HASAN COŞKUN/SAKARYA
Sakarya Büyükşehir Belediyesi ve Sakarya Üniversitesi ortaklığında istilacı böceğe karşı yerli ve milli imkanlarla geliştirilen ‘tutSAK’ isimli feromon tuzak ile Larcex-H ve BIO-H, 14 Mayıs Dünya Çiftçiler Günü’nde düzenlenen törenle çiftçilere dağıtıldı. Sakarya Büyükşehir Belediyesi, Sakarya Üniversitesi, Teknokent ve İl Tarım ve Orman Müdürlüğü arasında AKOM’da bir protokol imzalandı ve ardından dağıtım töreni gerçekleştirildi.
Programa Sakarya Valisi Rahmi Doğan, SAÜ Rektörü Prof. Dr. Hamza Al, SAÜ Teknokent Genel Müdürü Doç. Dr. Yakup Köseoğlu, Sakarya Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Akgün Altuğ, Sakarya Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği (SESOB) Başkanı Hasan Alişan, Sakarya Ziraat Odaları İl Koordinasyon Kurulu Başkanı Ali Şener Bayraktar, ilçe belediye başkanları, Muhtarlar Federasyonu Başkanı Erdal Erdem, ilçe ziraat odası başkanları, muhtarlar, meclis üyeleri, büyükşehir bürokratları, çiftçiler ve çok sayıda basın mensubu katıldı.
Amerika ve Kosta Rika'daki muadillerinden 5 kat daha etkili olduğu bilimsel tespitlerle ispatlanan ilaçlardan biri larvaları yok ediyor, diğeri topraktaki faydalı bakteriyi içeren iki önemli ürün 6 ayda geliştirildi. Kahverengi kokarca tehdidi kimyasal ilaçla değil, toprağı iyileştiren doğal yöntemle yok edilecek. Kahverengi kokarca istilasını yerinde bitirme, larva ile yumurtalarla mücadele ve toprağı yerinde zenginleştirme aşamalarıyla tutSAK, Larcex-H ve BIO-H olmak üzere 3 farklı ürün şeklinde çiftçiyle buluşturuldu.
TutSAK’ın kullanımı
SAÜ'de binlerce maddenin sentezlenmesiyle ortaya çıkarılan ve çiftçinin tek çare olarak gördüğü "tutSAK" feromonunun kullanımıyla ilgili üreticilere kapsamlı bilgiler sunuldu.
Projenin bilimsel olarak test edilerek raporlandığını, sonuçların ise başarılı olduğunu ifade eden Başkan Alemdar, “Pandemi zamanı toprağın, üretimin ne kadar değerli olduğunu gördük. Bu nedenle bizler sadece altyapı ve üstyapı hizmetini değil, üreticimize, çiftçilerimize her türlü desteği sağlayacağımızı söyledik. Kahverengi kokarca tarımsal üretim için şu anda en büyük tehdit. Özellikle fındık başta olmak üzere birçok ürüne zarar veren bu zararlıya karşı, üniversitemizle, bilim insanlarımızla beraber yaklaşık 6 aydır çalışıyoruz. Biri larvaları yok eden metal kompleks, biri topraktaki faydalı bakterileri içeren biyolojik ürün. Bu çalışma bilimsel olarak test edildi, raporlandı ve artık çiftçimizin hizmetine sunulacak düzeye geldi” dedi.
Sakarya çiftçisi artık “bilimsel tespitle” hareket edecek
Alemdar, ayrıca çiftçinin ekim yapacağı alanların bilimsel olarak belirleneceği bir proje geliştirdiklerini ifade ederek şöyle dedi: “Önemli bir karar aldık. Çiftçimizin ne zaman ne ekeceğini artık bilimsel verilerle belirleyeceğiz. Mobil toprak analiz sistemiyle tarlalara gidip yerinde inceleme yapacağız. Her bölgenin toprak yapısına göre hangi ürünün ne zaman ekilmesi gerektiğini çiftçimizle paylaşacağız. Bu çalışmalar, tarımsal verimliliği artıracak ve ülkemizin geleceğine güçlü bir katkı sunacaktır.”
