ESRA ÖZARFAT/BURSA
Küresel ekonomide artan belirsizlikler, enerji maliyetleri ve tedarik zincirindeki kırılmalar, Türkiye kalıpçılık sektörünü daha temkinli ve stratejik hareket etmeye zorluyor. Ulusal Kalıp Üreticileri Birliği (UKUB) Başkanı Şahan Eçin, sektörün hem risklerle hem de önemli fırsatlarla karşı karşıya olduğunu vurguladı. Eçin, savaşlar ve jeopolitik gelişmelerin ekonomik etkilerine dikkat çekerek, “Enerji maliyetleri, hammaddeye erişim ve lojistikte yaşanan sorunlar kalıp üreticilerini daha planlı hareket etmeye zorluyor. Bu süreçte hata payını minimize etmek artık bir tercih değil, zorunluluk” dedi. Türkiye’de artan işçilik maliyetleri ve kur dalgalanmalarının da etkisiyle üretimde verimlilik baskısının arttığını belirten Şahan Eçin, “Artık sadece üretmek yeterli değil. İlk seferde doğru üretmek, maliyetleri kontrol altında tutmanın anahtarı haline geldi” diye konuştu. Sektörün geleceğinin mühendislik kabiliyeti, dijitalleşme ve yüksek hassasiyetli üretim teknolojilerine yapılacak yatırımlarla şekilleneceğini belirten Eçin, Türkiye’nin küresel tedarik zincirinde daha güçlü bir konuma ulaşabileceğini ifade etti.
5 bin işletme, 100 bin istihdam
Türkiye kalıpçılık sektörü, geniş üretim altyapısı ve istihdam gücüyle sanayinin kritik bileşenleri arasında yer alıyor. Sektör; 5 binin üzerinde işletmeden oluşuyor, yaklaşık 100 bin kişiye istihdam sağlıyor. Pazar büyüklüğü ise 3 milyar dolar. Küresel ölçekte ise kalıp sektörünün büyüklüğü 120 milyar dolar seviyesinde bulunurken, 2036’ya kadar 180 milyar dolara ulaşması bekleniyor. Türkiye’nin bu pastadan aldığı pay yaklaşık yüzde 2,5 seviyesinde kalırken, sektörün dolaylı etkilerle 8–10 milyar dolarlık bir ekonomik hacmi etkilediği hesaplanıyor. Ayrıca sektörde kapasite kullanım oranlarının yüzde 60 seviyelerinde kalması da dikkat çekiyor.
Avrupa’dan Türkiye’ye yönelim
Mevcut zorluklara rağmen Türkiye için önemli bir fırsat penceresinin de açılmış olduğuna işaret eden Eçin, Avrupa’da artan maliyetlerin ve Çin kaynaklı rekabet baskısının alternatif tedarikçi arayışını hızlandırdığına işaret etti. “Her ne kadar eski ‘ucuz ülke’ imajımız kalmamış olsa da, Avrupalı tedarikçilerin gözünde hâlâ güçlü bir alternatifiz” diyen Eçin, bu kapsamda Almanya Kalıpçılar Birliği (VDWF) ile temasların artırıldığını açıkladı. 2026’nın üçüncü çeyreğinde Almanya’dan bir sektör heyetinin Türkiye’yi ziyaret edeceğini belirten Eçin, bu sürecin B2B iş birliklerinin önünü açacağını söyledi. Ayrıca 2027’de Türkiye’de geniş kapsamlı bir Dünya Kalıpçılar Zirvesi düzenlenmesi planlanıyor.
“Çin rekabeti artık Avrupa için de ciddi bir tehdit”
Sektörün en büyük sorunlarından biri olan Çin rekabetinin artık Avrupa için de ciddi bir tehdit haline geldiğini belirten Şahan Eçin, bu konuda uluslararası iş birliklerinin güçlendirildiğini ifade etti. 2026’nın ikinci yarısında Brüksel’de yapılması planlanan toplantıda Avrupalı kalıp üreticilerinin ortak hareket edeceğini kaydeden Eçin, “Amaç, haksız rekabet koşullarına karşı tek ses olmak” dedi. Eçin, sektörün temel sorunlarını yüksek yatırım maliyetleri ve uzun proje süreleri, artan maliyet baskısı ve düşük kârlılık, uzayan ödeme vadeleri, nitelikli iş gücü eksikliği ile teknoloji ve bilgi kaybı riski olarak ifade etti. Eçin, Türk kalıp sektörünün otomotivden beyaz eşyaya, savunmadan medikale kadar birçok stratejik alana hizmet verdiğini hatırlatarak, “Bu süreçte daha verimli, daha hızlı ve daha katma değerli üretim yapmak zorundayız” dedi.
