HÜSEYİN GÖKÇE/ANKARA
Toplam büyüklüğü 20 milyar dolara ulaşan ve 450 binin üstündeki hesap sahibini doğrudan ilgilendiren fon kriziyle ilgili İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından başlatılan soruşturma giderek derinleştirilirken, kapatılan fonların tasfiyesine ilişkin koşullar da netleşmeye başladı. Bu kapsamda Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ekonomi kurmaylarıyla yaptığı toplantıda, öncelikli olarak 1 milyon lira ve altındaki fon paylarının ödenmesi yönünde karar çıktığı ifade ediliyor. Son üç aylık dönem başta olmak üzere soruşturmaya konu fonlardaki tüm hesap hareketleri detaylıca incelenecek. Devam eden soruşturmada tutuklu sayısı 51’e yükselirken, 46 düzel kişi, 18 fon ve 42 gerçek kişinin malvarlığı ise kaçırma, değer azaltma, üçüncü kişilere devrin önlenmesi amacıyla donduruldu.
Kapsamda hangi fonlar var?
Son dönemlerde çok sayıda operasyona imza atan Adalet Bakanlığı’nın en kapsamlı soruşturmasını fonlarla ilgili sürdürülen soruşturma oluşturuyor. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama ve Sermaye Piyasası Kanunu’na muhalefet suçları kapsamında yürüttüğü fon soruşturmasında, 7 yatırım şirketine ait fonların para ve yatırımcı trafiğinin ortaya çıkarılması için Merkezi Kayıt Kuruluşuna müzekkere yazdı. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı Terörizmin Finansmanı ve Aklama Suçları Soruşturma Bürosunca yürütülen 2026/149004 sayılı fon soruşturması kapsamında 22 Eylül’de Merkezi Kayıt Kuruluşu’ndan fonlara ilişkin ayrıntılı yatırımcı ve işlem kayıtlarını istedi.
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı MKK’ya yaptığı başvuruda, Pusula Finans Anonim Şirketi, Tera Yatırım Menkul Değerler A.Ş., Hedef Portföy Yönetimi A.Ş., Bulls Yatırım Menkul Değerler A.Ş., A1 Capital Menkul Değerler A.Ş., Atlas Menkul Kıymetler Yatırım Ortaklığı ile Pardus Menkul Kıymetler A.Ş. ile bağlantılı fonlara ilişkin kayıtların incelenmesini istedi. TCK’nın suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama ile 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’na muhalefet suçları kapsamında yürütülen soruşturmada tasfiye tarihine kadar yapılan yatırımcı bazlı tüm hareketlerin tespiti istendi.
Para hareketleri ortaya çıkarılacak
Yatırımcıların fonlardaki alım-satım işlemlerinin TL karşılıkları, mevcut hesaplardaki katılma payı değerleri, pay oranları ve benzeri nitelikteki kayıtları isteyen İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, fonlardaki yatırımcı hareketlerinin dönemsel olarak ortaya çıkarılarak, para trafiğinin ayrıntılı biçimde incelenmesini hedefliyor. Savcılığın MKK’dan talebinde 1 Temmuz ile 16 Eylül tarihleri arasında fondan çıkış yapan yatırımcılara yönelik, adet, tutar, bakiye bilgilerinin ise öncelikli olarak gönderilmesi istendi. Bu kayıtlarla, tasfiye sürecine yaklaşılırken fonlardan gerçekleşen çıkışların büyüklüğü, zamanlaması ve yatırımcı bazındaki dağılımı soruşturma dosyasında incelenecek. Soruşturmaya ilişkin sosyal medya hesabından değerlendirmede bulunan Adalet Bakanı Akın Gürlek, amacın birikimlerin istismarına izin vermemek ve mağduriyetin kanunun öngördüğü koşullar çerçevesinde giderilmesinin amaçlandığını bildirdi. Bakan Gürlek, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı Aklama Suçları Soruşturma Bürosu tarafından "suç işlemek amacıyla örgüt kurma-üye olma", "nitelikli dolandırıcılık", “suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama” ve "sermaye piyasası kanununa muhalefet" suçları kapsamında yürütülen soruşturmada, para hareketlerinin tüm yönleriyle ortaya çıkarılmasına yönelik çalışmaların sürdüğünü aktardı.
