ŞEBNEM TURHAN
Merkez Bankası döviz alımları yıl hızlı başladı. Aralık ayının son haftalarında döviz alımını durduran Merkez Bankası yeni yılda portföy girişlerinin hızlanmasıyla alımlarına yükseltti ve QNB ekonomistlerinin hesaplamalarına göre 17 Ocak ile biten hafta itibariyle ocak ayında 12.9 milyar dolar alım yaptı. 30 günlük döviz alım tutarı da Merkez Bankası’nın 12.2 milyar dolar ile 8 Ekim 2024’ten bu yana en yüksek seviyesine geldi.
QNB ekonomistlerinin yayımladıkları notta Merkez Bankası’nın döviz rezerv ve döviz pozisyonu değerlendirildi. QNB ekonomistlerinin hesaplamalarına göre brüt döviz rezervi yılın üçüncü haftası yani 17 Ocak haftasında 2.9 milyar dolar arttı. Toplam döviz rezervleri böylece 163.3 milyar dolara çıktı ve geçen sene aralık ortasında ulaşılan 163.5 milyar dolarlık rezerv değerinden sonra tarihteki en yüksek ikinci yüksek seviyeye geldi.
Geçen hafta içerisinde bankaların TCMB’de zorunlu karşılık ve teminat depo çerçevesinde tuttukları döviz miktarının 1.4 milyar dolar artması brüt rezervi olumlu etkilediğini belirten QNB ekonomistleri bunu hariç tutan net rezervin ise 1.5 milyar dolar artışla 71.5 milyar dolara yükseldiğini ifade etti.
QNB ekonomistlerinin notuna göre swap hariç net rezervler de 17 Ocak haftasında tam 4.5 milyar dolarlık yükseliş yaşadı ve 59.5 milyar dolara çıktı. Rezerv seviyelerinin yanında, TCMB’nin döviz varlık ve yükümlülükleri arasındaki farkı yansıtan döviz pozisyonu da önemli bir gösterge olarak takip edildiğini vurgulayan QNB ekonomistleri, dövize endeksli olan ancak kapatılması durumunda ek döviz talebi yaratabilme potansiyeli olan Kur Korumalı Mevduatı (KKM) da bu hesaba dahil ettiklerinde, TCMB’nin döviz açık pozisyonunun Mayıs 2023’te 214 milyar dolara ulaştığını hatırlattı. Ekonomistlerin yayımladıkları notta sonrasında hem KKM’nin azalması hem de TCMB’nin döviz alımları ile açık pozisyon Aralık 2024’te kapandığı ve son veride de 15.5 milyar dolar fazlaya geçtiğine işaret edildi.
Nette 4.4 milyar dolar döviz girişi
17 Ocak ile biten haftadaki döviz hareketlerine bakıldığında net rezerv içinde değerlendirilen yurtiçi bankalarla yapılan swap hacminin 17 Ocak haftasında 3 milyar dolar azalması nota göre net rezervi olumsuz etkiledi. Altın fiyatlarının yükselmesi de net rezervde 0.5 milyar dolarlık artışa yol açtı. Kamunun döviz mevduatı ise incelenen hafta içerisinde 0.4 milyar dolar düştü. Notta sonuç itibariyle, bu sayılan işlemlerin net rezervin geçen hafta 2.9 milyar dolar gerilemesine yol açtığı belirtildi. Bu da, bunun dışında kalan işlemlerle (ihracat döviz alımları, reeskont kredi ödemeleri, kamu kurumlarına ve piyasaya döviz satışları, yurtdışı bankalarla depo/swap işlemleri vs.) nette 4.4 milyar dolar döviz girişi olduğu anlamına geliyor. Geçen sene nisan-temmuz döneminde toplam 89.4 milyar dolar döviz aldığını hesaplayan QNB ekonomistleri TCMB’nin döviz alımlarını sonrasında yavaşlattığına vurgu yaptı. QNB notunda yeni yılda portföy girişlerinin hızlanması ile TCMB’nin döviz alış tutarlarının da yükseldiğinin görüldüğüne işaret edilerek, “Ocak ayında 12.9 milyar dolar aldığını hesapladığımız TCMB’nin 30 günlük döviz alım tutarı da 12.2 milyar dolar ile 8 Ekim 2024’ten beri en yüksek seviyesine gelmiştir” denildi.
Yabancı uzmanlar da 250 baz puan indirim bekliyor
Yabancı uzmanlar, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) başladığı faiz indirim sürecine enflasyonun yavaşlama eğilimine girmesiyle birlikte devam edeceğini öngörüyor. Societe Generale Orta ve Doğu Avrupa, Orta Doğu, Afrika Stratejisti Marek Drimal, TCMB'nin ocak ayı toplantısında politika faizini 250 baz puan düşüreceği öngörüsünde bulunarak, hem nisan hem de mayıs ayı toplantılarında politika faizinde 200'er baz puanlık indirim yapabileceğini kaydetti. In Touch Capital Markets Kıdemli FX Analisti Piotr Matys, TCMB'nin politika faizini 250 baz puan düşürerek yüzde 45'e indireceğini tahmin etti. Deutsche Bank Ortadoğu ve Doğu Avrupa Araştırma Müdürü Hans-Christian Wietoska, "Ocaktaki yıllık enflasyondaki beklenen düşüşe paralel olarak politika faizinde 250 baz puanlık bir indirim daha öngörüyoruz" dedi.a
