KOZA Halı İcra Kurulu Başkanı İbrahim Cingisiz, 1999 yılında İngiltere’de dil eğitimi görüp Gaziantep’e babası Memik Cingisiz’in yanında halı işine yoğunlaşıp, ihracata kafa yormaya başlarken 1950’lere, amcası Ökkeş Cingisiz’in işi ilk kurduğu günlere uzandı:
- Ökkeş Amcam (büyük amcamız, dedemiz gibi görürdük) 1950’lerde kilim ve battaniye ile yola çıkmış. 1961’de babam işe katılmış. 1980’de amcamla babam ayrılmış. Babam, 1984 yılında halı üretimine yönelme kararı vermiş.
İbrahim Cingisiz, abisi, Koza Halı Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Seddar Cingisiz ile birlikte Koza Halı’da dümeni daha büyümeye doğru kırarken, şirket 2001 yılında ilk ihracatını gerçekleştirdi.
Baba Memik Cingisiz, 2016 yılına kadar işleri iki oğluyla birlikte yönetti, 2018 yılında vefat etti. Bu tarihten itibaren işler Mehmet Seddar Cingisiz ve İbrahim Cingisiz devraldı.
Danışmanları MENA İletişimin ortakları Suat Özyaprak ve Selda Özyaprak organize etti, Koza Halı fabrikasını gezmek üzere küçük bir grup meslektaşımla Gaziantep’e gittik.
Gaziantep’te Koza Halı tesislerini gezip, İcra Kurulu Başkanı İbrahim Cingisiz, Koza Halı Genel Müdürü Aydoğan Yıldır ve Koza Home Genel Müdürü Anıl Cingisiz ile sohbet ettik.
İbrahim Cingisiz, ihracattaki iddialarını ortaya koydu:
- Biz 2001’den 2013’e kadar hep ihracata yoğunlaştık. 2004’ten itibaren ABD’ye ihracat yapıyoruz. İhracatımız bir ara 30-40 milyon doları buldu. Bunun yüzde 50’sini ABD’ye ihracat oluşturdu.
2013’ten itibaren içi pazara da dönüp, bayilik, satış noktası ağlarını oluşturduklarını belirtti:
- Koza markasıyla iç pazarda 1100 satış noktasına ulaştık. Üretimin yüzde 60’ı ihraç, yüzde 40’ını iç pazar şeklinde bir tempoyu oturttuk. İhracatta 40-45 ülkeye kadar çıktığımız oldu ama düzenli satış yaptığımız ülke sayısı 25-30 civarında.
ABD’nin önde gelen zincir marketlerinden Walmart’ın onaylı tedarikçileri arasında yer aldıklarını kaydetti:
- Walmart’a özellikle dış mekanlarda kullanılan ürünler veriyoruz. Bunlar güneşe ve suya dayanıklı sentetik ürünler. Kolay temizleniyor, renk atmıyor.
Başlangıçta Koza markasıyla yol aldıklarını, ihracatta sipariş verenlerin markalarına üretim yaptıklarının altını çizdi:
- Calvin Klein (CK) de üretim yaptığımız markalar arasındaydı. Yani, CK’ya fason üretim yapıyorduk. CK’nın Türkiye lisansını aldık. 16-17 farklı model ve tasarımdan oluşan bir koleksiyon yaptık. Kendi özgün tasarımlarımız CK’nın ABD merkezinde de tuttu.
Avrupa’dan bir örnek gösterdi:
- Almanya’daki Otto, CK’nın önemli bayilerinden biridir. Bizim tasarımlarımızı onlar da beğendi. Doğrudan bizden alım yapmaya başladı. Bu arada Ortadoğu ve Balkan ülkeleri bizim lisansımız kapsamındaki pazarlar arasına girdi.
Türkiye’de 13 bölge bayilerinin olduğunu paylaştı:
- Bunlardan 7’si Calvin Klein, 6’sı da Koza. Ayrıca Koza-CK ortak show room’ları da açmaya başladık. Osmaniye de açtık. Sırada Samsun ve Bursa var.
Calvin Klein’in Türkiye lisansının aldıktan sonra özel üretim için 10 milyon dolarlık yatırım yaptıklarına işaret etti:
- Calvin Klein halının iç pazarda adım adım yaygınlaşması, lisansımız dahilinde Ortadoğu ve Balkan ülkelerine doğrudan ihracat, yeni yatırım ihtiyacı ortaya çıkardı. CK için 10 milyon dolarlık daha yatırımı gündemimize aldık.
İbrahim Cingisiz, Koza Halı’nın ciroda bu yılın Ağustos ayında geçen yılın tamamını yakaladığına vurgu yaptı:
- Bu yılı 2.5 milyar lira ciro ile kapatmayı öngörüyoruz. Pozitif anlamda piyasadan ayrışıyoruz.
