İREM CEYLİN DEMİRCAN / İZMİR
Küresel ölçekte artan jeopolitik gerilimler, enerji maliyetlerindeki dalgalanmalar ve sıkı para politikaları ihracatçıların 2026 beklentilerini şekillendirmeye devam ederken, Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Gültepe yılın başında belirlenen 282 milyar dolarlık ihracat hedefinin mevcut koşullar altında yeniden değerlendirilmesi gerektiğine işaret etti. Özellikle savaşların yarattığı belirsizlik ve Avrupa’daki durgunluğun dış ticaret üzerinde baskı oluşturduğunu vurgulayan Gültepe, Körfez ülkeleri başta olmak üzere bazı önemli pazarlarda yaşanan daralmaya dikkat çekerken, buna rağmen Türkiye’nin pazar çeşitliliğini artırma stratejisini sürdürdüğünü belirtiyor ve Asya’dan Afrika’ya, Avrupa’dan Amerika kıtasına uzanan yeni pazar arayışlarının devam ettiğini ifade ederek ihracatta sürdürülebilir büyüme için küresel ölçekte daha geniş bir ticaret ağı kurulması gerektiğini dile getiriyor.
Yıl başında 282 milyar dolarlık ihracat hedefi koyduklarını ancak jeopolitik gelişmelerin bu hedef üzerinde baskı oluşturduğunu belirten Gültepe, “Yakın coğrafyamızda yaşanan savaşlar özellikle enerji maliyetlerini ciddi şekilde artırdı. Bu durum hem üretim hem de tedarik süreçlerini doğrudan etkiliyor. Körfez ülkelerine yaptığımız ihracatta mart ayında yüzde 40 arasında düşüş yaşandı. Bu tablo devam ederse hedefe ulaşmak zorlaşabilir” dedi. Buna rağmen TİM olarak hedefe ulaşmak için çalışmalarını sürdürdüklerini ifade eden Gültepe, fuarlar, ticaret heyetleri ve yeni pazar arayışlarıyla kayıpları telafi etmeye odaklandıklarını belirterek, “Temennimiz savaşların sona erdiği, ticaretin ve barışın konuşulduğu bir döneme en kısa sürede ulaşmak” diye konuştu.
Mevcut kur politikasına ilişkin değerlendirmesinde yüksek faiz–düşük kur dengesinin ihracatçı üzerinde baskı oluşturduğunu dile getiren Gültepe, “Son üç yıldır uygulanan kur politikasını doğru bulmuyoruz. En azından kurun enflasyon oranında artması gerektiğini düşünüyoruz. Mevcut yapı firmaları zorluyor; üretimi, rekabetçiliği ve fiyat tutturmayı olumsuz etkiliyor” dedi. Merkez Bankası’nın kendi programı doğrultusunda hareket ettiğini ifade eden Gültepe, değişen küresel koşulların yeniden değerlendirilmesi gerektiğine dikkat çekerek, “Savaş öncesi ve sonrası ekonomik dengeler farklılaştı. Bu nedenle mevcut politikaların gözden geçirilmesi ve dünyadaki fırsatların daha etkin değerlendirilmesi gerekiyor” diye konuştu.
“Amacımız Türkiye’nin ulaşmadığı yerin kalmaması”
Gültepe, yeni pazarlara açılım konusunda Türkiye’nin çok yönlü bir strateji izlediğini belirterek, “Pazar çeşitlendirmesine zaten uzun süredir odaklanıyoruz. Uzak Doğu’da Çin, Japonya ve Güney Kore başta olmak üzere aktif çalışmalar yürütüyoruz. Afrika’da ise Güney, Orta ve Kuzey Afrika’da ticaretimizi artırmaya yönelik adımlar atıyoruz. Avrupa bizim ana pazarımız olmaya devam ederken, Kuzey ve Güney Amerika’yı da hedef bölgeler olarak belirleyip sektör bazlı çalışmalar gerçekleştiriyoruz” dedi. Türkiye’nin küresel ölçekte daha geniş bir ticaret ağı kurmayı hedeflediğini vurgulayan Gültepe, “Amacımız Türkiye’nin ulaşmadığı, ürünlerini tanıtmadığı pazar kalmaması. Bugün olmazsa yarın sonuç alacağımız bu pazarlarda adeta tohum ekiyoruz” ifadelerini kullandı.