DIAGEO Avrupa Başkanı ve Ticari İşlerden Sorumlu Başkanı Davalan Nayager, bu göreve başlamasının 16’ncı gününde Türkiye’ye gelirken, Diageo Türkiye Genel Müdürü Bahar Uçanlar’dan yatırım bilgisi istedi. Uçanlar, Diageo’nun Türkiye’ye yatırımını ikiye ayırdı:
- Diageo, 2011 yılında Mey İçki’yi 2.1 milyar dolara satın alarak Türkiye’ye girdi.
- 2011 yılındaki satın alma sonrasında Diageo’nun Türkiye’ye yaptığı yatırım 185 milyon doları buldu.
- Böylece, Diageo’nun Türkiye yatırımı satın alma bedeliyle birlikte toplam 2 milyar 285 milyon dolara ulaştı.
Davalan Nayager, Eylül ayında tekrar Türkiye’ye geldiğinde Bahar Uçanlar’la Avrupa bölgesi için danışmanlık firmalarına hazırlattığı strateji raporunu paylaştı:
- Türkiye, Birleşik Krallık ve İrlanda ile birlikte Diageo’nun Avrupa’daki büyümesine en büyük katkı verenlerden biri oldu. Yani Türkiye, Diageo’nun büyümesinde katalizör görevi gördü.
Bahar Uçanlar, Davalan Nayager’e Diageo Türkiye’yi anlatırken 185 milyon dolarlık yatırımın ayrıntılarını aktardı:
- Capex (sermaye), demirbaş yatırımı, ekipman iyileştirme, sürdürülebilirlik çalışmaları, hammadde iyileştirme harcaması yaptık.
Diageo Türkiye ile ilgili bazı veriler üzerinde durdu:
- Diageo Türkiye’nin cirosunun yüzde 50’sini hâlâ rakı oluşturuyor. Rakıda 8 ana, 27 alt markamız var.
Brand Finance’ın araştırmasından örnek verdi:
- Brandd Finance’ın “Türkiye’nin En değerli Markaları 2025” listesinde ana rakı markamız 590 milyon dolarlık marka değeri ile 9’uncu sıraya yerleşti.
Nielsen’in araştırmasından bir bölüm aktardı:
- Değer olarak tüm kategoriler büyüdü. Hacim olarak da tüm kategorilerde büyüme yaşandı. Viski yüzde 28, cin yüzde 40 ve tekila yüzde 13’le çift haneli büyümenin gerçekleştiği kategoriler oldu.
Rakı konusunda şu noktanın altını çizdi:
- Aslında rakı pazarı 2024’ün son 6 ayına kadar büyüdü. Rakının fiyat endeksi arttı. Zamanla üretici sayısı arttı, kategoriler de çeşitlendi.
İklim krizine işaret etti:
- İklim krizinin üzüm hasadı üzerine olumsuz etkisi oldu.
İngiltere merkezli Diageo, Tekel’in alkollü içkiler bölümünün özelleştirilmesiyle oluşa, ciddi büyümeye imza atan Mey İçki’yi 2011 yılında aldığında bir süre sonra umduğunu bulamadığı yaklaşım sergiledi…
Yüksek alkollü içki vergilerinde AB ile uyum sağlandıktan sonra Diageo’nun “umduğumuzu bulamadık” duruşu gerilere düştü.
Davalan Nayager’in hazırlattığı rapor, Türkiye’nin Diageo açısından önemini verilerle ortaya koydu…
Rakı ihracatı 60 milyon dolar
DIAGEO Türkiye Genel Müdürü Bahar Uçanlar’la Diageo Avrupa Başkanı ve Ticari İşlerden Sorumlu Başkanı Davalan Nayager’i İstanbul’da ağırlamasından sonra sohbet ettim.
Uçanlar, sohbette ihracat üzerinde durdu:
- Diageo Türkiye, ülkemizde rakı ile önemli bir gastronomi ihracatçısı konumunda bulunuyor. Alanında senelerdir ihracat şampiyonu. Bu konumunu geçen yıl da korudu. Bu yıl rakı ihracatında en yüksek düzeye ulaşıldı.
30’dan fazla ülkeye ihracat yaptıklarını belirtti:
- En büyük pazarlarımız Almanya ve KKTC başta olmak üzere Türklerin çoğunlukla yaşadığı Hollanda, İngiltere, ABD, Avusturya, Belçika ve Fransa gibi ülkeler.
2020 yılında başlattıkları yatırımlarla Avrupa ülkelerine rakı satışlarını yüzde 35 büyüttüklerini bildirdi:
- 2024 yılında rakı ihracatımızı yüzde 26 büyüttük ve 60 milyon dolara ulaştık. Rakı ihracatımız miktar olarak da 5.6 milyon litreyi buldu.
