BESTİ KARALAR
HÜSEYİN GÖKÇE / ANKARA
Kamuoyunun uzun süredir beklediği vergi paketi ve en düşük emekli aylığının artırılmasını öngören düzenleme dün TBMM’ye sunuldu. En düşük emekli aylığı 12 bin 500 liraya yükseltilirken, yurt dışı çıkış harcı 500 lira olarak belirlendi. Küresel Asgari Kurumlar vergisi yüzde 15, yurt içindeki şirketlerin Asgari Kurumlar Vergisi ise yüzde 10 olacak. Detayları AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler tarafından basın toplantısıyla duyurulan vergi paketinde yürütme ve yürürlük dahil toplam 53 madde yer alıyor. Çalışmanın temelini ise vergi adaletinin güçlendirilmesi, doğrudan vergi payının artırılması, vergilemede güvenliğin sağlanması, kayıt dışı ile mücadele, vergiye uyum artırılması, istisnaların kaldırılması oluşturuyor.
Emekli çalıştırana prim desteği kalkıyor
Teklif ile kısa vadeli sigortalarda prim oranı yüzde 2’den yüzde 2,25’e çıkarılırken, Cumhurbaşkanı’na da bu oranı yüzde 2,5 olarak belirleme yetkisi veriliyor. Uzmanların yaptığı hesaplamaya göre bu değişiklikle asgari ücretin işverene maliyeti işçi başına 50 lira artacak. Ayrıca EYT’li olup aynı işyerinde çalışanlar için verilen 5 puanlık Sosyal Güvenlik Destek Primi indirimi de kaldırılıyor.
KOİ projelerinin vergisi yüzde 30’a çıkıyor
Düzenlemeyle Yap İşlet Devret modeliyle yaptırılan kamu özel ortaklığı projelerinden elde edilen kazançların kurumlar vergisi oranı yüzde 25’ten yüzde 30’a çıkarılacak. Serbest bölgede faaliyet gösteren işletmelere, satış yerlerine bakılmaksızın uygulanan vergi istisnasında kapsam darıltılıyor. Buna göre söz konusu işletmeler sadece ihracata dönük yaptıkları üretime yönelik vergi istisnasına tabi olacaklar.
Gayrimenkul kazanç istisnasına sınırlama
Taşınmazlara yatırım yapan fon ve ortaklıkların, ticari mal niteliğinde olanlar dahil sahip oldukları taşınmazlardan elde ettikleri kazançlara sağlanan istisnada kapsam yeniden belirleniyor. Bu istisnadan, elde edilen kazançların yüzde 50’sinin öngörülen süre içerisinde ortaklarına kar payı olarak dağıtılması halinde yararlanılabilecek.
Yurt içinde yüzde 10 asgari kurumlar vergisi
Teklifin 36’ncı maddesi ile yurt içinde faaliyet gösteren şirketlere, hasılatların büyüklüğüne bakılmaksızın yüzde 10 oranında asgari kurumlar vergisi getiriliyor. Buna göre kurumlar vergisi mükelleflerinin ödeyecekleri vergi, uygulanan indirim ve istisnalar düşülmeden önceki kazançlarının yüzde 10’undan aşağı olamayacak.
Öte yandan yıllık hasılatı 750 milyon Euro ve üzerinde olan küresel şirketlere yüzde 15 oranında küresel asgari kurumlar vergisi uygulanması kararlaştırıldı. Şirketin vergi oranı bunun altında kalması halinde, ödeyeceği vergi yüzde 25’e tamamlanacak. Düzenlemenin 3’üncü maddesiyle doktor ve diş hekimi gibi mükellefl erin işyerlerinde vergi elemanları tarafından yoklamalar yapılarak hasılatları tespit edilecek. Buna göre aylık ve yıllık hasılatlar belirlenecek. Beyan ettiği hasılat ile tespit edilen hasılat arasında yüzde 20 fark bulunan mükellefler Maliye tarafından izaha davet edilecek. Eğer mükellefin açıklaması tatmin edici bulunmazsa tespit edilen hasılata göre vergi yeniden hesaplanacak.
