EVRİM KÜÇÜK
Washington; ticaret savaşında pimi çekip bombayı piyasaların ortasına attı. ABD bugündün itibaren Kanada ve Meksika mallarına yüzde 25, Çin’den ithalata ise yüzde 10 tarife uygulanacak.
DOLAR ENDEKSLİ RALLİ YAPTI
ABD Başkanı Donald Trump’ın gümrük vergilerini artırma hamlesi dolar endeksinde ralli yarattı. ABD’de şirket karlılıklarının düşeceği endişesi S&P vadeli işlemlerindeki yüzde 2’lik kayıp yaratıp yatırımcıyı dolara yönlendirdi. Ayrıca dolar, daha düşük küresel büyüme beklentileri, enflasyonist ortamın faiz oranlarında yeni indirimi umudunu azaltmasından da destek buldu.
Dolar endeksi dün yüzde 1’den fazla yükselip 110 seviyesine yaklaştı. Euro/dolar yüzde 1.20 civarında düşerken, Kanada ve Meksika’nın paraları da geriledi. Emtia para birimleri daha büyük kayıplar verdi. Küresel büyümeden fayda sağlayan Avustralya Doları, Yeni Zelanda Doları, Hindistan Rupisi, Güney Afrika Randı, Brezilya Reali düşüşler yaşadı.
ALTIN DOLARA KARŞI GELİYOR
Dolar endeksindeki yükseliş altın ve gümüşte ilk etapta satış getirdi. Ons altın; doların güvenli liman talebini karşılamasıyla 2.780 dolara düştü. Ancak sonrasında yeniden 2.800 dolar bandına geri döndü. Zira Kanada ve Meksika’nın misilleme önlemlerine yönelmesi savaşın derinleşeceğine ve yatırımcının kendini güvenceye almak için yeniden altına yönelebileceği anlamına geliyor. Analistler, Trump’ın yol açtığı jeopolitik riskler nedeniyle bu yıl içinde altın fiyatlarının 3.000 doların üzerine çıkacağı yolundaki tahminlerini koruyor.
BAKIR VE METALLER EKONOMİK ENDİŞE MAĞDURU
Trump’ın kasım ayındaki başkanlık seçimlerini kazanmasından bu yana gergin olan metal piyasalarında bakırın başını çektiği düşüşler yaşandı. Ticari gerginliğin ekonomiyi etkileyerek talebi azaltacağı endişesi ABD’de bakırı yüzde 2 aşağı çekti ve 4.2 dolar/pound test edildi. Londra’da bakırın tonu 9.000 doların hemen üzerinde işlem gördü. Londra’da bakırı takip eden alüminyum, nikel, çinko, kalay ve kurşun da geriledi. Tarifeler metaller genel olarak zorlu bir ortam yaratıyor.
Enflasyonist etki göstermesi beklenen tarifeler, Fed’in faiz oranı kesintilerini sınırlayabilir. Bu da talep için riskli. Metallere uygulanan tarifelerin ticari açıdan en çok Kanada’yı etkilemesi muhtemel. Kanada, ABD’nin alüminyum ithalatının değer olarak yarısından fazlasını karşılıyor. Ülke ayrıca Şili’nin ardından ikinci en büyük bakır kaynağı ve ABD’ye en büyük çelik tedarikçisi.
PETROL ÇIKTI ANCAK YÜKSELİŞ KISA ÖMÜRLÜ OLABİLİR
Kanada’dan ve Meksika’dan enerji ithal eden ABD’nin gümrük vergileri petrol fiyatlarında artışı beraberinde getirdi. Amerikan ham petrolü (WTI) yüzde 2’ye yakın artışla 74 dolar/varil seviyesine yaklaştı, Brent petrolü de yüzde 1.6 artarak 76 doların üzerine yerleşti. Ham petrol fiyatları bu hafta tedarik zinciri kesintileri nedeniyle yükseliyor. Kanada’nın günlük yaklaşık 4 milyon varil ham petrol ihracatının neredeyse tamamı güney komşusuna akıyor ve yaklaşık 500 bin varil Meksika’dan ABD’ye geliyor.
Ancak uzun vade de fiyatların geri çekilebileceği uyarısı yapılıyor. Çünkü ticaret gerginliklerindeki bir tırmanış, küresel büyüme beklentilerini bozarak ham petrol fiyatlarındaki gücün kısa ömürlü olabileceği anlamına geliyor. Ayrıca doların güçlenmesi de petrolde baskı yaratabilir. Diğer yandan OPEC+ ülkelerinin jeopolitik belirsizliklerin arttığı ortamda herhangi bir üretim artışı sinyali fiyatları düşürebilir.
■ ABD alüminyum endüstrisi Kanada’ya muafiyet istiyor
ABD alüminyum sektörü, Başkan Donald Trump’tan, işleri ve yerli üreticileri korumak amacıyla, ham metalin Kanada ithalatını planlanan gümrük vergilerinden muaf tutmasını istedi. ABD, inşaatta ve otomobil parçalarından gıda ambalajlarına kadar çok çeşitli mamul mallarda kullanılan ithal alüminyuma büyük ölçüde bağımlıdır. Hafif metalin diğer ülkelerden sevkiyatları, 2023’te tüketilen yaklaşık 4 milyon tonun yüzde 44’ünü oluşturuyordu. Morgan Stanley’e göre Kanada, bu ithalatın yarısından fazlasının kaynağıydı.
