SABANCI Holding’e bağlı Enerjisa Üretim CEO’su İhsan Erbil Bayçöl, Türkiye’de rüzgar enerjisinde ilk 1000 MW eşiğini geride bırakan şirket oldukları gün, CFO Mert Yaycıoğlu ve Kurumsal İletişim Direktörü Enes Battal’la durum değerlendirmesi yaparken 1996 yılına döndü:
- Sabancı Grubu, enerji sektörüne ilk adımı 1996 yılında otoprodüktör mevzuatı çıktığında attı. Kocaeli’ndeki Kentsa’da bulunan Brisa, Kordsa, Beksa gibi şirketlerinin elektrik ihtiyacını karşılamak üzere santral kurarak sektöre giriş yaptı.
2000’lerin başında elektrik piyasasıyla ilgili liberalleşme gündeme geldiğinde, 21 elektrik dağıtım bölgesinin özelleştirilmesi için kollar sıvandığında Sabancı Holding yönetiminin girilecek yeni sektör arayışında olduğunu irdeledi:
- Otoprodüktörlükle enerji sektörüne girilmesinin ardından bir süre sonra Çukurova Bölgesi’nde hidroelektrik santrallarının kuruluşu da gündeme geldi. Onun arkasından elektrik dağıtımına da girildi. Böylece enerjide büyüme kapısı açılmış oldu.
Derken elektrikte de yabancı ortaklık aşamasına geçildiğini anımsadı:
- HES’lerle ilgili deneyimi Sabancı Grubu’nun elektrikte Avusturyalı Verbund’la yüzde 50-50 ortaklık yapmasını gündeme getirdi ve gerçekleşti. 2013 yılında E.oN, Verbund’u satın aldı. Böylece enerjide Sabancı-E.oN ortaklığı ortaya çıktı.
2017 yılına kadar Enerjisa’nın “bütünleşik şirket” olduğu üzerinde durdu:
- O dönemde üretim tarafıyla dağıtım ve perakendenin ayrılması kararı verildi. Böylece iki ayrı şirket oluştu:
- Enerjisa Üretim
- Enerjisa Enerji (dağıtım ve perakende)
Söz konusu karar sonrası Enerjisa Üretim’de hidroelektrik (HES), doğalgaz çevrim santralı, rüzgar santralı (RES), güneş enerjisi santralı (GES), doğalgaz ve HES olmak üzere 5 farklı kaynaktan elektrik elde etmelerini sağlayan bir portföy oluştuğunu kaydetti:
- Seyhan, Ceyhan, Çoruh üzerindeki toplam 1300 MW’ı bulan en büyük HES bizde. Bandırma’da 1500 MW’lık iki HES’imiz var. Mevcut kurul gücümüz 4 bin 200 MW’a ulaştı. Bandırma’daki doğalgaz santralımız İstanbul için kilit rol oynuyor.
Enerjisa Üretim CEO’su İhsan Erbil Bayçöl, RES’te 1000 MW’lık kurulu güce ulaşmaları üzerine 3 meslektaşımla birlikte katıldığımız sohbet toplantısı düzenledi. Bayçöl’e CFO Mert Yaycıoğlu ve Kurumsal İletişim Direktörü Enes Battal eşlik etti.
Bayçöl, Türkiye’nin yenilenebilir enerji alanında önemli bir kilometre taşına ulaştıklarını belirtti:
- Rüzgar enerjisinde 1000 MW eşiğini geride bırakmamız, özel sektörün ülkemizin enerji dönüşümünde üstlendiği kritik rolün güçlü bir göstergesi oldu. 30’uncu yılımızda ulaştığımız bu büyüklük, uzun vadeli yatırım ve geleceğe dönük vizyonumuzun somut göstergesi.
RES kapasitelerinin şu yönüne dikkat çekti:
- Bugünkü rüzgar kapasitemiz, yerli üretim ekosistemini güçlendiren, Türkiye’nin rüzgar teknolojisindeki rekabet avantajını artıran ve uzun vadeli enerji arz güvenliğini destekleyen stratejik bir altyapı oluşturuyor.
