Rusya ile ihracatta yaşanan tahsilat sorunları çözülemiyor. İhracatçılar, ihracat bedellerinin Türkiye’ye getirilmesi sürecindeki basitleştirmenin daha etkin hale getirilmesini ve İhracat Genelgesi kapsamında oluşturulan muafiyet listesine Rusya’nın da eklenmesini talep ediyor. Ticaret Bakanlığı ise ihracat bedellerinin Türkiye’de kayda alınmasında bir dizi önlemin hayata geçirildiğini, ihracatçıların bu imkânları kullanmasını öneriyor.
Rusya’nın küresel ödeme sistemlerinden dışlanması sonrası iki ülke arasındaki dış ticarette özellikle ihracat kanalında yaşanan zorluklar aşılmaya çalışılıyor. EKONOMİ’ye bilgi veren ihracatçılar, atılan adımların sorunları çözemediğini belirterek, özellikle ihracat bedellerinin Türkiye’ye getirilmesi sürecindeki basitleştirmenin daha etkin hale getirilmesini ve İhracat Genelgesi kapsamında oluşturulan muafiyet listesine Rusya’nın da eklenmesini talep ediyor. Bu listede son güncellemeyle çoğunluğu çok düşük miktarlarda dış ticaret gerçekleşen Afrika ülkeleri olmak üzere 33 ülke bulunuyor. Bu ülkelere yapılan ihracatın bedelleri ilgili mevzuattaki gün ve prosedüre tabi olmadan değerlendirilebiliyor.
Ticaret Bakanlığı bir dizi önlem hayata geçirdi
Kamu tarafında ise Rusya ve Ukrayna ile dış ticarette atılacak adımların, çok hassas bir dönemde, uluslararası koşullar da dikkate alınarak atılması, herhangi bir risk doğmaması gerekliliğine vurgu yapılıyor. Diğer yandan, yapılan ihracat bedellerinin Türkiye’de kayda alınmasında bir dizi önlemin hayata geçirildiğini, ihracatçıların bu imkânları kullanmasını öneriyor.
Yapılan ihracatın bedellerinin 180 gün içinde Türkiye’ye getirilmesi ve kayda alınması gerekiyor. Ticaret Bakanlığı, Rusya ve Ukrayna için bu süreyi mücbir sebep kapsamında değerlendiriyor ve 180 günün sonunda, 90 gün süre veren ihtarnamenin ardından firmaların uzatma talebi hakkı bulunuyor. Bu uzatma talebiyle, ihtarname süresinin de üzerine eklenecek şekilde 24 aya kadar ilave süre verilebiliyor.
Sadece Ukrayna ve Rusya özel olmak kaydıyla ihracat bedeli beyannamede döviz cinsi olsa da TL olarak getirilebiliyor ve efektif olarak da girişine izin veriliyor. Dış ticarete taraf şirketlerin Türkiye’de yerleşik firmaların hesabından ihracat bedelleri gerekli kayıt ve şartları taşımak koşuluyla kabul edilebiliyor. Beyannamelerde kayıtlı alıcı firma veya bu firma dışındaki gerçek veya tüzel kişilerin yurt dışından gönderdiği döviz, ihracatçının beyanına dayalı olarak ihracat bedeli olarak kabulü de mümkün bulunuyor.
Bankalar tarafından ihracat bedeli kabul edilmemişse, bu nedenle bankanın bedeli kabul etmediğine dair ihracatçıya verdiği belgeye dayalı olarak vergi daireleri/ müdürlüklerince ihracat bedeli kapatılabiliyor. Bakanlık ayrıca, bu yolların da kullanılamadığı durumlarda gerekli incelemeyi yaparak ihracat bedeli kapatmasında kolaylık sağlayabiliyor.
GERİ DÖNÜŞÜMCÜLER ALACAKLARINI TAHSİL EDEMİYOR
Türkiye’nin en önemli ticari partnerlerinden olan Rusya’ya önemli ihracat yapan geri kazanım sektörü de ödemeler sisteminde yaşanan sorunlar sebebiyle ciddi sıkıntı yaşıyor. Geri Dönüşümcüler ve Geri Kazanımcılar Derneği (GEKADER) Kurucu Başkanı Fatih Eren, geri dönüşüm tesislerinin ambargo sebebiyle tahsilat yapamadığını bildirdi. Savaşın başlamasından bu yana Rusya’ya olan ihracatın arttığını ifade eden Eren, “Birçok geri dönüşüm tesisi ihracat konusunda gerek sertifi - kasyon gerek makineye yatırım yaparak Avrupa standartlarında üretim altyapısını oluşturmuşken, bu bahsi geçen birçok tesis bugün zor bir sınavdan geçiyor. Özetlemek gerekirse; Türk geri dönüşüm sektörü üreticileri ve makine üreticileri ve yedek parça üreticileri bugün Rusya’dan alacaklarını tahsil edemiyor” dedi. Bu durumun işletmelerin fi nansman sicilini de olumsuz etkilediğinin altını çizen Fatih Eren, Ticaret Bakanlığı’nın geri dönüşüm sektörünün alacaklarını incelemesini istedi.