Parça makine halısında Belçika’nın dünya liderliğini tek başına elinden alan Gaziantep’te de tekstil başta olmak üzere sıkıntı işaretleri verirken, Koza Halı’da şikayet yerine büyüme planları dinledik…
Cingisiz, Koza Halı’nın kuruluş öyküsünü 1960’lardan itibaren alsa da, halı üretimi geçmişleri 41 yıl önceye uzanıyor.
İçeride Koza markası, ihracatta fason üretimle 40 yılda önemli yol alan Cingisiz ailesi, bu yıldan itibaren Calvin Klein’le yaptığı lisans anlaşmasıyla atağa geçmiş görünüyor…
Halıda teknolojiye dayalı üretim fiyat tutturma şansı veriyor
KOZA Halı İcra Kurulu Başkanı İbrahim Cingisiz’e son birkaç yıldır ekonomide yaşanan sıkıntının tekstil-hazır giyim başta olmak üzere birçok sektörü olumsuz etkilediğini anımsatıp, halıda durumu sorduk, yanıtladı:
- Özellikle emek yoğun sektörlerde sıkıntı daha büyük. Bizde de işçilik, toplam maliyet içinde geçmişte yüzde 13-14 civarındayken, yüzde 20’yi aştı. Ancak, makine halısı üretiminde teknoloji yenilenmişse verimlilik artıyor, dayanma gücü sağlıyor.
Koza Halı’daki kurulu dokuma tezgahlarının teknolojisinin iyi olduğunu belirtti:
- Teknolojiye dayalı üretim yükselen maliyetlere rağmen özellikle ihracatta fiyat tutturma şansını hâlâ bize sağlıyor.
Gaziantep’in sektördeki gücünün de altını çizdi:
- Gaziantep’te ciddi bir know-how var. Yani, Gaziantep’in makine halısı üretim kasları çok güçlü.
Kendi tesislerinden örnek verdi:
- 40 bin metrekare kapalı olan fabrikamızda 730 kişilik bir kadro ile üretim yapıyoruz. Aynı boyutta üretimi Mısır’da 1500 kişiden aşağı bir kadro ile yapamazdık.
Yeri gelmişken aylık ortalama üretim bilgisini paylaştı:
- Ayda ortalama 700-800 bin metrekarelik üretim yapıyoruz. Bazı aylarda 1 milyon metrekareye çıkıyor.
Koza Halı Genel Müdürü Aydoğan Yıldır, ekledi:
- Ekonomide sıkıntıların yaşandığı bu dönemde şanslıyız, büyüyoruz.
Koza Home Bağdat Caddesi yakında açılıyor
KOZA Halı İcra Kurulu Başkanı İbrahim Cingisiz, grup şirketlerini sıraladı:
- Dokuteks Halı Sanayi ve Ticaret A.Ş.
- Mecra Tekstil Bilişim Sanayi
- MecraHome Dekorasyon
- Dokupa Pazarlama İç ve Dış Ticaret
- MecraMarmara Tekstil
MecraHome şirketinin online satışlarının yoğun olduğunu belirtip, sözü Koza Home Genel Müdürü Anıl Cingisiz’e bıraktı:
- İlk Koza Home mağazasını Gaziantep’te açtık. Yakında İstanbul’da Bağdat Caddesi’nde bir mağaza açıyoruz.
Anıl Cingisiz, Koza Home mağazalarında evle ilgili birçok ürünü satışa sunduklarını bildirdi:
- Mobilyadan mutfak eşyalarına, ev tekstiline kadar birçok ürün Koza Home mağazalarımızda yer alıyor.
Halı yenilemeleri 3 yıla kadar indi
KOZA Halı Genel Müdürü Aydoğan Yıldır, halının eskiden “evladiyelik ürün” olarak görüldüğünü belirtti:
- Zamanla halı yenileme aralığı 4.5-5 yıla kadar indi…
Koza Halı İcra Kurulu Başkanı İbrahim Cingisiz araya girdi:
- 2.5-3 yılda bir halı değiştiren müşterilerimiz de oluyor…
Türkiye’de evlerde kullanılan ortalama halı büyüklüklerini merak ettik, İbrahim Cingisiz anlattı:
- Anadolu’da ortalama halı büyüklüğü 6 metrekare. İstanbul başta olmak üzere özellikle Batı’daki büyükşehirlerde 3.6 metrekare.
Aile anayasası hazırlığı yapıyor
KOZA Halı İcra Kurulu Başkanı İbrahim Cingisiz, fabrikadaki sohbet sırasında kurumsallaşma ve şirketi geleceğe taşımaya dönük adımlar attıklarını belirtti:
- Bir aile anayasası hazırlatmak üzere danışman şirketlerle görüşmeye başlıyoruz.
Ailenin erkeklerinin işin içinde olduğunu vurguladı:
- Kızlarımız işin içinde değil. Ben şahsen kızımın şirketlerimizde görev almasını isterim.
