Küresel piyasalar bu hafta dünyanın önde gelen merkez bankalarının faiz kararlarına odaklanmış durumda. Ortadoğu’da tırmanan savaşın enerji fiyatlarını hızla yükseltmesi ve büyüme görünümünü zayıflatması, para politikası görünümünü de belirsizliğe sürükledi. Bu nedenle yatırımcılar, merkez bankalarının agresif faiz adımlarından ziyade temkinli bir “bekle-gör” yaklaşımı benimsemesini bekliyor.
Enerji fiyatında sıçrama politika alanını daraltıyor
Özellikle petrol fiyatlarının hızla 3 haneli seviyelere yükselmesi, enflasyon beklentilerini yeniden yukarı çekti. Ekonomistler, enerji maliyetlerindeki artışın büyümeyi zayıflatırken fiyat baskılarını artırdığı klasik bir “arz şoku” ortamı yarattığını belirtiyor. Bu durum merkez bankaları için politika alanını daraltıyor. Çoğu merkez bankasının faiz indirimi planlarını ertelemesi veya mevcut politikayı koruması bekleniyor.
Vadeli işlemler, ABD’de faiz indiriminin daha önce öngörülenden çok daha geç bir tarihe sarkabileceğine işaret ediyor.
Petrolde 50 dolarlık artış büyümede 0.75 puan kayıp demek
Merkez bankaları, Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalma süresine bağlı olarak ekonomik sapmanın boyutunu değerlendiriyor. Avrupa Merkez Bankası ekonomistlerinin önceki senaryo analizlerine göre, petrol fiyatlarının varil başına 80 dolardan 130 dolara çıkması, ekonomik büyümeyi yaklaşık 0,75 puan düşürürken enflasyonu 1 puana yakın artırabiliyor. Bu nedenle merkez bankacıları, enerji şokunun kalıcı olup olmayacağını dikkatle izliyor.
Bu hafta izlenecek merkez bankası kararları
■ ABD - Fed: Çarşamba günü açıklanacak kararda Fed’in politika faizini yüzde 3.75 seviyesinde tutması bekleniyor. Son istihdam verileri ekonomide yavaşlama sinyali verse de enerji fiyatlarının enflasyonu yeniden yüzde 3’ün üzerine taşıyabileceği endişesi nedeniyle Fed’in temkinli kalacağı öngörülüyor. Yaza kadar faiz indirimi beklenmezken, piyasalar faiz indirimlerinin 2027’ye ötelenebileceğini tartışmaya başladı.
■ Euro Bölgesi – ECB: Perşembe günü toplanacak Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) de faizleri yüzde 2.15 seviyesinde bırakması bekleniyor. Petrol fiyatlarındaki yükseliş, 2022’de yaşanan enerji enflasyonu şokunun yeniden gündeme gelmesine yol açtı. Yönetim Konseyi’nin daha şahin bir ton benimsemesi ve “enflasyona karşı teyakkuz” mesajı vermesi bekleniyor.
■ İngiltere – BoE: İngiltere tarafında, operasyon öncesinde faizlerin yüzde 3,75'ten yüzde 3,50'ye indirilmesi bekleniyordu. Ancak enerji fiyatlarının yükselmesi nedeniyle İngiltere Merkez Bankası’nın perşembe günü faiz indirme ihtimali büyük ölçüde ortadan kalktı. Para Politikası Kurulu’nun faizleri mevcut seviyede tutması ve krizin ekonomik etkilerini görmek için zaman kazanması bekleniyor.
■ Kanada – BoC: Enerji fiyatlarındaki artışın enflasyon üzerindeki etkisi nedeniyle merkez bankasının çarşamba günü yapacağı toplantıda politika faizini değiştirmeyeceği tahmin ediliyor. Banka, mevcut politika duruşunun ekonomideki arz fazlası ve fiyat baskıları arasında denge sağladığını düşünüyor.
■ İsviçre - SNB: Enerji üretiminde hidroelektrik ve nükleer kaynaklara dayanan İsviçre Merkez Bankası, krizi Avrupa’daki diğer ekonomilere göre daha sınırlı hissediyor. Güvenli liman talebiyle güçlenen İsviçre frangı da bankanın faizleri sabit tutmasına alan tanıyor.
■ İsveç - Riksbank: İsveç Merkez Bankası’nın Perşembe günü faiz oranlarını yüzde 1.75 seviyesinde bırakması bekleniyor. Merkez bankasının başlıca hedefi enflasyon artışları yıllık yaklaşık yüzde 2’nin üzerine çıktığı zaman fiyat tutarlılığını korumak.
■ Çekya: Bölgedeki merkez bankalarının da temkinli davranması bekleniyor. Örneğin Çekya Merkez Bankası dış kaynaklı enerji şokuna karşı faizleri değiştirmeyerek ekonomik görünümü izlemeyi tercih edeceği öngörülüyor.
■ Ermenistan: Bugün faiz kararını açıklayacak olan Merkez Bankası’nın politika faizini yüzde 6,50 seviyesinde sabit tutması bekleniyor. Şubat ayında yıllık enflasyon yüzde 4,3’e yükselerek yüzde 3’lük hedefin daha da üzerine çıktı. Analistler, Ortadoğu’daki savaşın enerji ve gıda üzerinden ithal enflasyon riskini artırabileceğini belirtiyor.
■ Özbekistan: Çarşamba günü kararını açıklayacak olan Özbekistan Merkez Bankası’nın politika faizini yüzde 14 seviyesinde değiştirmemesi bekleniyor. Son veriler ülkede enflasyonun ocak sonundan bu yana yüzde 7,5’e yükseldiğini gösteriyor.