Bahar Uçanlar’la sohbet ederken rakının litre başına ihracat değerini hesapladım:
- 7 dolar…
Türkiye’nin kilo başına ortalama gelirinin 1.5 dolar dolayında olduğu dikkate alındığında rakıdan elde edilen katma değerli gelir daha iyi anlaşılıyor…
17.5 milyon dolar yatırımla Rus votkası üretimine de girdi
DIAGEO Türkiye Genel Müdürü Bahar Uçanlar, toplantı odasının raflarında sergiledikleri alkollü içkilerden Rus votkasını işaret etti:
- Dünyanın en çok satan votkası olan bu ürün aslında 100 yıl önce bu topraklarda vardı. Biz 100 yıl sonra yeniden getirdik.
Rus votkası üretimi için 17.5 milyon dolarlık yatırım yaptıklarını bildirdi:
- Üretim için 1.5 yıllık hazırlık süreci oldu. Hammadde ve ambalaj alımlarını yerel tedarikçilerden yapıyoruz. Üretim yıllık 600 bin litre. Ambalaj tedarikçilerine ve çiftçilere yılda 21 milyon lira ödüyoruz.
Dnyanın en çok satan votkasını Türkiye’de üretmenin başlı başına başarı olduğunu kaydetti:
- Bu votkanın üretildiği ülke sayısı bir elin parmaklarını geçmez. Türkiye’de ilk kez bu ürüne özel filtrasyon sistemi oluşturuldu. Polonya’da özel ağaçtan üretilen aktif kömür getirttik, filtrasyonda kullandık.
Gündemlerinde Türkiye’de başka ürünlerin üretiminin olup olmadığını sordum, şu yanıtı verdi:
- Diageo’nun ikonik markalarını Türkiye’de üretme hayalimiz var.
Türkiye’de viski tüketimi rakıyı yakalamak üzere
DIAGEO Türkiye Genel Müdürü Bahar Uçanlar, toplantı odasının raflarındaki bir viskiye dikkat çekti:
- Viski tüketimi toplamda yüzde 30 arttı. Yani, Türkiye viski pazarı yüzde 30 büyüdü. Bizim viskimizin satışları da 4 yıldır çift haneli büyüyor.
Diageo dünyasındaki durumu paylaştı:
- Diageo Türkiye, viski satışlarında Diageo grubu içinde dünya 3’üncüsü, Avrupa’da da birinci sırada.
2010 yılına döndü:
- 2010 yılında Türkiye’de toplam 1.5 milyon litre olan viski satış hacmi 2024’te 35 milyon litreye dayandı.
Rakının yine de birinciliğini koruduğunu vurguladı:
- 2024 yılında rakı satış hacmi 39.8 milyon litre oldu. Viski satışı ise 34.7 milyon litre olarak gerçekleşti. Viski satışındaki hızlı büyüme aradaki farkı önemli ölçüde kapattı.
Rakı ile viski fiyatlarına ilişkin şu detaya dikkat çekti:
- Viski ve rakı kategorileri arasındaki fiyat makası da önemli ölçüde kapandı.
Ipsos’un araştırmasından şu verileri irdeledi:
- 18-24 yaş grubu biradan sonar en çok viskiyi tercih ediyor.
- Viski tüketenlerin 18 yaş üstü nüfus içerisindeki payı 10 yıl önce yüzde 6-7 idi. 5 yıl önce yüzde 10-11’e çıktı. Haziran 2025’te bu oran yüzde 17’yi buldu.
Bir de kokteyllerle ilgili bilgi verdi:
- Kokteyl şeklinde alkol tüketiminde son 3 yılda 4 kat artış oldu. Viski, kokteylin içine giren baz alkollü içkiler arasında ikinci sırada yer alıyor.
Vergi katkısı 40 milyar lirayı buluyor, ‘merdiven altı’nı yakından izliyor
DIAGEO Türkiye Genel Müdürü Bahar Uçanlar’a doğrudan ve dolaylı vergi katkılarını sordum, yanıtladı:
- Yıllık vergi katkımız 40 milyar lirayı buluyor.
Söz vergiden açılınca merdiven altı üretime işaret etti:
- Ülkemizde merdiven altı üretim sebebiyle devletin önemli vergi kaybı olduğu biliniyor. TADB, Gelir İdaresi Başkanlığı, Vergi Denetim Kurulu, Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM), toplum sağlığını koruma hedefiyle ortak ve çok yoğun çalışıyor.
Merdiven altı üretimle mücadeleye kolluk kuvvetleri ve özel sektör oyuncularının da eklendiğini vurguladı:
- Etil alkol mevzuatında da önemli değişiklikler yapıldı. ATİP, yani etil alkolün bandrollenmesine ilişkin mevzuatla takip sağlandı. Bir kişinin, sağlık kuruluşlarının, eczanelerin ve depoların alabileceği etil alkol miktarı sınırlandı.
Ardından ekledi:
- Bunlar çok önemli ve caydırıcı önlemler.
