Birden fazla işverenden ücret alanlar mutlaka beyanname vermeli aksi halde cezai işlemler maruz kalır. 2025 yılına ilişkin 4,3 milyon ve 330 bin liralık sınırların aşılması halinde ücret gelirlerinin tamamının beyan edilmesi gerekiyor, yükümlülüğünü yerine getirmeyenlerin pişmanlıkla beyanda bulunarak cezadan kurtulabilir.
Son günlerde basında ve sosyal medyada 2025 yılında birden fazla işverenden ücret aldığı halde beyanname vermeyenlerden izah istenildiği, bu sebeple pek çok mükellefe yazı gönderildiği haberleri yer almakta. Bu haberlerden yola çıkarak bende; 2025 yılında birden fazla işverenden ücret aldığı halde beyanname vermemiş olanların durumlarını gözden geçirmeleri, gerekirse pişmanlıkla beyanname vererek ceza ile karşılaşmaktan kurtulmalarını saplayabilmek amacıyla 2025 yılında birden fazla işverenden ücret geliri elde edenler için geçerli beyanname kurallarını tekrar hatırlatmak istiyorum. (Yazımdaki değerler 2025 yılı içindir, 2026 yılında birden fazla işverenden ücret alanlar Mart 2027’de beyanname vereceğinden onların durumlarını ileride nasıl olsa yazarım)
Bu konudaki temel kurallar Gelir Vergisi Kanunu’nun 86. maddesinde yer almıştır. Bu düzenlemeye ilişkin idari yorum ise, 311 sayılı Gelir Vergisi Genel Tebliği ile yapılmıştır. Ücret gelirlerinin diğer gelirlerle birleşmesi olasılığının yarattığı karmaşayı şimdilik bir kenara bırakarak bu düzenlemelere ve 2025 parametrelerine göre tam mükellef gerçek kişilerin tevkif yoluyla vergilendirilmiş ücretlerini üç duruma göre ayrı ayrı değerlendirelim.
Üç ayrı durum
- Sadece bir işverenden elde edilmesi halinde ve yıllık brüt tutarının 2025 yılı için 4 milyon 300 bin lirayı geçmemesi
- Birden fazla işverenden ücret geliri elde edilmesi durumunda ise, birinci işverenden sonraki işverenden / işverenlerden alınan ücretlerin toplamının 2025 yılında 330 bin lirayı aşmaması halinde yıllık gelir vergisi beyannamesi verilmeyecektir.
Birden fazla işverenden ücret alınması halinde, birinci işverenden alınan ücretin hangisi olacağının belirlenmesi, mükellefin takdirine bırakılmıştır. Kısaca mükelleflere, bu hesaplamada en yüksek ücreti hesaplama dışı bırakma hakkı tanınmıştır. (Dikkat: Ücretlerden en düşüğünü vergi dışı bırakarak ücretlerini stopaj iadesi almak maksadı ile yıllık beyanname konusu yapmak, idare tarafından peçeleme olarak algılanmaktadır)
Bu koşullara göre bir işverenden alınan ücretin yıllık 2025 için 4 milyon 300 bin lirayı aşması veya birden fazla işverenden ücret geliri elde edilen hallerde, birden sonraki işverenden alınan brüt ücretlerin toplamının 2025 için 330 bin lirayı aşması durumunda (birinci işverenden alınan da dahil olmak üzere) ücret gelirlerinin tamamı yıllık beyanname ile beyan edilecektir.
- Yukarıdaki koşullara göre yıllık beyanname verme koşulları gerçekleşmemiş olsa dahi bütün ücret gelirlerinin brüt toplamının 2025 yılı için 4 milyon 300 bin lirayı geçmesi halinde yine bütün ücret gelirlerini kapsayacak şekilde yıllık beyanname verilmesi gerekmektedir.
Bu açıklamalarımıza göre 2025 yılında bir anonim şirketin 4 milyon lira yıllık brüt ücret alan Genel Müdürü’nün, bir başka şirketten de 320.000 lira brüt huzur hakkı alması durumunda, toplam brüt ücret gelirinin 4.300.000 Lirayı aşması nedeniyle üçüncü duruma göre yıllık beyanname vermesi gerekecektir.
Stopaja tabi tutulmamış ücret gelirlerinin ise tutarı ne olursa olsun yıllık beyanname ile beyan edilmesi gerekmektedir.
İşveren sayısının tespiti
Burada dikkat edilmesi gereken husus, yıl içerisinde ücret alınan işveren sayısıdır. Birden fazla işverenden ücret almış olmak ibaresi, aynı anda birden fazla işverenden ücret almayı kapsadığı gibi, yıl içerisinde birden fazla işverenden ücret almayı da kapsamaktadır. Önemli olan takvim yılı içerisinde kaç işverenden ücret alındığıdır. Örneğin Nisan sonunda bir işyerinden ayrılan, Temmuz’da yeni iş bularak orada işe başlayan bir ücretli de, yıl içerisinde birden fazla işverenden ücret aldığından, yukarıdaki kurallara tabi olacaktır.
Birden fazla işverenden ücret geliri elde etme durumu, genellikle grup şirketlerde veya holding yapılanmalarında ve iştirak ilişkilerinde, bir şirkette görev yapan bir kişinin, iştirak konumundaki şirketlerde de yönetim kurulu üyeliklerini üstlenmesi ve bu ek görevleri karşılığında ücret veya huzur hakkı gibi gelir elde etmesi durumunda karşımıza çıkmaktadır.
Çalışılan şirketin bir başka şirketle birleşmesi veya bir başka şirket tarafından devralındığı hallerde ise, ücretlilere vergi oranı birleşme veya devir öncesi ödenen ücretler de nazara alınarak uygulanacağından ve ayrıca tüzel kişi işverenin tüzel kişiliği birleşilen veya devralan şirketin tüzel kişiliği içerisinde varlığını sürdüreceğinden, bize göre birden fazla işveren olgusu ve ayrıca vergi ziyaı oluşmayacaktır.
Birden fazla işverenden ücret alıp da beyanname vermek durumunda olanlar, Gelir Vergisi Kanunu’nun 89. maddesinde yazılı indirimlerden (örneğin kendilerine, eş ve çocuklarına ait özel sigorta primlerini, eğitim ve sağlık harcamalarını) yararlanma olanağına da kavuşmaktadırlar.
2025 yılında birden fazla işverenden ücret alıp da yukarıda aktardığım kurallara göre beyanname vermesi gerektiği halde beyannamesini vermemiş olanlar pişmanlık dilekçesi ile beyanda bulunarak cezadan kurtulabilirler. Beyanın pişmanlıkla yapılıyor olması, 89. maddedeki olanaklardan yararlanmaya engel değildir.
