

















Yabancı yatırımcılar savaşın ilk üç haftasında devlet tahvilleri ve hisse senedinde 5 milyar 948,4 milyon dolarlık net satış yaptı. Yılın başından savaş başlamadan önceki hafta 27 Şubat’a kadar devlet tahvillerine 4.6 milyar dolar net giriş yapan yabancı üç haftanın sonunda yılbaşından bu yana devlet tahvillerinde 139.3 milyon dolar net satışçı pozisyonuna döndü.
Finansal yeniden yapılandırma anlaşması son dönemde yeniden devreye girse de şirketlerin bu alana ilgisi çok yüksek değil. Temmuz 2023’ten Eylül 2024’e kadar sadece 100 milyon lira ve üstü borcu olan 6 firmanın 10.8 milyar liralık borcu yeniden yapılandırıldı.
Tüketici kredileri büyümesi kamu bankalarının öncülüğünde son haftalarda yönünü yukarı çevirdi. Kamu mevduat bankalarında ihtiyaç kredisi kampanyaları dikkat çekerken 18 Ekim ile biten haftada 13 haftalık yıllıklandırılmış tüketici kredi büyümesi yüzde 21,29’a yükseldi.
Akbank Genel Müdürü Kaan Gür, “Enflasyon eğiliminde devam eden gerilemeyle gelişmiş ülkelerde faiz indirimlerinin başlaması küresel finansal koşulların gevşemesini sağlarken, jeopolitik risklere ve faiz indirimlerinin hızına yönelik belirsizlikler korunuyor. Türkiye’de de atılan adımların makroekonomik dengelenme üzerindeki olumlu etkileri belirginleşirken, faiz indirimlerinin başlaması için uygun zemin oluşmak üzere." dedi.
Merkez Bankası PPK özetlerinde, “Perakende Ödeme Sistemi mikro verileri üzerinden takip edilen öncü göstergeler, sözleşme yenileme oranının ekim ayında düşmesinin de etkisiyle aylık kira enflasyonunun gerileyeceğine işaret etmektedir.” denildi.
Merkez Bankası ve BDDK verileri geçen hafta hem TL’ye hem de döviz mevduata yönelim olduğunu gösterdi. BDDK verilerine göre kur korumalı mevduat büyüklüğünde 58.3 milyar lira hızlı bir gerileme yaşansa da döviz mevduatları da 2 milyar dolara yakın yükseldi.
Merkez Bankası kaynaklı TL reeskontta uzayan döviz incelemeleri, firmalara çifte teminat faturası çıkarıyor. İncelemesi uzadığı için kredi dosyası kapanamayan firma, teminatını uzatmak zorunda kalırken; Eximbank kredisi kullanmak istediğinde de ek teminat talebiyle karşılaşıyor. Ek teminat da firmaların bankalardaki sınırlı kredi limitlerini bloke ediyor.
Prof. Dr. Yılmaz, Bakan Şimşek’in haziranda açıkladığı iki paketin toplamının 250 milyar TL’nin altında olduğunu belirterek “Bu da 2024’e 44 trilyon TL civarında gerçekleşmesi beklenen milli gelirin yüzde 0,6’sı. Rakamlar hükümetin zengine ve kamudan nemalanan kesimlere dokunamadığını ilan ediyor. Öyle olunca da siz dar gelirliden özveri bekleyemezsiniz.” dedi.
Enflasyonda beklenilen hızda iyileşme olmayınca Merkez Bankası kurdaki istikrara yönelik olarak bu kez döviz satışı yerine döviz alımlarını yavaşlattı. QNB ekonomistlerinin yaptığı hesaplamalara göre mart-temmuz döneminde aylık ortalama 22.5 milyar dolar döviz alan MB, eylülde alım tutarını 10.6 milyar dolara, ekimde ise geçen cuma itibariyle 5.3 milyar dolara kadar yavaşlattı.