Küresel emtia piyasaları bu yıl en iyi performans gösteren varlık sınıfl arı arasında. ABD’nin gümrük vergileri ve jeopolitik riskler emtia fiyatlarının kendi içinde birbirinden ayrışmasına neden olsa da, yılbaşından bu yana emtia sektörü pozitif seyretti. Kazanımları değerli metaller tetiklerken, enerji kaybeden taraftaydı. Tarım piyasasında ise kahve güçlü yükseldi, tahıllar sükûnetini korudu, pamuk ve kakao ise emtianın en çok kaybedenleri arasında yer aldı.
Emtia piyasalarını izleyen CRB endeksi yılbaşından bu yana yüzde 4 yükseldi. Aynı dönem içinde, enerji fiyatlarının ağırlığının fazla olduğu ve 24 emtiadan oluşan SP GSCI Endeksi yüzde 2.8 prim yaptı. Endüstriyel metallerin izlendiği LME Endeksi 2025’te şimdiye kadar yüzde 8 civarında yükseldi.
Kakao %30 geriledi risk devam ediyor
Emtia endekslerinde daha güçlü yükselişin önüne çıkan 3 ürün ise enerji, kakao ve pamuk oldu. Geçen yılın getiri şampiyonu kakaonun fiyatı üretim endişelerinin azalmasıyla sert bir gerileme içinde. Fiyatlar yılbaşından bu yana yüzde 30’dan fazla azalarak ton başına 7.800 dolara indi. Uzmanlara göre fiyatlar 7.750 doların altına inerse 7.400 dolara kadar geri çekilebilir. Burası da kırılırsa, 6.750 doların gündeme gelebileceği tahminleri yapılıyor. Fiyatların yukarı yönlü hız kazanması için ise 8.400 doların üzerine çıkılması gerektiği belirtiliyor. Bu gerçekleşirse, fiyatlarda yeniden 9.000 doların üzeri konuşulabilir.
Pamukta üretim tüketimi karşılıyor
Pamuk bu yılın zayıf ürünlerinden bir diğeri. Pamuk vadeli işlemleri, Çin’in ABD pamuk ithalatına ek yüzde 15 gümrük vergisi uygulamasının ardından ayın başlarında 5 yılın en düşük seviyesi 63 sentten toparlanarak 65- 66 sent düzeyine geldi. Yine de fiyatlar yılbaşına göre yüzde 4’ten fazla düştü. ABD Tarım Bakanlığı’nın (USDA) Mart ayı raporu, Çin’deki 750 bin balyalık üretim artışının Pakistan ve Arjantin’deki düşüşleri fazlasıyla telafi etmesiyle, 2024/2025 küresel üretim tahminini 500 bin balya artırarak 121.0 milyona çıkardı. Küresel tüketimin de Pakistan, Bangladeş ve Mısır’daki yüksek taleple birlikte yaklaşık 600 bin balya artarak 116,5 milyona çıkması bekleniyor.
Uzmanlar fiyatların aşağıda 64 sent riskiyle karşı karşıya olduğunu, alımların gelmesi halinde ise kısa vadede 67.50’nin hedefl enebileceğini söylüyor.
Petrol İran yaptırımları ve arz kesintisiyle toparlanabilir
Enerji tarafında petrol zayıf, doğalgaz ise bölgesel farklılık gösteriyor.. Brent ham petrol vadeli işlemleri ABD’nin İran’a uyguladığı yeni yaptırımlar ve OPEC+’ ın üretimi kısma planıyla iki haftadır destekleniyor. Ancak fiyatlar yılbaşına kıyasla yüzde 4’ten fazla aşağıda ve varil başına 71 dolar seviyelerinde. Petrol fiyatları yön bulmak için OPEC+’ın Haziran 2026’ya kadar günde 189 bin ile 435 bin varil arasında ek üretim kesintileri uygulama planı izleyecek. İran da takip ediliyor.
Bu arada ABD’de doğalgaz stoklarının geçen yılın altında olması fiyatları yılbaşına göre yüzde 9 yukarıda 4.0 dolar/MMBtu düzeyinde. Avrupa'ya Rus gazı akışının başlayabileceğine dair beklentiler Avrupa’da TTF fiyatlarını yılbaşına göre yüzde 15 aşağıda tutuyor.
DEĞERLİ METALLER YÜKSELİŞİN LOKOMOTİFİ!
Enflasyon eğilimleri ve siyasi gelişmeler nedeniyle bazı merkez bankalarının temkinli bir tavır takınması emtiaya son günlerde fren yaptırdı. Fed geçen hafta 2025’te iki faiz indirimi tahminini değiştirmeden üçüncü toplantıda faiz oranını korudu. Bunun dolara verdiği destek emtia piyasalarını son 1 hafta içinde biraz gevşetti.
ALTIN VE GÜMÜŞ COŞTU
2025’ta genel tabloya bakıldığında ABD Başkanı Trump’ın uygulamaya koyduğu tarifelerin yarattığı belirsizlik, Ortadoğu ve Rusya kaynaklı jeopolitik risklerin tetiklediği alımlarla altın ve gümüş emtiada yükselişin lokomotifi oldu. Altın fiyatları yılbaşından bu yana yüzde 15.4 gümüş ise yüzde 14.8 arttı. Platin ve paladyum da yüzde 7 civarında prim yaptı.
BAKIR, KAZANÇLARINI ARTIRIYOR
Yatırımcının odağında ayrıca bakır vardı. New York’ta bakır fiyatları bir ara yüzde 27 kazanç elde etti. Londra’da ise fiyatlar yüzde 13 yükseldi. Temel metal grubunda kalay, nikel ve kurşun ve alüminyum fiyatları da yükselen taraftaydı.
KAHVE, TARIMIN EN GÜÇLÜSÜ
Tarım ürünlerine bakıldığında, tahılların yılbaşına göre yüzde 1 ila 2 gibi yatay hareket ettiği görülüyor. Asıl hareket ise yumuşak emtiada kaydedildi. En büyük üretici Brezilya’daki üretim kaygılarıyla bir ara pound başına 4.3 dolara kadar çıkan kahvenin fiyatı şu sıralar 4 dolar sınırına gerilese de yılbaşından bu yana yüzde 25 civarında artış kaydetti.