Kalıcı bir çözüm sunabilecek nitelikte
Sakarya Valisi Rahmi Doğan ise şunları dile getirdi: “Kahverengi kokarca, sadece ülkemizi değil, dünyanın birçok ülkesini etkileyen zararlı bir böcektir. Bu tehdide karşı Tarım Bakanlığımız öncülüğünde, il ve ilçe tarım müdürlükleri hem fiziki hem de biyolojik mücadele yöntemlerini bugüne kadar sürdürdü. Ancak bugün tanıttığımız ve üniversitemiz hocalarının geliştirdiği ürün, bu soruna kalıcı bir çözüm sunabilecek nitelikte. Sakarya Üniversitesi’ndeki bilim insanlarımız, yoğun bir çalışmayla bu önemli ürünü geliştirdiler. Hocalarımız, bu ürünü çok kısa sürede piyasaya sunulabilecek aşamaya getirdiler. Çiftçimize ve ülkemize hayırlı olsun.”
Etkili bir biyolojik mücadele sağlıyoruz
Sakarya Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa Zengin ise şu bilgileri verdi: “Kahverengi kokarca ile mücadele kapsamında, Ali İhsan Yavuz Bey ve Büyükşehir Belediye Başkanımızın talebiyle bir tuzak (trap) geliştirdik. İlk etapta sadece tuzak üretimi yaptık ancak bunun yeterli olmayacağı anlaşılınca iki farklı sıvı ürün daha geliştirdik. Bu ürünlerden biri, kokarcanın yumurta ve larvalarını etkisiz hale getiriyor. Diğer ürün ise tamamen faydalı toprak bakterilerinden oluşup, kokarcanın yumurtalarını yok ederken toprağı da iyileştiriyor. Bu üçlü ürün sistemiyle kimyasal kullanmadan etkili bir biyolojik mücadele sağlıyoruz.”
"tutSAK", Larvex-H ve BIO-H nedir?
Kahverengi kokarca Türkiye’nin birçok bölgesinde hızla yayılım göstererek, mısır, fındık, fasulye, domates, şeftali, Antep fıstığı gibi yüksek ekonomik değere sahip tarım ürünlerinin yanı sıra 300’den fazla bitki ve meyve türünü tehdit ediyor.
tutSAK kahverengi kokarca Feromonu:
Kahverengi kokarcanın ergin bireylerini cezbederek biyoteknik mücadele sağlayan Tutsak, iki farklı feromonun sinerjik etkisiyle geliştirilmiş Türkiye’nin ilk yerli feromon tabanlı tuzağı.Çevre dostu yapısı sayesinde insan sağlığına, doğal dengeye ve faydalı böcek popülasyonuna zarar vermeden zararlının populasyonunun kontrol altına alınmasına katkı sağlıyor.
Larvex-H kahverengi kokarca larva ve yumurtaları ile mücadele:
Türkiye’de ve dünyada ilk kez kahverengi kokarcanın larva ve yumurtalarına karşı doğrudan ve çevre dostu etkililik gösteren özgün formül. Kimyasal zehir kullanımını azaltan yapısıyla, çevreye, biyolojik dengeye ve insan sağlığına duyarlı yeni nesil bir biyoteknik çözüm sunuyor.
BIO-H kahverengi kokarcada bakteri ile mücadele:
Zararlının tüm evrelerinde etkili olan, tamamen doğal mikroorganizmalarla geliştirilen yeni nesil bir biyolojik mücadele ürünüdür. İçeriğinde bulunan doğa dostu ve toprağı zenginleştiren yeni nesil bakteriler sayesinde toprak sağlığını iyileştirmekte, ekosistem dengesi ve sürdürülebilir tarım uygulamalarına katkı sağlaiyor.