotiv ihracatının yüzde 70’ini Avrupa Birliği ülkelerine gerçekleştiriyor. Avrupa açısından da Türkiye, güçlü üretim altyapısı ve yaklaşık 30 yıllık Gümrük Birliği ilişkisi sayesinde önemli ve güvenilir bir tedarikçi konumunda bulunuyor. Yeni düzenlemelerde Türkiye’nin Avrupa ile birlikte değerlendirilmesi halinde, Çinli üreticilere karşı Avrupa için stratejik bir üretim ve tedarik üssü haline gelmesi mümkün görülüyor. Bu senaryo, özellikle elektrikli araçlar, batarya teknolojileri ve yan sanayi açısından Türkiye’ye önemli fırsatlar sunabilir. Ancak Türkiye’nin bu yeni çerçevenin dışında bırakılması halinde, sektör açısından ciddi riskler gündeme geliyor.
BYD örneği ve yatırım riski
TOGG, Karsan, Otokar gibi Türk markalarının da dahil olduğu birçok uluslararası ihalede, “Avrupa menşeli olma” ya da “Avrupa regülasyonlarına dahil olma” şartı aranıyor. Bu durum, Türkiye’nin kapsam dışında kalması halinde önemli ihalelerin kaybedilmesine ve rekabet gücünün zayıflamasına yol açabilir. Sektör temsilcileri bu nedenle, Gümrük Birliği’nin güncellenmesi sürecinin kesintisiz devam etmesi ve Türkiye’nin Avrupa’nın yeni sanayi mimarisine dahil edilmesi gerektiğini vurguluyor. Son dönemde Manisa’da planlanan BYD yatırımı özelinde Macaristan’ın öne çıkması, riskleri somutlaştıran bir örnek olarak gösteriliyor. AB üyesi olan Macaristan’ın, Made in Europe kapsamı nedeniyle yatırım ve üretim planlarında avantajlı hale gelmesi, benzer yatırımların Türkiye yerine Avrupa içindeki ülkelere kayma riskini artırıyor.
“Türkiye’nin kapsam dışında kalması büyük risk”
Otomotiv İhracatçıları Birliği (OİB) Başkanı Baran Çelik, Avrupa Birliği’nin kritik ürünlerin bir kısmının Avrupa’da üretilmesini zorunlu kılmaya hazırlandığını belirterek, bu politikanın temel hedefinin Çin’e olan bağımlılığı azaltmak olduğunu söyledi. Çelik, “Made in Europe” düzenlemesinin Türkiye açısından ciddi riskler barındırdığına dikkat çekerek şu değerlendirmeyi yaptı: “Bu düzenlemenin hayata geçmesi durumunda Türkiye’nin kapsam dışında bırakılması için bir neden yok. Çünkü bu, ‘Made in European Union’ değil, ‘Made in Europe’ uygulaması. Türkiye’de çok sayıda Avrupalı yatırımcı var ve bu düzenleme onların yatırımlarını da zorlayabilir. Bu adımın asıl hedefi Çin ve Uzak Doğu. Ancak bu süreçte Türkiye’nin de olumsuz etkilenmesi büyük bir problem olur.” Çelik, etki analizlerinin yapılarak Ticaret Bakanlığı’na iletildiğini, sürecin proaktif şekilde takip edilmesi gerektiğini vurguladı. “Aksi halde Gümrük Birliği’nin anlamı da tartışmalı hale gelir” diyen Çelik, önümüzdeki dönemin çok sayıda belirsizlik barındırdığına işaret etti.
Otomotiv sanayisi, emisyon düzenlemeleri ve Made in Europe tartışmalarının seyrini belirleyecek 28 Ocak kararını kritik bir eşik olarak görüyor. Alınacak kararın, Türkiye’nin Avrupa sanayi ekosistemindeki konumunu yeniden tanımlayabileceği belirtiliyor.
