EVRİM KÜÇÜK
Küresel petrol piyasasında dikkat çeken bir gelişme yaşanıyor: Brent ile WTI ham petrolü arasındaki fiyat farkı bu hafta 2 doların altına inerek son üç yılın en düşük seviyesine geriledi. Bu daralma, hem piyasa dengelerinde yaşanan yapısal değişimlerin hem de ABD’li ihracatçılar için zorlu bir sürecin habercisi olabilir.
ABD üretimi yavaşlıyor OPEC+ üretimi büyüyor Bu hafta Brent petrolünün veril fiyatı 66.6 dolara gerilerken, Amerikan Ham petrolü 65 doların üzerinde işlem gördü. Farkın 1.6 dolara dolar seviyesine daralmasının ardında birkaç temel unsur yatıyor. Bunların başında, OPEC+ ülkelerinin üretimi kademeli olarak artırma kararı geliyor. Suudi Arabistan ve Rusya’nın öncülüğünde gelen bu artış, Brent fiyatlarını baskı altında tutuyor.
Öte yandan, ABD’de faaliyet gösteren petrol sondaj kulelerinin sayısı azalmaya devam ediyor. Baker Hughes verileri, Haziran itibarıyla son üç yılın en düşük aktif kule sayısına işaret ediyor. Bu durum, ABD iç piyasasında arzı sıkıştırarak WTI fiyatlarını yukarı çekiyor ve Brent-WTI makasını daraltıyor.
Kanada’dan gelen azalma WTI’ı destekledi
ABD petrol piyasasını etkileyen bir diğer unsur da Kanada oldu. Alberta eyaletinde yaşanan orman yangınları, Kanada’nın ham petrol üretimini önemli ölçüde sekteye uğrattı. ABD’nin kuzey komşusundan gelen arz kısıtlanınca, WTI üzerindeki yukarı yönlü baskı daha da arttı.
İhracatçı için zor dönem
Fiyat farkının 4 doların altına düşmesi, ABD’li ihracatçılar için ekonomik anlamda sınırda seyreden bir tablo oluşturuyor. Çünkü taşımacılık ve lojistik maliyetleri göz önüne alındığında, 3 doların altındaki bir fark, ihracat kârlılığını büyük ölçüde törpülüyor. Bu da ABD’den Avrupa ve Asya’ya olan ham petrol sevkiyatlarının önümüzdeki aylarda azalabileceği anlamına geliyor.
Yurt içi rekabet artabilir
Analistler, ihracatın zayıflamasıyla birlikte ABD iç piyasasında rekabetin yoğunlaşabileceğini belirtiyor. Rafineri ve petrokimya tesisleri, WTI’ın Brent’e yakın fiyatlanması nedeniyle daha yoğun bir tedarik yarışına girebilir.
Küresel petrol piyasasında fiyat dalgalanmalarının sürmesi beklenirken, Brent-WTI farkındaki bu daralma, sadece ticaret değil, aynı zamanda üretim stratejileri açısından da yeni bir döneme işaret ediyor.
Petrolde dikkatler OPEC+’a kayıyor
Petrol fiyatları bu hafta gevşeme eğiliminde. Brent ham petrol vadeli işlemleri dün varil başına yaklaşık 67 doların altına indi. Piyasa giderek dikkatini bu hafta sonu yapılacak OPEC+ toplantısına çevirdi. Grubun mayıs, haziran ve temmuz aylarındaki benzer artışların ardından ağustos ayında üretimi 411 bin varil/gün seviyesinde büyük bir arz artışında anlaşmaya varması bekleniyor.
Küresel talebin %1.5’i kadar tedarik artışı
Bu da nisan ayından bu yana toplam arz artışlarını neredeyse 1,8 milyon varil/gün düzeyine çıkaracak ve toplam küresel talebin yüzde 1,5’inden fazlasına denk gelecek.
Strateji değişikliği göz önüne alındığında, grubun bu büyük artışlara devam edeceğine inanılıyor. Bu, daha önce öngörülen programdan 12 ay önce, üçüncü çeyreğin sonunda 2,2 milyon gün/varil arzın tamamının tekrar piyasaya dahil edilmesi anlamına geliyor.
Orta Doğu primi düşüyor tarifeler baskı yapıyor
Yılın dördüncü çeyreğinde piyasanın büyük bir fazlaya dönmesi bekleniyor. Son fiyat hareketleri de piyasanın çoğunlukla bu arza odaklandığını gösteriyor. Jeopolitik risk primi, İsrail ve İran arasındaki ateşkesin ardından oldukça hızlı bir şekilde aşındı. Rahat bir petrol dengesi ve büyük miktarda OPEC yedek üretim kapasitesi beklentileri piyasayı rahatlatıyor gibi görünüyor.