YEKA projelerinden hibrit santrallere, batarya enerji depolama tesislerinden kapasite artışları ile birleşme ve satın alma adımlarına uzanan bütünsel yaklaşımı benimsediklerini aktardı:
- Bu yaklaşım bizi bugün aynı anda 10’dan fazla projeyi geliştiren ve inşa eden bir yapıya taşıdı. Önümüzde rüzgar enerjisinde 2 bin MW’ı aşan, uzun vadeli ve kararlılıkla ilerleyen bir büyüme yol haritası bulunuyor.
Bu gelişmenin ne anlama geldiğini şöyle özetledi:
- Ortaya çıkacak bu portföy, son 10-15 yılın Türkiye’deki en büyük yenilenebilir enerji yatırımı olacak. Bu yatırımlar rekabetçi elektrik fiyatlarının oluşmasına katkı sağlarken, yeşil enerji tedarikiyle sanayimizin ihracat gücünü daha ileri taşıyacak.
Mevcut rüzgar portföylerinin YEKA-2’nin devreye alınan santralleriyle 1000 MW kurulu güç kapasitesine ulaştığının altını çizdi:
- 16 rüzgar santralinin katkısıyla bu eşiği aştık. Bu kurulu güç ile 1.7 milyon hanenin yıllık elektrik ihtiyacını karşılayacak tüketime eşdeğer üretim sağlanacak. YEKA-2 yolculuğumuz tamamlandığında ülkemizin rüzgar gücünün yüzde 10’unu karşılar hale geleceğiz.
Enerjisa Üretim CFO’su Mert Yaycıoğlu, YEKA RES-2 için sağladıkları finansmanın ortaya koyduğu başarıyı anlattı:
- 1 milyar dolar tutarındaki bu işlem, Türkiye tarihinde rüzgar enerjisi alanında gerçekleştirilen en büyük finansmanlardan biri olma niteliğini taşıyor. YEKA RES-2 portföyünün 250 MW’lık 3 projesi için de 200 milyon dolar kredi sağladık.
İhsan Erbil Bayçöl’e Enerjisa’nın Sabancı Grubu’ndaki yerini sorduk, şu yanıtı verdi:
- Üretim, dağıtım ve perakende satış dahil enerji işimizin büyüklüğü Akbank’la kafa kafaya gelmiş bulunuyor.
Sabancı Grubu, 30 yıl önce otoprodüktörlükle adım attığı enerji sektöründe bir yandan rekorlara imza atarken, diğer taraftan grup için ikinci “amiral gemisi”ni inşa etmiş oldu…
Euler Hermes, en büyük işlemini yaptı, son 200 milyon dolar da EBRD’den geldi
ENERJİSA Üretim CFO’su Mert Yaycıoğlu, 1 GW kapasiteli YEKA RES-2 portföyünün 12 rüzgar enerji santralinden oluşan yatırımı için sağladıkları 1.2 milyar dolarlık finansmanın detaylarını paylaştı:
- 1 GW kapasiteli YEKA RES-2 portföyünün 9 rüzgar santralından oluşan toplam 750 MW kurulu güce sahip projeleri için 4 ayrı finansman diliminden oluşan model kurguladık.
- 1 milyar dolarlık işlemin koordinatörlüklerini JP Morgan ve KfW üstlendi.
- Almanya merkezli Hermes destekli ECA finansman dilimi, önde gelen ticari bankaların katılımıyla oluşturuldu.
- Enerjisa Üretim’in rüzgar projeleri, Euler Hermes’in bugüne kadar Türkiye yenilenebilir enerji sektöründe desteklediği en büyük işlem olma özelliğini taşıyor.
- ABD Uluslararası Kalkınma Finansmanı Kurumu (U.S. International Development Finance Corporation (DFC) tarafından da projemize finansman sağlandı.
- Bu işlem, DFC’nin gelişmekte olan piyasalardaki en büyük rüzgar enerjisi yatırımı niteliği taşıyor.
- Bir finansman dilimi de Fransa ve Almanya merkezli kalkınma finansman kuruluşları tarafından sağlandı. Ağırlıklı olarak uluslararası ticari bankalardan oluşan bir konsorsiyum tarafından temin edildi.
