Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından hazırlanan, "Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik", Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, yönetmelikle ilgili yaptığı yazılı açıklamada, düzenlemeyle sektörel ihtiyaçlar, dijitalleşme hedefleri ve operasyonel verimlilik doğrultusunda kapsamlı değişikliklere gidildiğini aktardı.
Yapılan düzenlemelerle birlikte, kara yolu taşımacılığında hizmet kalitesinin artırılacağını ve sektörde uygulama birliğinin güçlendirileceğini belirten Uraloğlu, kara yolu taşımacılığında vatandaşların haklarını daha güçlü şekilde koruyan, sektörün ihtiyaçlarına daha hızlı cevap veren ve dijitalleşmeyi merkeze alan yeni bir dönemi başlattıklarını vurguladı.
Uraloğlu, taşımacıların terminallerde yaşanan yoğunluklardan etkilenmesinin önüne geçmek amacıyla, terminallerde yer bulunamaması halinde yerel makamlarca tahsis edilen veya gösterilen alanların kullanılabilmesine yönelik yasal altyapıyı oluşturduklarını ifade etti. Mevsimlik tarım işçilerinin taşınmasına yönelik düzenlemelerin de hayata geçirildiğine değinen Uraloğlu, D3 yetki belgesi sahiplerinin, yalnızca kendi tarım alanlarında çalışacak mevsimlik tarım işçilerini taşıyabilmesine imkan sağlandığını kaydetti.
Kurye taşımacılığına yeni yükümlülükler
Uraloğlu, kara yolu taşımacılığında dijital dönüşümü hızlandıracak adımlar attıklarının altını çizerek, tüm yetki belgesi sahipleri için Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi'ni (UETS), zorunlu hale getirdiklerini ve UETS zorunluluğunu, 1 Ocak 2027 itibarıyla devreye alacaklarını açıkladı.
Uluslararası lojistik işletmeciliğinde aranan tecrübe şartları hakkında da bilgi veren Uraloğlu, "Uluslararası lojistik işletmeciliği faaliyeti yürütecekler için aranan 3 yıllık tecrübe şartında dayanak olan yetki belgelerinin, geçmiş geçerlilik süreleri de hesaplamaya dahil edilecek." ifadesini kullandı.
Uraloğlu, yetki belgesi devir işlemlerinde ise mesleki yeterlilik şartının sağlanma süresinin, 45 günden 60 güne çıkarıldığını bildirdi.
Kurye taşımacılığında da yeni yükümlülükler getirildiğini belirten Uraloğlu, kargo taşımacılığı yetki belgesine sahip taşımacıların, kurye gönderisi taşımaları halinde kurye yükümlülüklerine uygun faaliyet göstermelerinin zorunlu hale geldiğini vurguladı. SRC kurye ve kurye faaliyet belgelerinin, 1 Ocak 2027'ye kadar temin edilmesine imkan tanıdıklarına dikkati çeken Uraloğlu, ayrıca 2013 model ve öncesi otomobillerin B2 ve D2 belgeleri ilavesine ilişkin süre uzatımı sağlandığını belirtti.
"Açık bilet düzenlenmesi zorunlu olacak"
Uraloğlu, yolcu haklarına yönelik yapılan düzenlemelere işaret ederek, "Vatandaşlarımızın mağduriyet yaşamaması adına şehirler arası otobüslerde, hareket saatine 12 saat kalana kadar tam ücret iadesi yapılmasını zorunlu hale getirdik. Ayrıca, sefer başlayana kadar açık bilet düzenlenmesi zorunlu olacak. Otobüs firmalarının, ücret tarifelerini Bakanlığa önceden bildirebilmesine imkan sağlandı. Firmalar, azami 1 ay sonrasına kadar geçerli olacak tarifeleri, sisteme tanımlayabilecek ve gerekli durumlarda 10 gün içinde düzeltme başvurusu yapabilecek."değerlendirmesinde bulundu.
Sürücüler için uygulanan yaş sınırlarının genel mevzuat hükümlerine bırakıldığına değinen Uraloğlu, muayenesi bulunmayan taşıtların yetki belgesine kayıtlı olsa dahi trafik güvenliği gerekçesiyle yurtdışına çıkışına izin verilmeyeceğini vurguladı.
Uraloğlu, ev eşyası taşımacılığı faaliyetlerinde, yalnızca kamyonetle taşımacılık yapmak isteyenler için azami 1 kamyonet sınırı getirildiğini kaydetti.
Turizm amaçlı yolcu taşımacılığı faaliyetlerinde de otomobil kullanımına ilişkin yeni düzenlemeler yapıldığını bildiren Uraloğlu, Yerli Malı Belgesi'ne sahip otomobillerin tercih edilmesi halinde, kullanılabilecek taşıt adetlerine ilişkin teşvik mekanizmasının devreye alındığını ifade etti.
"Kademeli ceza sistemini devreye alıyoruz"
Uraloğlu, ayrıca kalkış veya varış noktası büyükşehir olan ve tarifeli faaliyet gösteren D4 yetki belgeleri için Ulaştırma Elektronik Takip ve Denetim Sistemi (U-ETDS) veri iletim zorunluluğunun kaldırıldığını aktardı.
Engelli ve diyaliz hastalarını, tek taşıtla taşıyan D2 belgeli taşımacıların mesleki yeterlilik şartından muaf tutulacağını belirten Uraloğlu, fiili taşıma imkanı bulunmayan taşımacılar için de ODY-ÜDY (Orta Düzey-Üst Düzey Yönetici) şartının aranmayacağını bildirdi.
Uraloğlu, kapsam dışı faaliyet gösteren taşımacılara yönelik cezaların da düzenlendiğini belirterek, şunları kaydetti:
"Kuralsız ve kayıt dışı taşımacılığın önüne geçmek amacıyla kademeli ceza sistemini devreye alıyoruz. Buna göre, ilk ihlalde 21 bin 333 lira, ikinci ihlalde 42 bin 666 lira, üçüncü ihlalde 106 bin 665 lira, dördüncü ihlalde ise 213 bin 330 lira idari para cezası uygulanacak. Beşinci ihlalde ise yetki belgesi iptal edilecek. Ayrıca, terminal işletmeciliğinde geçerli belge olmadan, faaliyet gösterilmesi de engellenecek."