Toplam 104 mal varlığı donduruldu
Bakan Gürlek’in verdiği bilgilere göre 1 Temmuz-16 Eylül tarihleri arasındaki fonlardan para çıkışları en yüksek tutardan başlamak üzere incelendi. İnceleme sonucunda; 46 tüzel kişi, 18 fon ve 42 gerçek kişinin malvarlığı donduruldu. Haklarında daha önce herhangi bir tedbir bulunmayan 37 şüpheli hakkında yurt dışına çıkış yasağı şeklinde adli kontrol tedbiri uygulandı.
Akın Gürlek, ilgili tüm kuruluşlara müzekkere yazılarak; devir, temlik, satış, bağış, ipotek ve rehin tesisi, hesap kapatma, yüksek tutarlı nakit çekimi, EFT/havale ve malvarlığını azaltıcı diğer işlemlerin önlenmesi; sermaye piyasası araçlarının dondurulması ve şüpheli işlemlerin gecikmeksizin adli makamlara bildirilmesinin talep edildiğini aktardı.
Soruşturma konusu malvarlığı değerlerinin kaçırılmasının önlenmesini öngördüklerini dile getiren Gürlek, “Malların el değiştirmesine veya üçüncü kişiler üzerine geçirilmesine imkân vermemek; suçtan elde edildiği tespit edilen değerleri güvence altına almak ve mağdur vatandaşlarımızın haklarına kavuşmasını sağlamayı amaçlıyoruz” diye konuştu.
Kimsenin mal kaçırmasına ve mağdur vatandaşların haklarına ulaşmasını engellemesine müsaade edilmediğinin altını çizen Bakan Gürlek, “Tüm fon sahipleri ile yönetici kademelerinde yer alan şüphelilerin mal varlıklarına el konulmuştur. Birinci derece yakınlarının mal varlıkları dondurulmuştur” ifadelerini kullandı.
Fatma Betül Sayan Kaya istifa etti
Adalet Bakanı Akın Gürlek’in, “Para hangi hesaba aktarılmış, malvarlığı hangi şirketin veya kişinin üzerine geçirilmiş olursa olsun; izini sonuna kadar süreceğiz. İyi niyetli vatandaşlarımızın yılların emeğiyle oluşturduğu birikimlerin birtakım kişi ve yapılar tarafından istismar edilmesine asla müsaade etmeyeceğiz” açıklaması dikkat çekerken, bundan kısa süre sonra AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Fatma Betül Sayan Kaya ile ilgili iddialar ortaya çıktı. YENİ Parti Sözcünü Zeynel Emre, eski Aile Bakanı Kaya’nın 255 lira seviyesinden 250 bin adet Özata hissesi aldığını, bu işlem için 63 milyon 359 bin lira yatırım yapıldığını ve hisselerin Eylül ayında yaklaşık 4 bin 482 lira seviyesinden satıldığını bildirdi. Emre, Kaya’nın 1 milyar 344 milyar lirayı soruşturmalardan hemen öne çektiğini öne sürdü.
Bunların üzerine AK Parti Genel Başkan Yardımcılığı görevini yürüten Fatma Betül Sayan Kaya, ortaya atılan iddiaların hiçbir tereddüde mahal bırakmayacak şekilde açıklığa kavuşturulması için Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’dan görevden affını istediğini bildirdi.
Tera Portföy YKB Özel ve Tera Portföy CEO'su Sarpyener gözaltına alındı
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı Aklama Suçları Soruşturma Bürosunca yürütülen fon soruşturması kapsamında, daha önce hakkında yurt dışına çıkış yasağı tedbiri uygulanan Tera Portföy Yönetim Kurulu Başkanı Erdin Özel ve Tera Portföy CEO'su Emir Münir Sarpyener gözaltına alındı. Bugüne kadar yürütülen operasyonlarda toplam 76 şüpheli hakkında adli işlem yapılırken, 45 şüpheli tutuklanmış, 5 şüpheli hakkında adli kontrol kararı uygulandı. 12 şüpheli hakkında ise yakalama işlemleri başlatılırken, gözaltındaki 14 şüphelinin adli işlemleri devam ediyor.
