EKONOMİ/İZMİR
İZBAŞ İzmir Serbest Bölge Kurucu ve İşleticisi AŞ Yönetim Kurulu Başkanı Eyüp Sevimli, 2026 yılının ilk gününde 43 TL olan dolar kurunun geride kalan 10 ayda sadece yüzde 15 artış kaydettiğini anımsatarak, “Buna karşılık resmi enflasyonumuz yüzde 30, işletmelerimizin yaşadığı gerçek enflasyon ise en az yüzde 50 seviyesinde. Eylül ayı itibarıyla ihracatımız yıllık bazda sadece %5 oranında arttı. Türk iş dünyası uygulanan enflasyon programında çok yoruldu adeta nefesi tükenme noktasına geldi.” dedi.
“Krediyi bulmak başka, kullanabilmek başka”
Türkiye’de 2025 yılında yaklaşık 168 bin firmanın ihracat gerçekleştirdiğine dikkat çeken Sevimli, müşteri kaybetmemek, çalışanlarını korumak ve yıllar içinde kazandıkları pazarlarda kalabilmek için kârından ve sermayesinden fedakârlık eden ihracatçıların büyük bir direnç gösterdiğini ifade etti.
Firmaların yaşadığı sorunun yalnızca finansmana erişimle açıklanamayacağını, erişilebilen finansmanın maliyetinin de belirleyici olduğuna işaret eden Sevimli, şu değerlendirmeyi yaptı:
“Bir kredinin bulunabiliyor olması, işletmenin o krediyi kullanabileceği anlamına gelmiyor. Asıl mesele, finansmanın üretimden elde edilebilecek kazançla karşılanabilir maliyette olmasıdır. Yüksek faizle alınan kredinin yükünü ürün fiyatına yansıttığınızda müşteriyi kaybetme riskiyle karşılaşıyorsunuz. Yansıtmadığınızda aradaki farkı sermayenizden karşılıyorsunuz. Bu koşullarda üretimini ve ihracatını sürdürmeyi başaran firmalarımız adeta mucize yaratıyor. Ancak hiçbir mucize ilelebet devam edemez. Emtia ve enerji maliyetlerindeki öngörülemez artışlar, işçilik, lojistik ve finansman giderleriyle birlikte değerlendirildiğinde, işletme sermayelerimizdeki erimenin neden bu kadar endişe verici olduğu daha iyi anlaşılıyor.”
“Kaybedilen üretim gücünü yeniden kurmak kolay değil”
İşletme sermayesindeki kaybın zaman içinde yatırım kararlarına, üretim kapasitesine ve istihdama yansıdığını belirten Sevimli, ekonomi politikalarının sahadaki bu baskıyı dikkate alarak belirlenmesi ve güncellenmesi gerektiğini söyledi.
Sevimli, sözlerini şöyle tamamladı: “Bir işletmenin sermayesi eridiğinde yalnızca bilançosundaki rakam küçülmüyor. Yenileyeceği makine erteleniyor, geliştireceği ürün bekliyor, alacağı yeni sipariş için hareket alanı daralıyor. Bu baskının uzaması, tedarikçisinden çalışanına kadar geniş bir kesimi etkiliyor. Yıllar içinde oluşturulan üretim kültürünü, yetişmiş insan kaynağını ve müşteri ilişkilerini korumak zorundayız. Kaybedilen bir ihracat pazarına yeniden girmek, duran bir üretim hattını yeniden çalıştırmak çok daha ağır bedeller gerektirebilir. Bugün işletmelerin sesine kulak vermek, yarının üretim ve istihdam kayıplarını önlemek açısından büyük önem taşıyor.”
