Tarım ve gıda teknolojileri artık yalnızca girişimcilik ekosisteminin yeni ilgi alanı değil; gıda güvencesi, iklim riski, su stresi, verimlilik ve ülkelerin kendi kendine yetebilme kapasitesi açısından stratejik bir başlık. Girişimcilik Vakfı ve Nurol Holding iş birliğiyle hayata geçirilen Terra Future Labs, bu alanda teknoloji geliştiren girişimleri yatırımcı, mentor, kurum ve saha deneyimiyle buluşturarak Türkiye’den bölgesel ve küresel ölçekte söz sahibi olabilecek tarım teknolojisi oyuncuları çıkarmayı hedefliyor.
İklim krizi, su stresi, gıdaya erişim, verimlilik baskısı ve tedarik zincirlerindeki kırılganlıklar tarımı doğrudan “ekonomik güvenlik” başlığına dönüştürüyor. Bu noktada Türkiye’nin tarım ve gıda teknolojilerinde iyi fikirler üreten, bu fikirleri sahaya, yatırıma ve ölçeklenebilir çözümlere dönüştüren güçlü bir ekosistem kurması çok önemli. Girişimcilik Vakfı (GİRVAK) ve Nurol Holding iş birliğiyle hayata geçirilen Terra Future Labs, tam da bu konuya çözüm üretmeyi hedefliyor.
Mayıs 2025’te başlayan programa, ilk dönemde 60 girişim arasından seçilen 13 girişim kabul edilmiş. 11 girişim dokuz aylık süreci tamamlayarak yatırımcılar ve sektör temsilcileriyle buluşmuş. Ancak hikâyenin en önemli sonucu mezun sayısı kadar; girişimci, yatırımcı, kurum, mentor ve saha deneyimini aynı masada buluşturarak Türkiye’nin gıda güvencesi, verimlilik ve sürdürülebilir üretim arayışına somut bir kapı açması…
Terra Future Labs; tarımı geleceğin stratejik alanlarından biri olarak görmek ve bu alanda girişimciliği yalnızca şirket kurma pratiği değil, daha dayanıklı, daha kapsayıcı ve daha sürdürülebilir bir gelecek tasarlama becerisi olarak konumlandırmayı hedefliyor.
GİRVAK Genel Müdürü Mehru Öztürk ve Nurol Holding Sürdürülebilirlik Koordinatörü Ceyda Çarmıklı ile konuştuk.
Çarmıklı: Terra Future Labs’i bu ülkenin geleceğine nasıl baktığımızın ifadesi
“Terra Future Labs’i, Nurol Holding’in bu ülkenin geleceğine nasıl baktığının çok canlı bir ifadesi olarak görüyoruz. Bir hızlandırma programının çok ötesinde; sürdürülebilirlik, toplumsal fayda ve dayanıklılık vizyonumuzun sahaya inmiş hali ve uzun soluklu bir dönüşüm platformu. Gıda güvencesinden su kıtlığına, iklim krizinden tedarik zincirlerine kadar bugünün en büyük kırılganlıkları birbirine bu kadar bağlıyken, tarım ve gıda teknolojilerini görmezden gelemeyiz. Bu yüzden bu alan bizim için sadece ‘yükselen bir sektör’ değil; toplumsal dayanıklılık, gıda güvencesi ve doğayla daha adil bir ilişki kurma çabası demek. Şirketlerin değeri artık sadece bugünkü ticari sonuçlarıyla değil, yarının zorluklarına ne kadar hazırlıklı olduklarıyla da ölçülüyor; biz de bu programla Ar-Ge’den sahaya, sahadan ölçeklenmeye uzanan bir hattı besleyerek bunun somut karşılığını oluşturmak istiyoruz. Terra Future Labs hem stratejik bir tercih hem de içten gelen bir sorumluluğun neticesi.”
Tarım artık ekonomik güvenlik meselesi
“Çiftçinin verimliliğini konuşurken iklim riskini, iklimi konuşurken teknolojiyi, teknolojiyi konuşurken finansmana erişimi görmezden gelemeyiz. Türkiye’nin çok güçlü bir potansiyeli var; verimli topraklar, üretim hafızası, genç ve yaratıcı bir insan kaynağı. Ama bugün asıl açık çoğu zaman teknolojinin üretilmesinden çok, o teknolojinin tarlada, işletmede, tedarik zincirinde gerçekten hayata geçmesi. Tarım artık yalnızca üretim miktarı meselesi değil; gıdaya erişim, iklim riski ve ülkelerin kendi kendine yetebilme kapasitesi. Bunlar birer ekonomik güvenlik meselesi haline geldi. Terra Future Labs tam bu boşluğu karşılıyor. Girişim ile yatırım, saha uygulaması ile sanayi ve üretici arasında köprü kurmak; Ar-Ge’den ortaya çıkan çözümlerin sahada uygulanabilir ve ölçeklenebilir hale gelmesini desteklemek istiyoruz.”
