Havalar iyi gitti, var yılında da olduğumuz için zeytin ve zeytinyağında rekolte çok iyi. Ancak çiftçi mutlu değil çünkü maliyetler yüksek. Tüketici memnun değil çünkü fiyatlar diğer bitkisel yağlara göre el yakıyor. Çiftçi fabrikayı suçluyor, fabrika da “Adım Hıdır, elimden gelen budur” demekten öteye gidemiyor. Akhisar Ticaret Borsası Başkanı Alper Alhat’ın üreticiye yaptığı “3 gün zeytin toplamayın. Fabrikalar doldu, işleyecek kapasite yok” çağrısı özünde iyi ancak hazırlıksız yakalandığımız için sıkıntı yaratan durumu gösteriyor.
Akhisarlı zeytinyağı üreticisi ve ihracatçısı Mustafa Alhat da “Zeytinyağcının dışarıdan düşmana ihtiyacı yok” başlıklı Facebook paylaşımında, sektördeki tüm tarafların birbirleriyle kavga ettiğini anlatmış. Ancak paylaşımda en önemli tespiti, yüksek rekolteye hazır olmadığımız. Bunu da Temel ile Dursun’un Vahşi Batı macerasıyla dile getirmiş:
Temel ile Dursun Vahşi Batı’ya gitmiş. Kızılderililer yollardaki arabalara baskın yapıyor, cana mala kastediyormuş. Devlet, öldürülen her Kızılderili için ödül koymuş. Bunlara da para lazım. Demişler, biz bu işe girelim. Silah, teçhizat kuşanıp yola düşmüşler. Bir süre sonra yorulmuş, yatıp uyumuşlar. Temel uyanmış, bir bakmış yüzlerce Kızılderili başlarında bekliyor. Dursun, kalk ula kalk! Zengin olduk, zengin, demiş.
Bu yıl geçmiş yılların en az iki katı rekolte bekleniyor. Ancak ürünü alacak, işleyecek, depolayacak ve pazarlayacak hazırlık yapılmamış.
Rekolte yükselmeden işletmelerin kapasitesini, finansmanını ve pazarını büyütmek gerekliydi. Üretim arttı ama ürünü değerinde alabilecek güçlü şirketlerin sayısı artmadı. Eksiklik şimdi çok daha fazla hissediliyor. Ağustos böceği gibi yılları boşa geçirip kışa hazırlık yapmadık. Şimdi bunun cezasını çekiyoruz.
Alhat’ın da vurguladığı gibi, iç tüketimi geliştirmek, ambalajlı ihracatı büyütmek ve markalaşmak yerine günü kurtarmayı seçtik. Zeytinyağını ihraç edip, açığı başka bitkisel yağlarla kapatmayı başarı saydık. Şimdi ürün çoğalınca onu değerlendirecek düzenin eksikliğini gördük.
Üretici fabrikayı, fabrika üreticiyi suçluyor. Oysa firmaların önemli bölümü finansman sıkıntısı yaşıyor. Gördük ki yüksek rekolte tek başına bereket değil. Ürünü alacak finansman, depolayacak kapasite ve satacak pazar yoksa bolluk, çiftçinin sırtında yüke dönüşüyor.