E-ticarete bazı ödemeler vergi kapsamına alındı
Kayıt dışıyla mücadele kapsamında elektronik ticaret pazar yerlerinde elektronik ticaret hizmet sağlayıcılarına ve hizmet sağlayıcılarına yapılan ödemeler de vergi kesintisi kapsamına alınacak. Bu hüküm, teklifin 4’üncü maddesiyle düzenleniyor.
Fatura vermeyenin cezası 10 bin liraya çıkıyor
Kayıt dışı faaliyette bulunduğu tespit edilen işletmelere kesilecek vergi ziyaı cezası 1 katından 1,5 katına, 3 katı olarak kesilen cezalar ise 4,5 katına çıkarılıyor. Yine bu kapsamda fiş veya fatura verilmemesi/alınmaması halinde alınacak ceza tutarı 3 bin 400 liradan 10 bin liraya çıkarılıyor.
Usulsüz POS ve IBAN kullanımına yüzde 10 ceza
Başkasına ait POS ve IBAN’ı kullanana, yasadaki cezalardan az olmamak şartıyla alışveriş tutarının yüzde 10’u oranında ceza kesilecek. Bir takvim yılı içinde kesilebilecek ceza miktarı en fazla 20 milyon lira olacak. Cihazını başkasına kullandıranlar da aynı oranda cezaya tabi olacak. Ticari olmayan; gezi, eğlence, spor gibi faaliyetlerde kullanılan deniz taşıma araçlarına limanlarda verilen kiralama, bakım hizmetlerindeki KDV istisnası kaldırılıyor.
Yurt dışı çıkış harcı 500 liraya çıkıyor
EKONOMİ’nin Türkiye’nin gündemine “yurt dışı çıkış harcı artırılıyor” başlığıyla duyurduğu konuda, kamuoyundan gelen tepkiler üzerine bu tutarda değişikliğe gidildi. GİB’in yaptığı çalışmada yurt dışı çıkış harcının 3 bin lira olması önerilirken, ilk yapılan çalışmalarda bunun 1500 lira olması konusunda mutabakata varılmıştı. Ancak gelen tepkiler üzerine bu tutar 500 lira olarak belirlendi.
En düşük emekli aylığı 12 bin 500 lira olacak
Yine ilk kez EKONOMİ’nin gündeme taşıdığı en düşük emekli aylıklarıyla ilgili artış miktarı da netleşti. Buna göre hâlen 10 bin lira olan en düşük emekli aylığı yapılan düzenlemeyle 12 bin 500 liraya tamamlanacak. Başka bir ifade ile artışlar kök maaşlara yapılmayacak, yani bir nevi seyyanen artış yapılmış olacak.
Güler: Kök maaş sorununu çözmek için çalışmalar başladı
AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler, düzenlediği basın toplantısında; vergi adaletinin güçlendirilmesi ve doğrudan vergi payının artırılması, vergilemede güvenliğin sağlanması, kayıt dışıyla mücadele, vergiye uyumun artırılması, istisnaların kaldırılması ceza caydırıcılığının azaltılması ve tahsilat etkinliğinin artırılmasının amaçlandığını söyledi. Güler, kök maaş sorununu çözmek için emeklilik sisteminde çalışmaların başlatıldığını duyurdu.
En düşük emekli maaşına yapılan zammın seyyanen olmadığını aktaran Abdullah Güler, “Emeklilik maaşı ödenen prim, ödenen süre ve yaşla ilgili belirlenen formülle hesaplanıyor. 10 bin lira altında maaş alan emeklilerimizin Hazine ve Maliye Bakanlığımızın bütçe desteği ile 12 bin 500 liraya tamamlanması. Seyyanen zam değil, bütün emeklilerin bu ay içinde enflasyona ezdirmeme zamlarını yaptık, şu an zamlar yansımış durumda” dedi. Emekli maaşındaki düzenleme bu aydan itibaren geçerli olacak. Ancak maaş dönemine yetişmezse geriye dönük fark verilecek. AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler’in verdiği bilgilere göre bu artıştan, Türkiye’deki 16 milyon 180 bin emekliden 3 milyon 703 bin 788’i etkilenecek. Bunun kamuya toplam maliyeti 6 aylık dönem için 33 milyar 200 milyon lira olarak hesaplandı.