Türkiye’den küresel tarım teknolojisi oyuncuları çıkarmak istiyoruz
“Uzun vadede Türkiye’den bölgesel ve küresel ölçekte söz sahibi olabilecek tarım teknolojisi oyuncularının çıkmasına katkı vermek istiyoruz. Ama bizim için asıl başarı bunların ötesinde. Eğer bugün burada tanıştığımız girişimler, üreticinin hayatına dokunan, tedarik zincirini güçlendiren, kırsal kalkınmaya ve kadınların sesine katkı veren çözümler üretiyorsa ve biz bunu hem ölçülebilir etki göstergeleriyle hem de sürdürülebilir iş modelleriyle görebiliyorsak; birkaç yıl sonra geriye dönüp ‘bu program gerçekten bir fark yarattı’ diyebilirsek, işte o zaman başarı tanımımızı yerine getirmişiz demektir.”
Öztürk: Amacımız tarım ve gıda teknolojileri alanında kalıcı bir iş birliği zemini kurabilmek
“Girişimcilik Vakfı olarak biz girişimciliği yalnızca yeni şirketler kurmak ya da yeni teknolojiler geliştirmek üzerinden okumuyoruz. Sorunlara farklı bakabilme, deneme cesareti gösterebilme ve bu yolla etki yaratabilmek de girişimciliğin önemli bir parçası. Bugün tarım ve gıda teknolojileri, yalnızca belirli bir sektörün gündemi değil. Gıdaya erişim, iklim krizi, verimlilik, üretim kapasitesi ve sürdürülebilirlik artık hepimizin ortak meselesi. Bu alanlarda üretilecek çözümler hem ekonomik hem çevresel hem de toplumsal açıdan çok daha geniş bir etki potansiyeli taşıyor. Tarım ve gıda teknolojileri alanında ortaya çıkan her yenilikçi çözüm, sadece bir girişimin büyümesine değil; daha dayanıklı, daha sürdürülebilir ve daha kapsayıcı bir geleceğin kurulmasına katkı sağlayabilir.”
Ürün ve teknoloji tek başına yeterli değil
“Türkiye’de çok güçlü fikirler, çok iyi ekipler ve teknoloji geliştirme kapasitesi yüksek girişimler var. Ancak bir girişimin büyümesi için iyi bir ürün ya da teknoloji tek başına yeterli olmuyor. Doğru zamanda doğru insanlarla temas edebilmek, pazarı okuyabilmek, yatırımcıya kendini doğru anlatabilmek, hukuki ve finansal yapısını güçlendirebilmek de en az teknoloji kadar belirleyici hale geliyor. Bu nedenle Terra Future Labs’i yalnızca bir eğitim programı olarak kurgulamadık. Program boyunca girişimlere büyüme stratejisi, yatırımcı hazırlığı, iş geliştirme, marka ve iletişim, hukuk ve şirketleşme gibi alanlarda destek sunduk. Aynı zamanda uzman mentorlarla bire bir çalışma, ilham ve trend sohbetleri ve güçlü bir iş ağına erişim imkânı sağladık.”
Ekosistemler tesadüfen değil, tasarlanmış temaslarla güçleniyor
“Terra Future Labs’i yalnızca mezun veren bir hızlandırma programı olarak görmüyoruz. Bizim için asıl mesele, tarım ve gıda teknolojileri alanında kalıcı bir iş birliği zemini kurabilmek. Girişimlerin yenilikçi çözümlerine, kurumların saha deneyimine, yatırımcıların büyüme desteğine, uzmanların bilgisine ve ekosistemin birlikte üretme kapasitesine ihtiyaç var. Terra Future Labs bu aktörleri aynı amaç etrafında buluşturan bir zemin sundu. Önümüzdeki dönemde de sürdürülebilir tarım ve gıda teknolojileri alanında güvene, iş birliğine ve ortak üretime dayalı bu etki alanını büyütmeyi hedefliyoruz. Çünkü ekosistemler tesadüfen değil, tasarlanmış temaslarla güçleniyor.”
