Trump çark ederse, küresel arz zinciri etkilenecektir. ABD-Çin gerginliğinden Türkiye faydalanır kolaycılığı dışında somut bir planımız var mıdır?
Trump’ın sürekli değişen söylemi kasıtlıdır. Amerikan ekonomisinde bir resesyon istiyor. Doların zayıflamasını arzuluyor. Fed’i faiz indirimine zorluyor. Yılsonunda büyük bir vergi indirimi planlıyor. Bunların sonucunda 2026’dan itibaren büyümenin coşacağını hesaplıyor.
Yüksek olasılıklı senaryoda, Trump geri adım atar. Hiçbir ülkeyle büyük anlaşma olmaz. Etkin (efektif) gümrük vergisi oranı son tahlilde yüzde 10 civarında olabilir. Nisan öncesindeki oranın biraz üzerinde, üç hafta önce yürürlüğe giren oranların yarattığı efektif oranın çok daha altında olur. Trump’a destek verenler bunu müthiş bir başarı olarak sunarlar. Oysa Amerikan ekonomisinde büyüme oranı düşecektir. Karşıdaki ülkeler minimum taviz vermiş olacaklardır. Amerikan şirketlerinin başka ülkelerde yarattıkları istihdam ABD’ye dönmeyecektir. Efektif oran, reel sektöre ve hane halkına hafif bir vergi artışı olarak yansıyacaktır.
Düşük olasılıklı senaryoda, Trump duruşunu değiştirmez. Ekonomik sistemi sallamayı sürdürür. Küresel ticaret hacminde sadece üç haftada hasar oluştu. Deniz yolu taşımacılığı rezervasyonlarında yüzde 60 düşüş var. Uluslararası taşımacılık fiyatları düşüyor. Çin ürünleri yeni adresler arıyor. Bu malların başka ülkelere gittiğini düşünelim. Trump çark ederse, ABD’nin Çin ürünlerine olan talebi yeniden başlayacağı için, küresel arz zinciri etkilenecektir. ABD-Çin gerginliğinden Türkiye faydalanır kolaycılığı dışında somut bir planımız var mıdır?
