Bugün size Türkiye genelinde girişimlerin sektörel dağılımını aktaracağım. Veriler TÜİK’e ait. Ben sadece küçük hesaplamalar ile bu verileri sizin için ilgi çekici hale getirmeye çalıştım. Bazı sonuçlar benim için çok şaşırtıcı idi. Sizin için de öyle olacağını tahmin ediyorum.
Az sonra okuyacağınız bilgiler yıllık sanayi ve hizmet istatistiklerinden derlendi. En güncel veri 2023 yılına ait. Tarım, finans, sigorta, savunma sektörleri kapsam dışında. Yani veriler, maden, imalat, ticaret ulaştırma, turizm, eğitim, inşaat, sağlık, elektrik-gaz-iklimlendirme, kültür-sanat, gayrimenkul vb. sektörlere ait. Dolayısı ile ekonominin büyük ekseriyetini kapsıyor.
- Türkiye’de 2023 sonu itibarı ile 3 milyon 723 bin girişim var. 2009’a göre bu sayı yüzde 42 artmış.
- Ana sektörler arasında en yüksek girişim sayısı 1 milyon 341 bin ile ticarette. Aşağı yukarı ülkemizdeki tüm girişimlerin üçte biri ticaret sektöründe faaliyet gösteriyor.
- İkinci sırada 565 bine yakın girişimle ulaştırma sektörü geliyor. Ülke genelindeki girişimlerin yüzde 15’i ulaştırma sektöründe.
- Üçüncü sırada 461 bin girişim ile imalat sanayi var. 2009’dan 2023’e dek bu sektördeki girişim sayısı yüzde 44 artmış.
- Dördüncü sırada 295 bin girişim ile konaklama ve yiyecek sektörü geliyor. 14 yıllık dönemde girişim sayısı yüzde 26 artmış ve Türkiye’deki her 100 girişimden 8’i konaklama ve yiyecek sektöründe faaliyet gösteriyor.
- İlk dört sektördeki girişim sayısı toplamı 2,7 milyona yaklaşıyor; toplamdaki payları ise yüzde 71.
- Ana sektörler arasında girişim sayısı en çok artan sektör elektrik-gaz ve iklimlendirme üretim ve dağıtımı. 2009’da sadece 783 girişim varken, 2023’te sayı 6230’a yükselmiş (%696).
- Ciddi artış olan bir başka sektör ise su tedariği ve atık yönetimi . Buradaki girişim sayısı yüzde 457 artışla 6 binin üzerine çıkmış.
- Ülke genelinde inşaat sektöründe faaliyet gösteren girişim sayısı 261 bin. Her 100 işletmeden 7’si inşaat sektöründe. 2009’da bu oran yüzde 5’miş.
- Bilgi iletişim alanındaki girişim sayısı 59 bin civarında. Son 14 yıllık dönemde sayı yüzde 173 artmış olsa da; sektörün toplamdaki payı yüzde 1,6.
Girişimlerin sektörlere sayısal olarak nasıl dağıldığı ilk izlenim adına önemli bir bilgi sağlıyor. Ancak üretim değeri, ciro, istihdam hacmi gibi değişkenlerle daha net bir analiz yapabiliriz. Buna sonraki yazılarımda eğileceğim ama bir sonraki yazıda sanayinin alt sektörlerinde girişimlerin nasıl dağıldığına bakacağız. Orada daha ilginç bilgiler bulacaksınız.
| 2009 | 2009 Pay % | 2023 | 2023 Pay % | Girişim Sayısında Değişim | |
| Toplam | 2.631.085 | 100 | 3.723.944 | 100 | 42% |
| Madencilik | 3.963 | 0,15 | 5.298 | 0,14 | 34% |
| İmalat | 321.482 | 12,22 | 461.644 | 12,40 | 44% |
| Elektrik-Gaz | 783 | 0,03 | 6.230 | 0,17 | 696% |
| Su-Atık | 1.085 | 0,04 | 6.039 | 0,16 | 457% |
| İnşaat | 134.841 | 5,12 | 261.856 | 7,03 | 94% |
| Ticaret | 1.058.030 | 40,21 | 1.341.751 | 36,03 | 27% |
| Ulaştırma | 430.627 | 16,37 | 564.967 | 15,17 | 31% |
| Konaklama Yiyecek | 234.613 | 8,92 | 295.220 | 7,93 | 26% |
| Bilgi-İletişim | 21.614 | 0,82 | 59.067 | 1,59 | 173% |
| Gayrımenkul | 30.463 | 1,16 | 64.147 | 1,72 | 111% |
| Mesleki Bilimsel | 139.451 | 5,30 | 291.768 | 7,83 | 109% |
| İdari Destek | 26.814 | 1,02 | 69.897 | 1,88 | 161% |
| Eğitim | 11.472 | 0,44 | 31.526 | 0,85 | 175% |
| Sağlık | 37.100 | 1,41 | 68.751 | 1,85 | 85% |
| Kültür Sanat | 23.728 | 0,90 | 30.278 | 0,81 | 28% |
| Diğer | 155.469 | 5,91 | 165.505 | 4,44 | 6% |
