Kurumlar vergisi beyan döneminin başlamasına sayılı günler kaldı. Bu nedenle bugünkü ve devamı birkaç makalenin konusu, kurumlar vergisi beyan dönemine özgü konular olacak.
Bugünün konusu, beyannamenin hazırlanması ve devamında dikkate alınacak, 2025 yılında yapılan önemli düzenlemeler ve yaşanan gelişmeler.
Asgari kurumlar vergisi matrahının tespitinde geçmiş yıl zararları
Asgari kurumlar vergisi düzenlemesi, 2024 yılında yayımlanan 7524 sayılı Kanun’la yapıldı. Yapılan düzenlemeyle, hesaplanan kurumlar vergisinin, indirim ve istisnalar düşülmeden önceki kurum kazancının % 10’undan az olamayacağı öngörüldü ve 2025 yılı vergilendirme dönemi kurum kazançlarına uygulanmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girdi.
Kanunun ilgili maddesinde “indirim ve istisnalar düşülmeden önceki kurum kazancı” ibaresi, ticari bilanço kârına kanunen kabul edilmeyen giderlerin eklenmesiyle bulunan tutar olarak tanımlandı.
Bu tanımdan hareketle Gelir İdaresi, 23 seri no.lu Tebliğ ile 1 seri no.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği’ne eklenen bölümde, geçmiş yıl zararlarının, asgari kurumlar vergisi matrahının hesabında dikkate alınamayacağını açıkladı.
Yapılan açıklamanın Kanun’a uygun olmadığı gerekçesiyle, Tebliğin konuyla ilgili açıklamaları iptal davasına konu oldu. İptal istemini inceleyen Danıştay Üçüncü Dairesi özetle;
- Davalı İdareye matrahın belirlenmesine yönelik bir yetki verilmediği gibi indirim ve istisnalar dışında kalan diğer unsurların asgari verginin matrahından düşülmesine izin verilmeyeceğine dair bir yasal düzenleme de bulunmadığı,
- Geçmiş yıl zararlarının asgari vergi matrahından düşülmesine izin verilmemesinin, ticari bilanço zararı üzerinden vergi alınmasına yol açacağı, bunun da geçmiş yıl zararlarından dolayı vergiye tabi kazancı olmayan bir mükellefin vergi ödemek zorunda kalacağı,
- Geçmiş yıl zararlarının asgari kurumlar vergisi matrahından düşülmeyeceğine ilişkin dava konusu düzenlemede hukuka uygunluk bulunmadığı,
gerekçeleriyle, 1 seri no.lu Kurumlar Vergisi Tebliğinin konuya ilişkin düzenlemelerini iptal etti. (Danıştay Üçüncü Dairesinin 25.11.2025 tarih ve E:2024/5700 K:2025/4831 sayılı karar.)
Bu gelişmeler çerçevesinde, 2025 yılı kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi sırasında, iptal kararı doğrultusunda uygulama yapmak mümkün.
İndirimli kurumlar vergisi oranı
24 Temmuz 2025 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 7555 sayılı kanunla Kurumlar Vergisi Kanunu’nda yapılan değişiklikle; indirim uygulama süresi kısıtlandı, kurumlar vergisi indirim oranı asgari kurumlar vergisi uygulamasına da uyumlu olarak % 60 olarak belirlendi, yatırım teşvik belgesi kapsamında hesaplanacak yatırıma katkı tutarına mahsuben, toplam yatırıma katkı tutarının %50'sini ve hak edilen yatırıma katkı tutarını geçmemek üzere; indirim hakkının kullanılabileceği ilk hesap dönemi dahil dördüncü hesap döneminin sonuna kadar, kurumun diğer faaliyetlerinden elde edilen kazançlarına indirimli kurumlar vergisi oranı uygulatmak konusunda Cumhurbaşkanına yetki verildi.
Düzenleme, 16.06.2025 tarihinden önce başvurusu yapılmış ve reddedilmemiş olanlar hariç, yayımı tarihinden itibaren alınan yatırım teşvik belgelerine uygulanmak üzere 24.07.2025 tarihinde yürürlüğe girdi.
Yeniden sürekli yeniden değerleme
25 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazetede yayımlanan 7571 sayılı kanunla Vergi Usul Kanunu’na eklenen geçici 37. maddeyle; 2025, 2026 ve 2027 hesap dönemleri enflasyon düzeltmesi şartlarının gerçekleşmediği dönem olarak kabul edilmesi nedeniyle, bu dönemlerde yeniden değerleme yapılması mümkün hale geldi.