- YEKA RES-2 portföyümüzün kalan 250 MW’lık 3 projesi için EBRD ile 19 Aralık 2025’te 8 yıl vadeli 200 milyon dolarlık kredi sözleşmesi imzaladık.
Mert Yaycıoğlu, şu noktanın altını çizdi:
- EBRD, YEKA ihale şartnamelerinde yer alan yerlilik şartları sebebiyle bugüne kadar herhangi bir YEKA yatırımının fonlamasını yapmıyordu. Bizim işlem, bu açıdan EBRD nezdinde ilk oldu.
Yaycıoğlu, sağladıkları kredilerin tamamının “yeşil finansman” olduğunu kaydetti:
- Son 2.5 yılda sağladığımız finansman 1.5 milyar doları buldu.
Bu finansman paketinin bir başka ayrıntısı üzerinde durdu:
- YEKA RES-2 projesi için sağladığımız finansmanın bir başka önemli tarafı da, yatırım maliyetinin yüzde 90’ının bu kredilerle karşılanacak olması. Yani, özkaynak kullanımı yüzde 10 düzeyinde kalacak.
Kurulu güç 2028’de 6 bin 250 MW’a çıkacak
ENERJİSA Üretim CEO’su İhsan Erbil Bayçöl, 4 bin 200 MW’lık kurulu güçlerinin içindeki yenilenebilir enerji oranının yüzde 50’yi geçtiğini belirtti:
- Yatırımlarımız devam ediyor. 2028’de Enerjisa Üretim’in toplam kurulu kapasitesi 6 bin 250 MW’a çıkacak. Bunun içindeki yenilenebilir enerji oranı yüzde 65’i bulacak.
Bayçöl’e jeotermali sorduk, şu yanıtı verdi:
- Şu ana kadar jeotermal enerjiye girmedik. Önümüzdeki dönemde jeotermalde fırsat çıkarsa elbette bakarız.
30 milyon tonluk ‘karbon sıfır’ sertifikamız var
ENERJİSA Üretim CEO’su İhsan Erbil Bayçöl, yenilenebilir enerji üretimiyle Türkiye’de ve dünyada “karbon sıfır” sertifikası satışıyla da öne çıktıklarını belirtti:
- Enerjisa Üretim olarak 30 milyon tonu bulan “karbon sıfır” sertifikamız var. Sertifikaları Türkiye ve dünyada, 5 kıtada satışa sunuyoruz.
Sertifika fiyatlarıyla ilgili şu bilgiyi verdi:
- Türkiye’de “karbon sıfır” sertifika fiyatı 0.5 Euro/ton düzeyinde bulunuyor. Avrupa’da 70-80 Euro’yu buluyor.
Enerjisa Üretim’in “karbon sıfır” sertifikası cirosunu merak ettik, hesapladı:
- Tamamını Türkiye’deki fiyattan düşünürsek 15 milyon Euro ediyor.
Çanakkale Ovacık’ta rüzgarı kadınlar enerjiye dönüştürüyor
ENERJİSA Üretim CEO’su İhsan Erbil Bayçöl, “Rüzgarı Enerjiye Dönüştüren Kadınlar” (REDKA) projesine değindi:
- REDKA, enerji sektöründe fırsat eşitliğini sağlamak ve kadın istihdamını artırmak amacıyla hayata geçirildi. Türkiye’de tamamen kadınlardan oluşan ilk rüzgar santralinin faaliyete geçmesini sağladık.
Söz konusu santralin 2 Aralık 2024’te Çanakkale Ovacık’ta faaliyete geçtiğini belirtti:
- Ovacık RES, YEKA RES-2 kapsamında hayata geçen santrallarımız arasında yer alıyor. REDKA programına katılan kadın mühendisler ve teknisyenler, Ovacık RES’te aktif görev alarak enerji sektöründeki kadın temsilinin artmasına katkı sağlıyor.
Enerjisa Üretim ve Enercon işbirliğiyle kadın teknisyenlere 8 haftalık yoğun teknik eğitim verildiğini kaydetti:
- REDKA projesi kapsamında 25 kadın mühendis ve teknisyen sektöre kazandırıldı.
