Şebnem TURHAN
Bu yıl 5.2 milyar dolarlık yurtdışı borçlanma gerçekleştiren Hazine’nin temmuz, ağustostaki yüklü dış borç ödemeleri öncesinde ve Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in Londra ziyareti sonrasında yeni bir Eurobond veya sukuk ihracına çıkması öngörülüyor.
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek bayram haftasını Londra’ta yabancı yatırımcılarla görüşerek geçirdi. Bakan Şimşek ile bir araya gelen yabancı yatırımcıların ziyaret sorası beklentisi ise Hazine’nin Eurobond veya sukuk ihracına çıkması oldu. Hazine bu yıl şubat ve marttaki ihraçlarla 5.2 milyar dolarlık dış finansman sağladı. Bu yılki dış borçlanma hedefi 10 milyar dolar seviyesinde bulunuyor.
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek geçen yıl genel seçimler sonrası göreve geldiğinden bu yana Londra, ABD ve Körfez ülkelerinde birçok toplantıya katılarak yabancı yatırımcılarla bir araya geldi. İlk dönemlerde toplantılarda Şimşek’in görev süresine ve uygulanan ekonomik programa ilişkin endişeler gündem olurken bilgi veren yabancı yatırımcılara göre bu endişeler artık dile getirilmiyor. Yurtdışı piyasa uzmanlarının verdiği bilgiye göre yabancı yatırımcı Türkiye’nin hikayesini nasıl sürdüreceğini ve enfl asyonu düşürme konusunda uygulanan politikalarda ne tür risklerle karşı karşıya kalınabileceğine yönelik sorular sormaya başladı. Bakan Şimşek de geçen haftaki ziyaretlerinde Reuters’in haberine göre yabancı yatırımcılara son 12 ayda yapılanlar ile gelecek bir yıl ile uzun dönemde atılması gereken adımlar hakkında bilgi verdi. Reuters’in görüşlerine başvurduğu toplantı katılımcıları da Türkiye’nin gelişmekte olan ülkeler arasında pozitif ayrıştığını ifade ederken Türkiye’deki yatırımlarını da arttıracaklarını belirttiler.
İhraçlara yüksek talep geldi
TL cinsi tahvil ihraçlarında son dönemde yoğun bir yabancı talebi ile karşılaşılıyor. Öyle ki nisan sonunda yüzde 2,21 olan yabancı yatırımcının toplam TL tahviller içindeki payı haziran başı itibariyle yüzde 7,02'ye yükseldi. 6 haftada 5 puanlık artış gerçekleşti. Türkiye Hazinesi bu yıl yurtdışı piyasalarda iki tahvil ihracı gerçekleştirdi. İlki şubat ayında 10 yıl vadeli dolar cinsi Eurobond ihracı oldu. Bu ihraçta yatırımcıya getiri yüzde 7,875 olurken ihraca yaklaşık 300 yatırımcı, ihraç tutarının 3 katından fazla talep gösterdi. Tahvilin yüzde 42’si Birleşik Krallık ve İrlanda, yüzde 27’si ABD, yüzde 20’si Orta Doğu, yüzde 6’sı diğer Avrupa ülkeleri, yüzde 4’ü Türkiye ve yüzde 1’i diğer ülkelerdeki yatırımcılara satıldı.
Bir sonraki tahvil ihracı ise mart ortasında 6 yıl vadeli ve Euro cinsinden yapıldı. 2 milyar Euro olarak tamamlanan ihraca 5 katı aşan talep gelirken yatırımcıya getiri yüzde 6,125 olarak gerçekleşti. Tahvilin yüzde 42’si Birleşik Krallık ve İrlanda, yüzde 21’i diğer Avrupa ülkeleri, yüzde 15’i ABD, yüzde 13’ü Orta Doğu, yüzde 5’i Türkiye ve yüzde 4’ü diğer ülkelerdeki yatırımcılara satıldı. Bu son tahvil ihracıyla birlikte 2024 yılında uluslararası sermaye piyasalarından toplam yaklaşık 5.2 milyar dolar tutarında finansman sağlandı. Hazine’nin bu yılki hedefi ise 10 milyar dolar borçlanmak yurtdışı piyasalardan.
Hazine’nin projeksiyonlarına göre dış borç ödemeleri marttakinin ardından temmuzda 1 milyar dolar, ağustos 3 milyar dolar, eylülde 1.4 milyar dolar ve kasımda 4.2 milyar dolar yüklü ödemeleri bulunuyor. Marta tahvil ihracının gerçekleştirilmesinin ardından ağustostaki ödeme öncesinde de yabancı yatırımcılar yeni bir Eurobond veya sukuk ihracına çıkılabileceğini öngörüyor. Bu yılki iki ihraçta gerçekleşen yatırımcıya getiri oranları da önceki yıllara göre oldukça düşük seviyelerde oluştu. Yurtdışı piyasalar uzmanları programa inancın arttığı ve Bakan Şimşek’in de ziyaretlerinde yarattığı ortamın ardından tahvil ihraçlarında yatırımcıya getiri oranlarının daha olumlu seviyelerde oluşabileceğini de vurguladı.
İç borçta temmuz, eylül ve ekim yüklü
Hazine ve Maliye Bakanlığı verilerine göre mayısta Hazine’nin nakit bazlı gelirleri yıllık yüzde 68, giderleri ise yüzde 79 arttı. Mayısta iç borç çevirme oranı, Bakanlık programı hedefi olan yüzde 147’ye yakın gerçekleşti. 12 aylık iç borç çevirme oranı yüzde 112’den yüzde 120’ye çıktı. Bakanlık’ın programına göre, Haziran-Ağustos 2024’te iç borç çevirme oranı yüzde 171 ile 2024 yıllık tahmin olan yüzde 136’nın oldukça üstüne çıkacak. Bakanlık, haziran ayı iç borçlanma miktarını önceki tahminine göre 29 milyar TL artırarak 254 milyar TL’ye yükseltti. Ancak piyasadan ihale yoluyla yapacağı borçlanma miktarını 18.6 milyar TL azaltarak 188.6 milyar TL’ye düşürdü. İç borç ödemesi, haziranda yaklaşık 151 milyar TL ile gelecek 12 aylık ortalama ödemenin üstünde gerçekleşecek. Önümüzdeki 12 aylık sürede 2024’te temmuz, eylül, ekimde; 2025’te ocak ve nisanda iç borç ödemesi yüklü olacak. Hazine’nin temmuzda 117.6 milyar lira, ağustosta ise 104.3 milyar lira iç borç ödemesi bulunuyor.