Bu çerçevede, kapsamdaki mükelleflerden isteyenler, 2025 hesap dönemi sonu itibariyle, Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 298. maddesinin (Ç) fıkrası kapsamında yeniden değerleme yapabilirler.
Yeniden değerleme uygulamasına ilişkin daha ayrıntılı açıklamayı, 31.12.2025 tarihinde bu köşede yayınlanan “15 soruda yeniden değerleme” başlıklı makalemde bulabilirsiniz. İlgilenenler için makalenin linkini buraya bırakıyorum.
30 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazetede yayımlanan Tebliğ ile bazı indirim, istisna ve vergi uygulamaları, Yeminli Mali Müşavir Tasdik Raporu ibrazı koşuluna bağlandı.
Tebliğde yapılan düzenlemeye göre, hesap dönemi olarak takvim yılını kullanan kurumların, 2025 hesap döneminden başlamak üzere, verecekleri kurumlar vergisi beyannamesinin ilgili satırında beyan ettikleri indirim ve istisnalar tasdike tabi olacak.
Tasdik raporlarının ilgili hesap döneminin kurumlar vergisi beyannamesi ile birlikte veya bu beyannamenin verilme süresinin bitimini takip eden iki ay içerisinde, dijital vergi dairesi üzerinden elektronik ortamda gönderilmesi gerekiyor.
Tam tasdik sözleşmesi düzenleyerek beyannamelerini tasdik ettiren kurumların, haklarında düzenlenecek tam tasdik raporlarının ayrı bir bölümünde söz konusu indirim, istisna veya uygulamalara ilişkin Tebliğ ekindeki rapor dispozisyonunda yer alan hususlara yer verilmesi şartıyla, tasdik kapsamındaki işlemleri için ayrıca rapor ibraz etmelerine gerek yok.
Tasdik kapsamına alınan indirim, istisna ve vergi uygulamalarına, yukarıda bahsedilen Tebliğden ulaşmak mümkün. Burada listeye yer vermeyeceğim.
Örtülü sermayede düzeltme yapılmasında ödeme koşulu
Yasal düzenleme gereği, örtülü sermaye üzerinden hesaplanan veya ödenen faiz ve benzerleri, hesap döneminin son günü itibariyle dağıtılmış kâr payı sayılıyor, daha önce yapılan vergilendirme işlemlerinin de buna göre düzeltilmesi gerekiyor. Düzeltmenin yapılması da yine yasal düzenleme gereği, örtülü sermaye kullanan kurum adına tarh edilen verginin kesinleşmiş ve ödenmiş olması koşuluna bağlı.
Borç alan kurum nezdinde tarh edilen ve ödenen bir vergi olmadığı durumda, borç veren kurumda düzeltme yapılıp yapılmayacağı, bir başka ifadeyle elde edilen faizin, kâr payı olarak iştirak kazançları istisnasına konu edilip edilemeyeceği, 2006 yılından beri tartışmalıydı.
Konuyla ilgili bugüne kadar çok sayıda tarhiyat yapıldı. İhtilaf konusu olan tarhiyatlarla ilgili farklı yargı kararları çıktı. 2023 ve 2024 yıllarında çıkan dört Danıştay Veri Dava Daireleri Kurul (Danıştay VDDK) kararının, beyanname süresi içinde yapılan düzeltmelerde, ödeme koşulunun aranmayacağı yönünde olmalarını dikkate alarak, yargı kararlarının bu yönde istikrar kazandığı düşünülürken, 2025 yılında Danıştay VDDK, örtülü sermaye düzeltmesinde, örtülü sermaye kullanan kurum adına tarh edilen vergilerin kesinleşmiş ve ödenmiş olması şartının, hesap dönemi kapanmadan önce yapılacak düzeltme işlemleri bakımından da gerçekleşmesi gerektiği sonucuna ulaştı ve bu yönden içtihat değişikliğine karar verdi. (Danıştay VDDK’nın 05.02.2025 tarih ve E:2024/774 K:2025/2 sayılı kararı.)
İçtihat değişikliği kararı İçtihadı Birleştirme Kararı değil. Dolayısıyla hukuken bağlayıcılığı yok. Ancak pratikte artık farklı bir karar çıkacağını zannetmiyorum. Dolayısıyla düzeltme için borç alanın matrah beyan etmesini ve vergi ödemesini bekleyip geriye doğru düzeltme talebinde bulunmaktan başka yol olmadığını söyleyebilirim.