Sermaye Piyasası Kurulu'ndan 500 bin liraya etkin pişmanlık yolu
Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) Cuma akşamı Özata Denizcilik hakkında yapılan inceleme sonucunda 11 kişi hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu duyurdu. Bu kapsamda İbrahim Bekçi, Ethem Umut Beytorun, Erdin Özel, Haldun Saffet İnal, Bülent Uygun, Emre Tezmen, Emir Münir Sarpyener, Kadir Boy, Kerem Alkin, Gül Ayşe Çolak ve Abdülkadir Özkan hakkında suç duyurusunda bulunuldu. Suç duyurusuna ilişkin bültende suç duyurusu kararı alınan şahısların en az 500 bin lira olmak üzere elde ettikleri veya elde edilmesine sebep oldukları menfaatin iki katı miktarı 15 gün içinde yatırmaları şartıyla etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanabilecekleri ifade edildi. SPK ayrıca suç duyurusunda bulunulan kişiler ile birlikte Tera Portföy Yönetim A.Ş ile Tera Yatırım Menkul Değerler AŞ’ye iki yıl süreyle işlem yasağı getirdi. İbrahim Bekçi, Ethem Umut Beytorun, Bülent Uygun, Emir Münir Sarpyener ve Gül Ayşe Çolak’ın işlem yasağı boyunca lisanslarını da iptal etti.
Çelik: Ekonomiye yönelik sistemik risk bulunmuyor
AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Parti Sözcüsü Ömer Çelik, fon krizi olarak adlandırılan sürece ilişkin değerlendirme yaptı. Ömer Çelik, fon krizi olarak adlandırılan gündemin her bir maddesi ve detayının, Genel Başkan ve Cumhurbaşkanı’nın talimatıyla ilk andan itibaren partideki yetkili kurumlar tarafından titizlikle takip edilip değerlendirildiğini belirtti. Çelik, değerlendirmelerde temel ilkenin Cumhurbaşkanı ve Genel Başkan’ın “sorumluluğu olan kim varsa hesap sorulacaktır” ifadesi olduğunu belirterek, bu ilke çerçevesinde her türlü yanlış, yolsuzluk, istismar ve usulsüzlükle mücadelenin “tavizsiz” verileceğini ifade etti.
"Yanlış yapan hesap verecek"
Fon krizi olarak adlandırılan süreçten olumsuz etkilenen vatandaşların hak ve hukukunun titizlikle ele alınacağını belirten Çelik, Cumhurbaşkanı’nın talimatlarıyla Adalet Bakanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığı başta olmak üzere tüm kurumların tam bir koordinasyon içinde kapsamlı çalışmalar yürüttüğünü bildirdi. Çelik, bu çalışmaların olayların tüm boyutlarını açığa çıkaracağını, karanlıkta hiçbir şey kalmayacağını ve gereğinin yapılacağını belirterek, “Ortada bir iddia varsa araştırılacaktır. Tüm usulsüzlükler ortaya çıkarılacaktır. Yanlış yapanlar, hukuk önünde hesabını verecektir” dedi.
"Hiçbir taviz söz konusu değil"
Çelik, “Finansal sistemimize ve Türkiye ekonomisine yönelik sistemik bir risk yoktur. Temellerimiz sağlamdır. Sermaye piyasalarının sınırlı bir bölümünde, belli sayıda fonda ortaya çıkan bir sorundur” ifadelerini kullandı. Bu sorunun üzerine gidilirken, Cumhurbaşkanı’nın ifade ettiği gibi, “benzer bir problemin yaşanmaması için hukuki ve idari düzenlemeler dahil hangi tedbirlere ihtiyaç duyuluyorsa bunların da hayata geçirilmesini sağlayacak” çalışmaların kapsamlı bir şekilde yapıldığını belirtti. Tüm denetim kurumlarının görevinin başında olduğunu belirten Çelik, şeffaflık, denetim ve hesap verilebilirlik ilkelerinin korunacağını ve güçlendirileceğini ifade etti. Çelik, “Milletimizin her alandaki emanetine sahip çıkma irademiz tamdır. Milletimizin emanetine sahip çıkarken hiçbir taviz, istisna ve kararsızlık söz konusu olamaz. AK Parti’mizde ‘siyasetimizin alfabesi’ her türlü yanlışla sonuna kadar mücadele etmektir” dedi.
